Poradnik Przedsiębiorcy

Choroba pracownika nie zawsze chroni przed zwolnieniem

Pracownik, to osoba, obowiązkowo podlegająca ubezpieczeniu chorobowemu. Choroba to okres czasowej niezdolności do pracy. Pracownicy w okresie choroby posiadają szereg praw, jednak ich sytuacja jest zróżnicowana i determinowana licznymi czynnikami. Choroba pracownika nie zawsze uchroni go przed zwolnieniem. 

Choroba pracownika okresem ochronnym

Jeśli pracownik jest zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, zasadniczo chroniony jest przez 90 dni, zanim pracodawca będzie miał prawo rozwiązać z nim współpracę. Pracownicy, którzy zatrudnieni są dłużej niż pół roku, chronieni są znacznie dłużej.

Podwładny, który:

  • nie dostał świadczenia rehabilitacyjnego, chroniony jest przez okres pobierania wynagrodzenia z tytułu choroby (182 dni). Jeśli choroba pracownika spowodowana jest gruźlicą bądź ciążą – 270 dni,
  • otrzymał świadczenie rehabilitacyjne (które można pobierać maksymalnie przez 90 dni), chroniony jest odpowiednio przez 272 (182 dni chorobowego + 90 dni rehabilitacyjnego) lub 360 (270 dni chorobowego + 90 dni rehabilitacyjnego) dni.

Nie zdążyłem wyzdrowieć, co teraz?

Jeśli po upływie ww. terminów choroba pracownika wciąż trwa, a on sam nadal pozostaje niezdolny do pracy, jego przełożony ma prawo zakończyć współpracę ze skutkiem natychmiastowym.

Rozwiązaniem dla pracownika jest możliwość ubiegania się o przywrócenie na stanowisko po wyzdrowieniu. Niezwłocznie po zakończeniu okresu chorobowego powinien on nawiązać kontakt z byłym pracodawcą, a ten, jeżeli ma taką możliwość (techniczną, finansową), powinien go ponownie zatrudnić.

Należy podkreślić, że pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia na stanowisko, przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Jego wielkość uzależniona jest m.in. od okresu wypowiedzenia pierwotnej umowy o pracę.

W myśl artykułu 47 Kodeksu pracy pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, nie więcej jednak niż za 2 miesiące, a gdy okres wypowiedzenia wynosił 3 miesiące - nie więcej niż za 1 miesiąc. Jeżeli umowę o pracę rozwiązano z pracownikiem, o którym mowa w art. 39, albo z pracownicą w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego, wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy; dotyczy to także przypadku, gdy rozwiązano umowę o pracę z pracownikiem-ojcem wychowującym dziecko w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego albo gdy rozwiązanie umowy o pracę podlega ograniczeniu z mocy przepisu szczególnego.

Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 1240/2009, wysokość wynagrodzenia przysługującego pracownikowi za czas pozostawania bez pracy jest ograniczona do kwoty równej wynagrodzeniu za dwa miesiące, gdy okres wypowiedzenia był krótszy niż trzy miesiące, a gdy okres wypowiedzenia wynosił trzy miesiące - za jeden miesiąc.

Pozostaje droga sądowa

Niestety, pomimo art. 53 Kodeksu pracy chroniącego chorych pracowników w okolicznościach likwidacji lub ogłoszenia upadłości firmy nie ma już przepisów gwarantujących pomocy. Dotyczy to jednak sytuacji, w których upadłość/likwidacja jest procesem pełnoprawnym, a nie pogłoskami o złej kondycji. W takich sytuacjach choroba pracownika nie stanowi przeszkody w zwolnieniu go.

Zwolnienie pracownika przebywającego na zwolnieniu lekarskim na podstawie braku środków na jego utrzymanie może skutkować pozwem z jego strony. Jeżeli zasądzone wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony było bezzasadne bądź niezgodne z przepisami o wypowiadaniu umów o pracę, wtedy możliwe jest wydanie orzeczenia o bezskuteczności wypowiedzenia i konieczności przywrócenia pracownika na stanowisko (na ustalonych w pierwotnej umowie o pracę warunkach) lub wypłata odszkodowania.

Pracownik, który chce wrócić do pracy po takim procesie, musi zgłosić gotowość do pełnienia obowiązków nie później niż 7 dnia od orzeczenia sądu.