Poradnik Przedsiębiorcy

Powered by

wFirma.pl

Poznaj
niezbędne narzędzia
do zarządzania
Twoją firmą!

Dostępne
na wszystkie
platformy

Apple Windows Android BlackBerry

Czy odszkodowanie za przedterminowe rozwiązanie niekorzystnej umowy może być kosztem podatkowym?

W praktyce gospodarczej często zdarzają się sytuacje, w których rozwiązanie umowy przez jedną ze stron powoduje obowiązek zapłaty drugiej stronie odszkodowania z tego tytułu. Czy odszkodowanie za przedterminowe rozwiązanie niekorzystnej umowy może być kosztem podatkowym? Przeczytaj i dowiedz się więcej!

Koszty uzyskania przychodów wg. ustawy o PIT

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o PIT kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Przy czym art. 23 ust. 1 pkt. 19 określa, iż kosztów uzyskania przychodów nie stanowią kary umowne i odszkodowania z tytułu wad dostarczonych towarów, wykonanych robót i usług oraz zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad lub zwłoki w usunięciu wad towarów albo wykonanych robót i usług. W art. 23 nie znajduje się zapis w prost wykluczający możliwość zaliczenia do kosztów podatkowych zapłaconego odszkodowania z tytułu przedterminowego rozwiązania niekorzystnej umowy. Nie oznacza to jeszcze jednak, że podatnik, który zapłaci takie odszkodowanie może zaliczyć je do kosztów uzyskania przychodów.

Wypłata odszkodowania a związek z osiągnięciem przychodu

Aby móc ocenić czy dany wydatek w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest kosztem uzyskania przychodów, należy przeanalizować dokładnie całą sytuację. Znaczenie w przypadku tego typu odszkodowań ma przede wszystkim fakt powiązania danego wydatku z osiągnięciem bądź zabezpieczeniem źródła przychodów. Należało by w takim razie udowodnić, iż umowa była dla przedsiębiorcy niekorzystna, a jej przedterminowe rozwiązanie pozwoliło na zabezpieczenie źródła przychodu bądź jego osiągnięcie.

Przykładowo, jeśli podatnik wynajmuje lokal, który nie spełnia odpowiednich warunków, np. w związku z rozszerzeniem działalności lokal ten stał się za mały czy też niedostosowany do potrzeb przedsiębiorstwa (warunki techniczne itp.), bądź poprzez złą jego lokalizację firma traci klientów i się nie rozwija, to zerwanie umowy można uznać za zasadne. Przedsiębiorca podejmując kroki rozwiązania umowy, ogranicza negatywne skutki ekonomiczne (generowane straty w związku ze złą lokalizacją, czy niemożliwością rozszerzenia działalności) i zabezpiecza źródło przychodów zmieniając lokalizację na korzystniejszą, co daje firmie możliwość przetrwania i generowania przychodów.

W związku z powyższym można by uznać, iż w tym wypadku zapłacone odszkodowanie z tytułu przedterminowego rozwiązania niekorzystnej umowy spełnia warunki uznania go za koszt podatkowy. W wielu jednak przypadkach zawieranie umów i ich następstwa uznawane są za ryzyko gospodarcze, a ponoszone z tytułu rozwiązania tych umów koszty, nie są traktowane jako koszty uzyskania przychodów.

Brak jednoznacznych przepisów

Mimo, iż niektóre interpretacje podatkowe (np. interpretacja indywidualna Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 12 grudnia 2008 r. syg. IPPB3/4231381/08-4/KB) oraz wyroki sądowe przychyliły się już niejednokrotnie do stanowiska podatników, iż wypłacone odszkodowanie za rozwiązanie niekorzystnej umowy, może stanowić koszt uzyskania przychodów, to nadal nie ma jednoznacznych przepisów w tej kwestii. Często mimo wydającego się istnieć związku pomiędzy poniesionym wydatkiem, a zabezpieczeniem źródła przychodu, czy jego osiągnięciem, odszkodowania z tytułu rozwiązania umowy uznawane są za konsekwencje podejmowanych przedsięwzięć gospodarczych i wspomniane wcześniej ryzyko. A te nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. Każdy jednak przypadek jest inny i należy rozpatrywać go indywidualnie, gdyż oprócz silnej argumentacji poniesienia wydatku w celu osiągnięcia bądź zabezpieczenia źródła przychodów, istotny jest całościowy logiczny ciąg zdarzeń prowadzący do poniesienia tego wydatku.