Zmiana formy prawnej działalności

Jednoosobowa działalność gospodarcza to najprostsza forma prowadzenia własnej firmy. Ma one swoje zalety (m.in. niższe koszty samego prowadzenia, mniejsza biurokracja), ale także i wady. Minusy pojawiają się głównie w momencie, gdy firma się rozrasta. Wówczas pojawia się przekroczenie pewnego limitu obrotów (1.200.000 mln. euro, czyli 4.936.560 zł), co powoduje konieczność przejścia z księgowości uproszczonej na pełne księgi i utratę przywilejów związanych z byciem małym podatnikiem. Rozwój firmy związany jest również ze zwiększeniem odpowiedzialności m.in.  finansowej, a przecież w jednoosobowej działalności przedsiębiorca odpowiada całym swoim majątkiem - również prywatnym - za sprawy firmowe. Kontynuacja prowadzenie działalności w takiej formie, jak dotychczas, powoduje więc przyjęcie na siebie dużego ryzyka. Jeszcze inna kwestia związana z rozwojem firmy dotyczy pozyskania funduszy, majątku czy pomysłów, co często wiąże się z koniecznością znalezienia wspólnika, a w jednoosobowej działalności nie ma miejsca dla dwóch właścicieli.  

To tylko niektóre z przykładów, które obrazują konieczność zmiany formy prowadzenia działalności z jednoosobowej działalności na inną.

Jakie formy działalności są do wyboru?

W Polsce występuje wiele form prowadzenia działalności. Na początek przedsiębiorca powinien określić, czy przekształcić działalność w:

Rozwiązanie dylematu w dużej mierze zależy od powodów zmiany formy prowadzenia działalności. Jeżeli chcemy po prostu rozpocząć współpracę ze wspólnikiem możemy wybrać spółkę cywilną lub jedną ze spółek osobowych. Spółki te nie wymagają wkładu własnego. Jednak należy zwrócić uwagę na to, że stworzenie spółki osobowej w większości przypadków nie chroni nas przed odpowiedzialnością za zobowiązania spółki. Mało tego - może nawet poszerzyć zakres odpowiedzialności o działania wspólnika. Podejmując więc decyzję o współpracy w ramach spółki należy dokładnie zapoznać się z charakterem odpowiedzialności, jaki przyjmuje na siebie przedsiębiorca wchodzący w spółkę oraz uważnie przeanalizować umowę spółki.

Spółki kapitałowe różnią się od pozostałych głównie ograniczeniem odpowiedzialności. Spółki te maja charakter prawny, co pozwala rozgraniczyć majątek i sprawy spółki od prywatnego majątku właściciela czy wspólników. Wyjątkiem od zasady ogólnej jest umyślne niezaprzestanie zaciągania zobowiązań gdy sytuacja finansowa spółki jest bardzo zła. Oprócz takich przypadków wspólnicy spółki kapitałowej nie odpowiadają za nią swoim osobistym majątkiem. Zatem, jeżeli przedsiębiorca decyduje się na przekształcenie działalności w spółkę z powodu rozszerzenia działalności, zwiększenia jej obrotów, a zarazem ryzyka, to wybór formy prowadzenia firmy jako spółki kapitałowej wyłączy go z osobistej odpowiedzialności za zaciągnięte zobowiązania, a tym samym zmniejszy ryzyko osobiste w prowadzonej działalności.

Jak przekształcić jednoosobową działalność w inny podmiot?

W praktyce wykorzystywane są trzy główne sposoby przekształcenia w spółkę cywilną, osobową lub kapitałową, a mianowicie:

  • Wniesienie jednoosobowej działalności gospodarczej aportem do spółki,
  • Likwidacja działalności gospodarczej, a następnie założenie nowej spółki,
  • Sprzedaż majątku działalności na rzecz spółki.

Dodatkowo istnieje czwarty sposób na dokonanie przekształcenia choć obowiązuje on tylko dla zmiany formy prowadzenia działalności na spółkę kapitałową:

  • Przekształcenie jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę kapitałową (od 2011 r.).