Abolicja składek ZUS dla przedsiębiorców - jak z niej skorzystać?

Umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek

15 stycznia 2013 r. zaczęła obowiązywać ustawa z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności pozostałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność. Znaczenie szczególne przepisy te mają dla podatników, którzy nie opłacali składek w okresie od 1 stycznia 1999 roku do 28 lutego roku 2009.

O wprowadzenie ww. ustawy starał się od lipca 2011 Związek Przedsiębiorców i Pracodawców. Problemy ze składkami powstały z powodu nieścisłości w przepisach. Zgodnie z pierwotnym stanowiskiem ZUS-u podatnicy zawieszający działalność gospodarczą nie byli zobowiązani do opłaty składek. Natomiast w roku 2009 Zakład zmienił swoje stanowisko, naliczając przedsiębiorcom ogromne kwoty zaległości wraz z odsetkami.

Na szczęście dla przedsiębiorców, od bieżącego roku możliwe jest staranie się o umorzenie takiego długu. Co więcej, urzędy nie będą dochodziły, które długi powstały z powodu rzeczywistej nieścisłości, a które pochodzą od nierzetelnych płatników.

Kto może skorzystać z abolicji?

Przede wszystkim grupą osób, które dzięki ustawie mogą uniknąć konieczności spłacania zadłużenia, są przedsiębiorcy, którzy w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r. obowiązkowo podlegali ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej. Ponadto, w przepisach uwzględniono też spadkobierców i osoby trzecie, wobec których ZUS wydał decyzję o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania płatnika z tytułu nieopłaconych składek za własne ubezpieczenie w ww. okresie.

Tak więc, jak wynika z powyższego, umorzeniu w ramach ustawy będą polegały zaległości powstałe w związku z nieopłacaniem obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, wypadkowego, a także zdrowotnego i Funduszu Pracy w terminie 1 stycznia 1999 - 28 lutego 2009 r. Dodatkowo, abolicja obejmie odsetki za zwłokę obliczane od składek, opłaty prolongacyjną, dodatkową, koszty upomnienia i koszty egzekucyjne.

Dodatkowo, podatnik, który chce skorzystać z abolicji, nie może w dniu wydania decyzji o umorzeniu posiadać należności, które takiemu umorzeniu nie podlegają, z wyjątkiem należność z tytułu składek za okres do 31 grudnia 1998 r. Do skorzystania z abolicji uprawniać będzie także spłata takich niepodlegających umorzeniu zaległości do 12 miesięcy liczonych od dnia uprawomocnienia się decyzji określającej warunki umorzenia lub w terminie wynikającym z umowy, zawartej w celu rozłożenia zadłużenia na raty.

Jak skorzystać z abolicji?

Aby przedsiębiorca mógł starać się o umorzenie długu, powinien zacząć od złożenia do ZUS-u niezbędnych dokumentów.

W przypadku podatnika, który w dniu 1 września 2012 oraz w dniu, w którym składa wniosek do ZUS nie prowadzi działalności gospodarczej, wystarczy złożenie wniosku o umorzenie zaległości. Oczywiście, warunkiem przyjęcia dokumentu będzie poprawne jego wypełnienie.

Natomiast dłużnicy, którzy prowadzili lub prowadzą działalność 1 września 2012 i/lub w momencie składania dokumentów do zakładu ubezpieczeń, będą zobowiązani do przedłożenia:

  • wypełnionego wniosku o umorzenie zaległości,
  • wypełnionego “Formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis”
  • wypełnionego “Formularza informacji przedstawianych przez wnioskodawcę - w przypadku ubiegania się o pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie”
  • oświadczenia zawierającego informacje niezbędne do ustalenia kategorii ratingowej,
  • zaświadczenia/oświadczenia o udzielonej pomocy de minimis lub oświadczenie o nieotrzymaniu pomocy de minimis.

Wszystkie niezbędne formularze podatnik może znaleźć na stronie internetowej ZUS-u, a w przypadku osób preferujących bardziej tradycyjną drogę - na Sali Obsługi Klientów w każdej jednostce zakładu. Dodatkowo, ZUS w celu usprawnienia i ułatwienia skorzystania z abolicji przygotował specjalne ulotki informacyjne - dla podatników, którzy zakończyli działalność przed 1 września 2012 r. oraz dla tych, którzy w tej dacie firmy nadal prowadziły lub też prowadzą także w momencie składania wniosku.

Istotną dla podatników sprawą są także terminy składania wyżej wymienionych dokumentów. Ogólna zasada daje przedsiębiorcom czas do 24 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy - czyli od dnia 15 stycznia 2013 roku. Natomiast w przypadku takich podatników, którym ZUS po wejściu w życie ustawy wydał decyzję o:

  • podleganiu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym,
  • wysokości zadłużenia z tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne za okres od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r.,
  • przeniesieniu odpowiedzialności na spadkobiercę lub osobę trzecią,

będą mogły złożyć wniosek w terminie do 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, chyba że pierwotny, 24-miesięczny termin będzie dłuższy.