Poradnik Przedsiębiorcy

Powered by

wFirma.pl

Poznaj
niezbędne narzędzia
do zarządzania
Twoją firmą!

Dostępne
na wszystkie
platformy

Apple Windows Android BlackBerry

Kontrola legalności zatrudnienia

Państwowa Inspekcja Pracy w ramach swoich zadań nadzoruje oraz kontroluje przedsiębiorstwa w zakresie przestrzegania przepisów prawa pracy. Przeprowadzana kontrola ma na celu zbadanie bezpieczeństwa i higieny pracy, jak również legalność zatrudnienia.

Na czym polega kontrola legalności zatrudnienia

Kontrola po pierwsze polega na sprawdzeniu ilości zatrudnionych osób z liczbą podpisanych umów o pracę i innego typu oraz tożsamości oraz charakteru pobytu osób wykonujących pracę lub znajdujących się w kontrolowanej firmie.

Uprawnienia inspektora pracy

Inspektor pracy podczas kontroli w celu weryfikacji tożsamości osób zatrudnionych ma prawo wylegitymować osoby przebywające w firmie, jak również może zażądać wypełnienia oświadczeń w sprawie legalności zatrudnienia lub prowadzenia innej działalności o wymiarze zarobkowym.

Formularz oświadczenia zawiera pytania dotyczące:

  • charakteru pobytu w firmie, czyli czy dana osoba jest w niej zatrudniona, czy np. jest jedynie klientem,

  • w przypadku świadczenia pracy - jaki rodzaj umowy został zawarty (umowa o pracę, zlecenia czy o dzieło),

  • wysokości wynagrodzenia z tytułu zawartej umowy,

  • rejestracji jako osoba bezrobotna przed podjęciem pracy w kontrolowanej firmie.

W dalszej części kontroli inspektor sprawdza dokumenty i informacje uzyskane od podmiotu kontrolowanego, są to:

  • zawarte umowy,

  • listy płac,

  • dokumenty zgłoszeniowe do ubezpieczenia społecznego,

  • inne dokumenty świadczące o charakterze wykonywanej pracy lub obecności osób na terenie kontrolowanego podmiotu.

Celem kontroli legalności zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej jest także sprawdzenie zgłoszenia do ubezpieczeń ZUS prawdziwości danych. Sprawdzana jest wysokość wynagrodzenia wypłaconego osobie zatrudnionej oraz czy faktycznie było ono podstawą do obliczenia składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, czy nie zaniżono podstawy wymiaru składek poprzez ukrycie części wynagrodzenia. Inspektor weryfikuje deklaracje rozliczeniowe ZUS z uzyskanymi informacjami w oświadczeniach pracowników lub też protokołach z przesłuchania na okoliczność ustalenia rzeczywiście wypłaconego wynagrodzenia.

Podczas kontroli inspektor pracy sprawdza również umowy cywilnoprawne (umowy zlecenia, umowy o dzieło) w kontekście przepisów art. 22 § 1 oraz art. 11 Kodeksu pracy. Celem tego postępowania jest weryfikacja rodzaju wykonywanej pracy z rodzajem zawartej umowy, tzn. czy praca świadczona na podstawie umów cywilnoprawnych nie zobowiązuje pracodawcy do zawarcia umowy o pracę.