Zawezwanie do próby ugodowej a przerwanie biegu przedawnienia

Zawezwanie do próby ugodowej jako przesłanka przerwania biegu przedawnienia

Ideą funkcjonowania instytucji przedawnienia w prawie cywilnym jest co do zasady zagwarantowanie dłużnikowi pewności prawnej w sytuacji, gdy wierzyciel będzie chciał wyegzekwować dawno zapomniany dług. Z drugiej jednak strony przedawnienie może zostać wykorzystane przez nieuczciwych dłużników jako forma uchylenia się od spłaty długu, chociażby poprzez nagminną opieszałość w spłacie czy też podstępne zwodzenie wierzyciela dokonywane w celu upływu terminu, w którym wierzycielowi przysługują jeszcze środki egzekwowania swoich roszczeń. W tym kontekście przerwanie biegu przedawnienia wydaje się swoistym przywilejem leżącym po stronie wierzyciela.

Załatwianie spraw w drodze polubownej jest korzystnym rozwiązaniem w relacjach handlowych prowadzonych z kontrahentem, jeżeli chcemy uniknąć wchodzenia na drogę sądową tym bardziej, że proces trwa zazwyczaj bardzo długo, a poza tym spór mógłby spowodować do zerwania partnerskiej współpracy w przyszłości. Niewątpliwie też droga sądowa jest o wiele droższa.

Próba ugody często wiąże się z długimi negocjacjami stron, a co za tym idzie trwa dosyć długo. Ważne jest, żeby mieć na uwadze, iż wierzytelności mogą się przedawnić podczas takiego upływu czasu. Jedynym rozsądnym rozwiązaniem w takiej sytuacji będzie przerwanie biegu przedawnienia.

Kodeks cywilny formułuje przypadki, w których przerwanie biegu przedawnienia może i powinno nastąpić:

1.Bieg przedawnienia przerywa każda czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia (art. 123 § 1 pkt 1 k.c.). Przez sformułowanie “każdą czynność” należy rozumieć w szczególności: wniesienie pozwu, złożenie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego czy też wniesienie wniosku o wszczęcie postępowania pojednawczego zwane inaczej “zawezwaniem do próby ugodowej”. W przypadku tego sposobu przerwania biegu przedawnienia należy pamiętać, że dopiero od chwili zakończenia postępowania przed sądem czy też innym organem, termin ten zacznie biec na nowo.

Wspomniany powyżej tryb charakteryzuje się dużym uproszczeniem względem wierzyciela, gdyż nie musi on wnosić czy też formułować powództwa, ale de facto wystarczy jedynie złożenie prostego wniosku o zawezwanie do próby ugodowej. Idąc dalej w tym kierunku, aby uprościć i znacząco skrócić czas dochodzenia swoich roszczeń, każdy z wierzycieli może skorzystać z przygotowanych i wygenerowanych przez system ugód dostępnych chociażby na naszym portalu.

2. Bieg przedawnienia przerywa również uznanie roszczenia przez dłużnika. Istotą instytucji uznania długu jest potwierdzenie przez dłużnika, iż rzeczywiście taki dług posiada względem wierzyciela. Kodeks cywilny nie formułuje jednoznacznie, w jakiej formie owe uznanie ma nastąpić, jednakże dla celów dowodowych najrozsądniej jest zawrzeć je w formie pisemnej. W tym kontekście mówimy o tzw. uznaniu właściwym, którego idealny przykład stanowi wcześniej omawiana ugoda. Drugą formą uznania jest tzw. uznanie niewłaściwe, czyli w najprostszy sposób ujmując sytuacja, w której wierzyciel dowodzi prawdziwości istnienia roszczenia po stronie dłużnika na podstawie innych dokumentów czy też okoliczności przemawiających za istnieniem długu. Dla przykładu można przytoczyć sytuację, w której wierzyciel przedstawi prośbę dłużnika o rozłożenie zobowiązania na raty. Z punktu widzenia procesowego uznanie niewłaściwe jest o tyle instytucją słabszą od uznania właściwego, iż sąd rozpoznając sprawę, może nie przyjąć tego typu okoliczności jako podstawę do dokonania spłaty przez dłużnika.

3. Bieg przedawnienia przerywa także wszczęcie mediacji, które mają skutkować zawarciem ugody. Warto w tym momencie pamiętać, iż przerwanie biegu przedawnienia następuje z chwilą doręczenia mediatorowi wniosku o przeprowadzenie mediacji.

Zawezwanie do próby ugodowej zostało sformułowane w art. 184 - 186 Kodeksu postępowania cywilnego. W drodze ugody prowadzone jest postępowanie pojednawcze przed sądem rejonowym.

Postępowanie takie wymaga wcześniejszego złożenia wniosku, za który pobierana jest opłata w wysokości 40 zł.

Czym jest zawezwanie do próby ugodowej?

Poprzez zawezwanie do próby ugodowej należy rozumieć złożenie pisma, w którym dokładnie określimy nasze roszczenie z uwagi na skutek polegający na przerwaniu biegu przedawnienia wobec niego. Nie musimy przytaczać w wezwaniu szczegółowych dowodów tak, jak to mam miejsce w przypadku procesu sądowego, a co za tym idzie można wszcząć postępowanie, jeżeli nie dysponujemy jeszcze żadnymi konkretnymi dowodami. Postępowanie pojednawcze kończy się zawarciem ugody sądowej, która musi zostać opatrzona w klauzulę wykonalności, aby mogła stanowić podstawę egzekucji. Zawarta ugoda co do zasady zamyka potrzebę prowadzenia sporu sądowego w sprawie tego samego roszczenia pomiędzy tymi samymi stronami.

W praktyce niestety rzadko wbrew pozorom dochodzi do zawarcia ugody w postępowaniu pojednawczym. Dzieje się tak z różnych powodów, najczęściej strony nie stawiają się w terminie na posiedzenie pojednawcze (posiedzenie pojednawcze jest tylko jedno) albo na posiedzeniu jednak deklarują, że nie chcą zawrzeć ugody. Niemniej jednak już samo zawezwanie do próby ugodowej ma skutek przerwania biegu przedawnienia, bez względu na to, czy strony faktycznie zawrą ugodę ani nie ma znaczenia, czy dłużnik w ogóle w jakikolwiek sposób zareaguje na otrzymane zawezwanie.