Sprzedaż środka trwałego a zwolnienie z VAT

Od 1 stycznia 2014 roku, w związku ze zmianami przepisów ustawy o VAT, przestały obowiązywać definicja towarów używanych oraz zwolnienie podatkowe z ich sprzedaży.

Towar używany a jego opodatkowanie w 2013 roku

Zgodnie z nieaktualnymi już przepisami ustawy o VAT, podatnicy mogli skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania sprzedaży towarów używanych. Musieli przy tym jednak spełnić warunki, określane w nieobowiązującym już art. 43 ust. 1 pkt 2 ww. aktu prawnego, a mianowicie: “zwalnia się od podatku dostawę towarów używanych, pod warunkiem, że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego”.

Czym były towary używane?

Pojęcie "towary" definiowane jest również jako “rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii”.

Zgodnie z dawnym art. 43 ust. 2 ustawy o VAT, towarem używanym były “ruchomości, których okres używania przez podatnika dokonującego ich dostawy wynosi co najmniej pół roku po nabyciu prawa do rozporządzania nimi jak właściciel”.

W związku z tym założeniem, termin "towary" traktowany był nie tylko w kategorii towarów handlowych, lecz również jako środki trwałe i wyposażenie firmy. W nawiązaniu do powyższego posłużmy się przykładem. Przedsiębiorca jest czynnym podatnikiem VAT. W styczniu 2012 roku zakupił samochód na podstawie faktury VAT marża, który wprowadził do ewidencji środków trwałych. Od tego momentu pojazd służył czynnościom opodatkowanym, natomiast w październiku 2013 r. przedsiębiorca postanowił go sprzedać. W przypadku dokonania transakcji do końca 2013 roku, przez wzgląd na fakt, że od zakupu samochodu nie przysługiwało mu prawo do odliczania podatku naliczonego, zaś samochód był używany na potrzeby firmy w okresie dłuższym niż 6 miesięcy, przedsiębiorca miał prawo skorzystać ze zwolnienia z VAT - w tym przypadku wystawiona faktura sprzedaży zawierała stawkę 'zw'.

Powyższy przykład można odnieść do każdego środka trwałego oraz składnika wyposażenia. Dotyczy to również sytuacji, gdy wcześniej towary traktowane były jako majątek prywatny, jednak pod warunkiem, że przy wprowadzaniu ich do majątku firmy przedsiębiorcy nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Sprzedaż środka trwałego - zmiany dotyczące zwolnień w 2014 roku

W odniesieniu do art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, od 1 stycznia 2014 roku obowiązuje nowe brzmienie. Zmiana określa, że “od podatku zwalnia się dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego”.

Jak wynika z powyższego, zwolnienie podatkowe nie odnosi się już do sprzętów używanych, lecz wyłącznie wykorzystywanych na cele działalności zwolnionej z opodatkowania. Uchylony został zatem art. 43 ust. 2, dotyczący definicji towarów używanych.

Jeśli przedsiębiorca z przytoczonego wyżej przykładu zdecydował się na sprzedaż samochodu dopiero w roku 2014, to mimo iż w przeszłości nie posiadał prawa do odliczania podatku naliczonego, będzie musiał opodatkować transakcję 23% VAT. Sytuacja wyglądałaby inaczej, gdyby przedsiębiorca prowadził działalność jedynie w zakresie czynności zwolnionych z VAT, np. sprzedaż usług finansowych. W tym przypadku miałby prawo do zastosowania zwolnienia z VAT przy sprzedaży firmowego pojazdu.

Obecnie - w porównaniu do stanu prawnego z poprzedniego roku - przedsiębiorca aby nie stracić na transakcji sprzedaży środka trwałego, będzie musiał ustalić cenę wyższą od rynkowej, co może okazać się mniej konkurencyjną ofertą dla kupującego.