Ochrona środowiska - obowiązki przedsiębiorcy

Nie wszyscy przedsiębiorcy zdają sobie sprawę, że właściciel firmy jest zobowiązany do ochrony środowiska – nie tylko przez zasady moralne czy etyczne. Przedsiębiorcy należą do kręgu podmiotów zobowiązanych do stosowania Ustawy Prawo o ochronie środowiska oraz dodatkowych regulacji dotyczących tej kwestii. Jeżeli spytać małego przedsiębiorcę o obowiązujące go przepisy, najprawdopodobniej wskaże ustawy podatkowe, Kodeks cywilny czy Kodeks pracy, a nie te dotyczące ochrony środowiska.

Ochrona środowiska - ustawa

Na podstawie Ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przedsiębiorcy zostali wskazani na liście podmiotów zobowiązanych do przestrzegania jej zapisów. Powołana ustawa jest bowiem nie tylko zbiorem zasad, do których powinno się stosować w celu zmniejszenia degradacji środowiska naturalnego, ale również norm prawnych formułujących system nakazów i zakazów dotyczących tej kwestii.

Ustawa Prawo o ochronie środowiska

Art. 3 ust. 20 lit. a

“Ilekroć w ustawie jest mowa o podmiocie korzystającym ze środowiska - rozumie się przez to:

przedsiębiorcę w rozumieniu art. 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672, z późn. zm.), a także osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego oraz osoby wykonujące zawód medyczny w ramach indywidualnej praktyki lub indywidualnej specjalistycznej praktyki.”

Pojęcie korzystanie ze środowiska również zostało wyjaśnione w ustawie. Każda osoba ma prawo do korzystania ze środowiska w zakresie wprowadzania do niego substancji i energii oraz korzystania z wód w rozumieniu przepisów Ustawy Prawo wodne z 18 lipca 2001 r.

Natomiast mianem powszechnego korzystania zostało określone takie działanie, które ma na celu zaspokojenie potrzeb osobistych i własnego gospodarstwa domowego bez konieczności stosowania instalacji. Jeżeli korzystanie wykroczy poza wyżej wskazane ramy, konieczne będzie uzyskanie dodatkowego pozwolenia na działanie.

Ustawa Prawo o ochronie środowiska

Art. 4 ust. 1.

“Powszechne korzystanie ze środowiska przysługuje z mocy ustawy każdemu i obejmuje korzystanie ze środowiska, bez użycia instalacji, w celu zaspokojenia potrzeb osobistych oraz gospodarstwa domowego, w tym wypoczynku oraz uprawiania sportu, w zakresie:

  1. wprowadzania do środowiska substancji lub energii;

  2. innych niż wymienione w pkt 1 rodzajów powszechnego korzystania z wód w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145, z późn. zm.).

2. Korzystanie ze środowiska wykraczające poza ramy korzystania powszechnego może być, w drodze ustawy, obwarowane obowiązkiem uzyskania pozwolenia, ustalającego w szczególności zakres i warunki tego korzystania, wydanego przez właściwy organ ochrony środowiska.

3. Zwykłym korzystaniem ze środowiska jest takie korzystanie wykraczające poza ramy korzystania powszechnego, co do którego ustawa nie wprowadza obowiązku uzyskania pozwolenia, oraz zwykłe korzystanie z wody w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo wodne.”

Pozwolenia na korzystanie ze środowiska

W dzisiejszych czasach, aby był możliwy rozwój takich gałęzi jak przemysł czy technika, ochrona środowiska schodzi często na drugi plan. Jednakże również w tej kwestii przedsiębiorca będzie obowiązany zdobyć odpowiednie pozwolenia na korzystanie ze środowiska.

Jeżeli w ramach prowadzonej działalności istnieje prawdopodobieństwo, że właściciel będzie wprowadzał gazy bądź płyny do powietrza, będzie musiał najpierw zdobyć stosowne pozwolenie. To samo dotyczy wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi albo wytwarzania odpadów.

W odniesieniu do emisji gazów i pyłów odpowiednim aktem prawnym ustalającym zasady działania jest rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza

instalacji nie wymaga pozwolenia z 2 lipca 2010 r. Natomiast gospodarowanie odpadami zostało uregulowane w Prawie ochrony środowiska, na podstawie wcześniej zaimplementowanych do krajowego porządku prawnego przepisów unijnych.

Ochrona środowiska - pozwolenie zintegrowane

Przepisy przewidują również konieczność uzyskania tzw. pozwolenia zintegrowanego. Dotyczy to instalacji, która może spowodować znaczne zanieczyszczenie środowiska oraz fakt, że instalacje te zaliczają się do tych wskazanych w Rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości z 26 lipca 2002 r., ze względu na swój rodzaj i skalę.