Wstępna opłata leasingowa – rozliczenie pod względem podatkowym

Art. 22 ust. 1 ustawy o PIT stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Tak więc aby zaliczyć dany wydatek do kosztów firmowych należy wskazać związek przyczyno – skutkowy pomiędzy wydatkiem a osiąganym przychodem.

Część wydatków stanowi koszty pośrednio związane z przychodem, a więc takie, które ciężko jest przypisać do konkretnego przychodu. Do tego typu wydatków należą np opłaty leasingowe samochodu. Jeśli jest on wykorzystywany w toku prowadzonej działalności i w jej celu to z pewnością spełnia przesłanki w/w art. 22.

Zgodnie z art. 23a ustawy o PIT przez umowę leasingu rozumie się umowę nazwaną w kodeksie cywilnym, a także każdą inną umowę, na mocy której jedna ze stron, zwana dalej „finansującym”, oddaje do odpłatnego używania albo używania i pobierania pożytków na warunkach określonych w ustawie drugiej stronie, zwanej dalej „korzystającym”, podlegające amortyzacji środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne, a także grunty.

Zgodnie z art. 23b ust. 1 opłaty ustalone w umowie leasingu, ponoszone przez korzystającego w podstawowym okresie umowy z tytułu używania środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowią przychód finansującego i odpowiednio koszt uzyskania przychodów korzystającego, jeżeli:

  1. umowa leasingu, w przypadku gdy korzystającym nie jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, została zawarta na czas oznaczony, stanowiący co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji, jeżeli przedmiotem umowy leasingu są podlegające odpisom amortyzacyjnym rzeczy ruchome lub wartości niematerialne i prawne, albo została zawarta na okres co najmniej 10 lat, jeżeli jej przedmiotem są podlegające odpisom amortyzacyjnym nieruchomości;
  2. umowa leasingu, w przypadku gdy korzystającym jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, została zawarta na czas oznaczony;
  3. suma ustalonych opłat w umowie leasingu, o której mowa w pkt 1 lub 2, pomniejszona o należny podatek od towarów i usług, odpowiada co najmniej wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych.

W przypadku umów leasingowych często wątpliwość budzi moment zaliczenia w koszty firmowe opłaty wstępnej (inicjalnej). Opłatę tą należy wnieść jeszcze przed uruchomieniem leasingu, ma ona charakter samoistny, nieprzypisany do poszczególnych rat.

Jak zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, w interpretacji indywidualnej nr sygn. IBPBI/1/415-53/12/ESZ, wydanej w dniu 06.04.2012 r.:

(...) powołany przepis art. 23b ww. ustawy nie precyzuje, w którym momencie korzystający winien zaliczyć ww. opłaty związane z leasingiem do kosztów uzyskania przychodów. Zatem rozstrzygając tę kwestię należy brać pod uwagę ogólne zasady potrącania kosztów, przez podatników prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów uregulowane w art. 22 ust. 4-6 i ust. 6b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. (...)

(...)Zgodnie z art. 22 ust. 5c ww. ustawy, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą. (...).

(...)w niniejszej sprawie wstępna opłata leasingowa, warunkowała możliwość zawarcia umowy leasingu i przystąpienia do tej umowy przez Wnioskodawcę. Ma więc ona w istocie charakter samoistny, nieprzypisany do poszczególnych rat leasingowych. W konsekwencji nie dotyczy całego okresu na jaki umowa leasingu została zawarta, a więc okresu przekraczającego rok podatkowy. W takim przypadku w płaszczyźnie podatkowej opłata ta powinna zostać zaliczona do kosztów jednorazowo, bez konieczności rozliczania jej w czasie. W konsekwencji w przedstawionym stanie faktycznym wydatki związane z uiszczeniem opłaty wstępnej, wynikającej z zawartej umowy leasingu, Wnioskodawca może zaewidencjonować w kosztach uzyskania przychodów jednorazowo - w dacie ich poniesienia(...).