Poradnik Przedsiębiorcy

Powered by

wFirma.pl

Poznaj
niezbędne narzędzia
do zarządzania
Twoją firmą!

Dostępne
na wszystkie
platformy

Apple Windows Android BlackBerry

Faktura zaliczkowa a odwrotne obciążenie

Odwrotne obciążenie należy do typu transakcji, w której przedsiębiorca, będący nabywcą, jest zobowiązany do rozliczenia podatku VAT po stronie podatku należnego. Jak postąpić w sytuacji, kiedy kupno towarów w ramach odwrotnego obciążenia zostało poprzedzone wpłatą zaliczki? Kiedy należy rozliczyć podatek VAT w deklaracji podatkowej? Przeczytaj i  znajdź odpowiedzi.

Odwrotne obciążenie - podstawa prawna

Co do zasady rozliczenie podatku VAT od sprzedaży spoczywa na sprzedawcy. Ustawodawca wyznaczył jednak pewne odstępstwa od tej reguły. Za taki wyjątek należy uznać transakcję sprzedaży towarów wymienionych w załączniku nr 11 do ustawy o VAT, w odniesieniu do której do rozliczenia podatku VAT może być zobowiązany nabywca. Jest to bowiem  rozliczenie  w ramach odwrotnego obciążenia.  Schemat ten stosuje się, jeżeli zostaną spełnione warunki wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 7:

a) dokonującym dostawy towarów jest podatnik, o którym mowa w art. 15, u którego sprzedaż nie jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 (zwolnienie z VAT ze względu na obroty do 150 tys. PLN),

b) nabywcą jest podatnik, o którym mowa w art. 15,

c) dostawa nie jest objęta zwolnieniem, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 (dostawa towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do odliczenia VAT).

Odwrotne obciążenie - nabywca podatnikiem

Podatnik, który jednocześnie jest nabywcą ze względu na zastosowanie mechanizmu odwrotnego obciążenia, rozlicza wartość podatku VAT od zakupionego towaru zarówno po stronie podatku należnego jak i naliczonego. Dotyczy to sytuacji, w której zakupione towary zostaną przez niego wykorzystane do wykonywania czynności opodatkowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W takim wypadku wartość rozliczonego podatku VAT jest neutralna.

Odwrotne obciążenie - moment powstania obowiązku podatkowego

Obowiązek podatkowy po stronie podatku należnego występuje zgodnie z przepisami o VAT w chwili dostawy towaru i wykonania usługi, chyba że dokonano wcześniejszej zapłaty na poczet danej transakcji. Wówczas obowiązek podatkowy następuje w dacie płatności.

W kwestii podatku naliczonego prawo do obniżenia podstawy opodatkowania o wartość podatku wynikającego z faktury następuje zgodnie z art. 86 ust. 10 ustawy o VAT, czyli w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy. Jednak odliczenia nie można dokonać wcześniej, niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę, w odniesieniu do danej transakcji.

Wyjątek od tej zasady stanowi art. 86 ust. 10b pkt 3 wspomnianej ustawy, według którego prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o wartość podatku naliczonego następuje zgodnie z ust. 10 pod warunkiem, że podatnik uwzględni kwotę podatku należnego z tytułu transakcji odwrotnego obciążenia w deklaracji podatkowej, w której jest on zobowiązany rozliczyć ten podatek.

Odwrotne obciążenie - rozliczenie faktury zaliczkowej

W sytuacji kiedy na poczet transakcji dokonanej w ramach odwrotnego obciążenia podatnik wpłacił zaliczkę, za moment powstania obowiązku podatkowego, jak również obowiązek rozliczenia podatku w deklaracji VAT-7/VAT-7K, należy uznać moment dokonania wpłaty zaliczki w odniesieniu do danej transakcji.

Na fakturze zaliczkowej wystawionej w ramach transakcji odwrotnego obciążenia sprzedawca powinien zastosować stawkę VAT 0%, przy czym musi również umieścić obok informację, że w przypadku tej sprzedaży podatnikiem jest nabywca (trzeba użyć wyrazów odwrotne obciążenie). W roli nabywcy, który jednocześnie z mocy prawa jest podatnikiem, leży obowiązek ustalenia prawidłowej stawki VAT na podstawie nr PKWiU, w oparciu na załączniku nr 11 do ustawy.  

Przykład 1.

W dniu 30 lipca 2014 r. podatnik wpłacił zaliczkę na poczet zakupu towarów wymienionych w zał. 11 do ustawy VAT, rozliczanych na zasadzie odwrotnego obciążenia. Fakturę zaliczkową otrzymał w dniu 5 sierpnia 2014 r. Kiedy powinien rozliczyć w deklaracji VAT-7 podatek należny oraz podatek naliczony?

Zgodnie z przepisami podatnik ma obowiązek dokonać rozliczenia podatku należnego z tytułu wpłaconej zaliczki na poczet zakupu tych towarów w okresie rozliczeniowym, w którym dokonał zapłaty, czyli w deklaracji VAT-7 za lipiec 2014 r. W tej samej deklaracji ma prawo do odliczenia podatku naliczonego.  

Podsumowując, faktura zaliczkowa za odwrotne obciążenie musi zostać rozliczona przez nabywcę w dacie dokonania zapłaty zaliczki. W związku z tym obowiązek rozliczenia podatku należnego z tytułu tej transakcji powinien nastąpić w deklaracji VAT składanej za okres rozliczeniowy, w którym miała miejsce zapłata. Podatnik ma również prawo do rozliczenia wartości podatku naliczonego w związku z zakupem towaru w tej samej deklaracji VAT, w której dokonał rozliczenia podatku należnego.