Kiedy przedsiębiorca może mieć do czynienia z systemem Intrastat?

Wymiana handlowa między państwami Unii Europejskiej, co do zasady, przypomina zwykłe krajowe transakcje - nie ma tu obciążeń celnych ani dodatkowych obowiązków. Jednak może zdarzyć się, że przedsiębiorca dokonujący wewnątrzwspólnotowych nabyć i dostaw będzie zobowiązany do wykazania ich w systemie Intrastat.

Intrastat - co to takiego?

Intrastat to stworzony dla celów statystycznych system, dzięki któremu możliwe jest zbieranie informacji i ustalanie stanu transakcji wewnątrzwspólnotowych. Przez wzgląd na fakt, iż zniesiony został obowiązek wspólnotowy na tego typu wymianę, urzędy zostały pozbawione podstawowego źródła takich danych. Informacje wykazywane są przez podmioty gospodarcze przy wykorzystaniu deklaracji Intrastat-Wywóz oraz deklaracji Intrastat-Przywóz.

Kto musi korzystać z systemu Instastat?

Dlaczego system ten nie jest popularny i lepiej znany przedsiębiorcom? Jest to związane z faktem, iż nie każdy, kto przeprowadza wewnątrz-unijne transakcje jest zobowiązany do składania deklaracji informacyjnych. Zgodnie z przepisami, obowiązek przekazywania takich informacji spoczywa na osobach fizycznych bądź prawnych oraz na jednostkach organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, którzy są podatnikami VAT i dokonują wymiany z innymi państwami Europy, którzy przekroczyli pewne ustalone progi. Progi takie ogłaszane są na każdy rok podatkowy przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. W roku 2013 wynoszą one:

  • próg podstawowy dla wywozu i dla przywozu - 1 100 000 zł,
  • próg szczegółowy dla przywozu - 42 000 000 zł,
  • próg szczegółowy dla wywozu - 76 000 000 zł.

Przedsiębiorca będzie zobowiązany zapoznać się z systemem Intrastat wówczas, gdy w danym roku podatkowym jego wywóz lub przywóz przekroczy któryś z powyższych progów lub też kiedy przekroczenie takie nastąpi wobec składek z aktualnego roku, mimo iż transakcje dotyczą roku poprzedniego. Co ważne, podatnik przekraczający próg np. tylko dla wywozu, musi składać deklarację informacyjną wyłącznie w tym zakresie, nie biorąc pod uwagę przywozu.

Jaka jest różnica między progami podstawowymi i szczegółowymi? W przypadku tych pierwszych przedsiębiorca podaje w deklaracji bardziej ogólne dane na temat swoich transakcji z innymi państwami Unii. Informacje te obejmują:

  • okres sprawozdawczy,
  • rodzaj deklaracji,
  • kod izby celnej, do której adresowana jest deklaracja Intrastat,
  • odbiorca przy przywozie, nadawca przy wywozie,
  • przedstawiciel, jeśli zgłoszenie jest dokonywane przez niego,
  • łączna wartość fakturowa w polskich złotych,
  • łączna liczba pozycji,
  • numer pozycji,
  • opis towaru,
  • kod kraju wysyłki dla przywozu lub kod kraju przeznaczenia dla wywozu,
  • kod rodzaju transakcji,
  • kod towaru,
  • masa netto,
  • ilość w uzupełniającej jednostce miary,
  • wartość fakturowa w polskich złotych,
  • wypełniający.

W przypadku podatnika, który przekroczył progi szczegółowe, to oprócz wypełnienia w deklaracji ww. pozycji musi on także dodać dane na temat:

  • łącznej wartości statystycznej w polskich złotych,
  • kodu warunków dostawy,
  • kodu rodzaju transportu,
  • wartości statystycznej w polskich złotych.

Deklaracje Intrastat - jak i gdzie przekazywać?

Urzędem właściwym do przekazywania informacji w ramach systemu w Polsce jest Izba Celna w Szczecinie. Deklaracje takie mogą być składane zarówno w formie elektronicznej, jak i papierowej, na specjalnych formularzach. Co ważne, przedsiębiorca wybierający formę elektroniczną, może zdecydować się na różne jej formy - przesyłanie przez Internet, ale też przekazanie na nośniku danych CD-ROM lub dyskietce.

Przy informacji Intrastat okresem rozliczeniowym jest miesiąc kalendarzowy, w trakcie którego przedsiębiorca dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia albo dostawy. Na złożenie deklaracji podmiot ma czas do 10 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego będzie ona dotyczyć. Podatnik może również zdecydować się na przedkładanie informacji częściowych, za okresy krótsze niż miesiąc. Wtedy jednak konieczne jest dopilnowanie, aby takie cząstkowe formularze łącznie objęły cały okres sprawozdawczy.

W praktyce więc składanie informacji statystycznej do Intrastat nie różni się bardzo od zwykłych deklaracji, które przedsiębiorcy są zobowiązani składać w ramach prowadzonej przez siebie działalności. W związku z tym nie jest to obowiązek szczególnie uciążliwy i warto o nim pamiętać, ponieważ uciążliwa stać się może kara za niedopełnienie lub niewłaściwe wypełnienie obowiązków. W takiej sytuacji organ celny dostarcza podatnikowi trzy upomnienia. Jeżeli one nie zadziałają - nakłada karę w wysokości 3000 zł za każdy okres (miesiąc), w którym przedsiębiorca nie wywiązał się ze swoich obowiązków.