Nakaz zapłaty – sposób na szybkie odzyskanie należności

Nakaz zapłaty - co to takiego?

Nakaz zapłaty w swojej istocie możemy porównać z wyrokiem sądowym, gdyż oba stanowią tytuł egzekucyjny. Głównie od wierzyciela zależy jak szybko odzyska swoją należność od dłużnika gdyż zależne to jest w dużej mierze od tego który rodzaj postępowania wybierze. W przypadku wyboru postępowania nakazowego z pewnością sprawniej i dużo szybciej w porównaniu do postępowania zwykłego wierzyciel uzyska korzystne dla siebie orzeczenie sądu i będzie mógł rozpocząć egzekwowanie swoich należności.

Aby sąd mógł wydać nakaz zapłaty, najpierw wierzyciel musi złożyć pozew do sądu w którym jasno zaznaczy, że wnosi o rozpoznanie sprawy w postępowaniu nakazowym. Takie sformułowanie może zawrzeć chociażby w tytule pozwu. Możliwe jest także wniesienie pozwy na gotowym formularzu, który jest do pobrania na stronie internetowej bądź w siedzibie sądu, w takim przypadku wspomniany wniosek należy wskazać w rubryce nr 8.

Kiedy sąd może wydać nakaz zapłaty?

Sąd rozpatrzy sprawę i wyda nakaz zapłaty wyłącznie wtedy, jeżeli:

  1. Żądanie które jest dochodzone jest roszczeniem pieniężnym (dochodzenie zapłaty konkretnej sumy pieniężnej) lub świadczeniem innych rzeczy zamiennych (w tym przypadku chodzi o sytuację w której roszczenie ukierunkowane jest na konkretną rzecz materialną, przy czym nie musi być to rzecz oznaczona co do tożsamości jednakże powinna być identyczna z dochodzoną w pozwie).

  2. Na potwierdzenie dochodzonego roszczenia wierzyciel przedstawi ewidentne dowody jego słuszności. Kodeks postępowania cywilnego szczegółowo formułuje katalog dokumentów jakie należy przedstawić. Należy przyjąć, iż jest to katalog zamknięty to znaczy, że tylko i wyłącznie po podstawie niżej wymienionych dokumentów sąd wyda nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym. Dokumentami potwierdzającym słuszność dochodzonego roszczenia, które muszą być koniecznie dołączone do wnoszonego pozwu są:

  • dokument urzędowy – zgodnie z litera prawa stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo poświadczone i został sporządzony przez organ władzy publicznej lub inny organ państwowy,

  • zaakceptowany przez dłużnika rachunek – w tym przypadku dowód może stanowić faktura podpisana przez dłużnika lub inną osobę uprawnioną do odbioru,

  • wezwanie dłużnika do zapłaty wraz z pisemnym oświadczeniem dłużnika o uznaniu długu – w przypadku ugody, która stanowi potwierdzenie przez dłużnika istnienia roszczenia względem niego,

  • zaakceptowanie przez dłużnika żądania zapłaty, zwróconym przez bank i nie zapłaconym z powodu braku środków na rachunku bankowym – sytuacja w której dłużnik upoważnił wierzyciela do wydania polecania zapłaty z jego konta bankowego. Istotne jest, że takie upoważnienie powinno mieć formę pisemną (z podpisem dłużnika lub osoby go reprezentującej),

  • weksel, czek, warrant lub rewers, których autentyczność nie budzi żadnych wątpliwości

  • umowa, dowód spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego, dowód doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku,

  • w przypadku, gdy wierzycielem jest bank, dokument taki stanowić może wyciąg z ksiąg bankowych podpisany przez osoby upoważnione oraz opatrzony pieczęcią banku wraz z dowodem doręczenia dłużnikowi pisemnego wezwania do zapłaty.

Ile kosztuje postępowanie nakazowe?

  • jeżeli wartość przedmiotu sporu wynosi 2000 zł – wpis wynosi 30 zł,

  • gdy wartość przedmiotu sporu < 2000 zł > 5000 zł - wpis wynosi 100 zł,

  • gdy wartość przedmiotu sporu < 5000 zł > 7500 zł - wpis wynosi 250 zł,

  • gdy wartość przedmiotu sporu < 7500 zł > 10000 zł - wpis wynosi 300 zł,

  • wartość przedmiotu sporu < 10000 zł – wpis wynosi 5% wartości przedmiotu sporu (jednak nie więcej niż 100.000 zł).

Jaki czas ma dłużnik na wniesienie odwołania od wystawionego nakazu zapłaty? 

Jeżeli wierzyciel dopełni wszystkich wymogów formalnym, uiści stosowną opłatę i sąd nie będzie miał żadnych wątpliwości od strony merytorycznej, sąd wyda nakaz zapłaty. Wraz z wydaniem nakazu sąd zobowiązuje dłużnika do spełnienia roszczenia względem swojego wierzyciela w terminie 14 dni. W ciągu trwania 2 tygodniowego terminu, dłużnik ma prawo wnieść sprzeciw od wydanego nakazu zapłaty. W takim przypadku sprawa trafia do rozpoznania na rozprawę. Warto pamiętać że nawet nieprawomocny nakaz zapłaty stanowi tytuł zabezpieczający (na wypadek gdyby dłużnik chciał ukryć swój majątek).

Wierzyciel po upływie 14 dniowego terminu powinien zadzwonić do sądu i dowiedzieć się czy nakaz zapłaty się uprawomocnił tzn. czy dłużnik nie złożył sprzeciwu od nakazu. Jeżeli nakaz się uprawomocnił, następnym krokiem wierzyciela powinno być wystąpienie o nadanie klauzuli wykonalności, gdyż jest to niezbędnym warunkiem rozpoczęcia prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika.