Zmiany w Ordynacji podatkowej: Ustanowienie pełnomocnictwa ogólnego w procedurach podatkowych

Podatnicy, którzy przywykli już do zmian wprowadzonych od początku bieżącego roku do prawa podatkowego, nie powinni osiadać na laurach. Czeka ich bowiem kolejna nowelizacja – tym razem dotycząca Ordynacji podatkowej i wchodząca w życie w 2014 r. W ramach tych modyfikacji są dobre nowiny – możliwość złożenia pełnomocnictwa ogólnego została poszerzona o drogę elektroniczną.

Co może pełnomocnik ogólny?

Ustanowienie pełnomocnictwa pozwala podatnikowi na pewną swobodę – oznacza ono bowiem, że nie w każdej sprawie podatkowej będzie trzeba występować osobiście. Co ważne, pełnomocnictwo ogólne nie musi dotyczyć konkretnej sprawy podatkowej. Dlatego też podatnik może zdecydować się na ustanowienie plenipotenta ogólnego w dowolnym momencie, bez względu na to, czy jakaś sprawa jest aktualnie w toku postępowania, czy też nie.

Natomiast warto pamiętać, że obok pełnomocnictwa ogólnego pozostaje też instytucja pełnomocnictwa szczególnego, czyli takiego, które zakładane jest dla konkretnej sprawy. W jego przypadku odpowiednimi przepisami będą te zawarte w Kodeksie cywilnym.

Złożenie pełnomocnictwa ogólnego - co się zmieni?

Zgodnie z art. 137 Ordynacji podatkowej obecnie każda poszczególna sprawa wymaga od podatnika umieszczenia w aktach pełnomocnictwa tudzież jego odpisu. Oznacza to, że każda kolejna sprawa wymaga następnych formalności.

Ordynacja podatkowa - art. 137 (obecny stan prawny)

§ 2. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu.

§ 3. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Organ podatkowy może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony.

§ 3a. W poszczególnych wynikających w toku postępowania kwestiach mniejszej wagi organ podatkowy może nie żądać pełnomocnictwa, jeżeli pełnomocnikiem jest małżonek strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu jego upoważnienia do występowania w imieniu strony.

Dlatego też aby zmniejszyć obciążenia formalne spoczywające na podatnikach oraz ułatwić im dopełnianie wymogów, art. 137 Ordynacji zostanie poddany nowelizacji. Przede wszystkim zmodyfikowany będzie §2, w którym wskazano, że pełnomocnictwo może być udzielane także w formie dokumentu elektronicznego. Będzie on poddany uwierzytelnieniu na podstawie szczególnych przepisów, wskazanych w Ustawie o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne z 17 lutego 2005 r.

Tym samym pełnomocnictwo ogólne nie będzie już musiało być osobno składane do każdej sprawy. Wszystkie pełnomocnictwa ogólne będą gromadzone w informatycznej bazie danych zwanej Centralnym Rejestrem Pełnomocnictw Ogólnych (CRPO). Organy podatkowe, w tym samorządowe, oraz organy kontroli podatkowej będą miały do nich dostęp w każdym momencie. Rejestr będzie prowadzony przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. W razie potrzeby organ podatkowy będzie miał możliwość dokonania wydruku takiego dokumentu, a następnie dołączenia go do akt sprawy.

Ordynacja podatkowa - art. 137 (stan prawny po nowelizacji)

§ 2. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone ustnie do protokołu.

§ 2a. Pełnomocnictwo w formie dokumentu elektronicznego powinno być uwierzytelnione za pomocą mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

§ 3. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Organ podatkowy może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony.

§ 3a. W poszczególnych wynikających w toku postępowania kwestiach mniejszej wagi organ podatkowy może nie żądać pełnomocnictwa, jeżeli pełnomocnikiem jest małżonek strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu jego upoważnienia do występowania w imieniu strony.

§ 3b. Jeżeli odpis pełnomocnictwa lub odpisy innych dokumentów wykazujących umocowanie zostały sporządzone w formie dokumentu elektronicznego, ich uwierzytelnienia, o którym mowa w § 3, dokonuje się przy użyciu mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Odpisy pełnomocnictwa lub odpisy innych dokumentów wykazujących umocowanie uwierzytelniane elektronicznie sporządzane są w formatach danych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 18 pkt 1 tej ustawy.

Każda zmiana, dotycząca udzielonego pełnomocnictwa będzie dokonywana za pośrednictwem poczty elektronicznej w CRPO, także przed wszczęciem procedury podatkowej. Warto dodać, że zgłoszenie pełnomocnictwa ogólnego, w myśl projektu, będzie także możliwe za pośrednictwem CEIDG, a stamtąd zostanie zaimportowane do CRPO.