Zasady dochodzenia należności z weksla - jak to wygląda?

Funkcjonowanie instytucji weksla w polskim obrocie gospodarczym stwarza pewien przywilej przewidziany dla wierzycieli wekslowych, w przypadku dochodzenia drogą sądową przysługujących im należności. W poniższym artykule skupimy się na zobrazowaniu ułatwień przysługujących wierzycielom w związku z odzyskiwaniem należności z weksla.

Jedną z najistotniejszych korzyści związanych z wekslem w postępowaniu jest prawo do złożenia wniosku o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. Warto w tym momencie podkreślić, iż jest to uprawnienie, anie obowiązek strony, jednakże to w interesie powoda leży, aby złożyć w pozwie stosowny wniosek do sądu.

Kodeks postępowania cywilnego w art 485 § 4 przewiduje obligatoryjny wymóg, aby weksel był złożony w oryginale. Sankcją za niedopełnienie tego obowiązku jest zwrot pozwu, jednakże wcześniej sąd wezwie stronę do przedłożenia oryginału dokumentu. Ponadto kolejnym wymogiem jest przedłożenie wezwania do zapłaty.

Należności z weksla - postępowanie sądowe

Generalną zasadą postępowania nakazowego jest fakt, że sprawa z weksla rozpoznawana jest na posiedzeniu niejawnym tzn. bez udziału stron. W toku tak prowadzonego postępowania nakazowego sąd dokonuje zbadania autentyczności weksla, jego treści oraz warunki formalne jego powstania. Przy czym badanie formalne ważności weksla, sąd dokonuje z urzędu. Celem prowadzonych badań  wokół weksla jest ustalenie, czy nie zachodzą jakiekolwiek wątpliwości co do zasadności prowadzenia postępowania nakazowego. W tym momencie warto pamiętać że w postępowaniu nakazowym, sąd rozpoznaje sprawy tylko i wyłącznie nie budzące wątpliwości.

Klauzula wykonalności w postępowaniu sądowym 

Bardzo istotną kwestię stanowi fakt, że wydany nakaz zapłaty na podstawie weksla posiada rygor natychmiastowej wykonalności tzn. staje się natychmiast wykonalny po upływie terminu przewidzianego do zaspokojenia roszczenia (14 dni). W związku z tym taki wydany nakaz posiada już klauzulę wykonalności i stanowi tytuł wykonawczy do wszczęcia egzekucji nawet jeżeli powód w sposób prawidłowy wniesie zarzut do sądu.

Nakaz zapłaty w postępowaniu egzekucyjnym a należności z weksla

Dość powszechnym zjawiskiem występującym w przypadku wydania nakazu z weksla jest ustanowienie zabezpieczenia, którego głównym celem jest umożliwienie szybkiego zajęcia majątku dłużnika, jeszcze przed rozpoczęciem postępowania egzekucyjnego. Takiego zabezpieczenia można dokonać za pośrednictwem komornika sądowego. Szybkość tego procesu przejawia się w tym, iż komornik po otrzymaniu takiego nakazu zapłaty może dokonać zajęcia rachunku bankowego dłużnika jeszcze w tym samym dniu, w którym taki nakaz uzyskał. Tu warto mieć na uwadze, że środki zajęte na rachunku bankowym dłużnika zostaną przekazane wierzycielowi dopiero, gdy sprawa z weksla zostanie zakończona, przez ten czas znajdować się będą w depozycie sądowym.

Jedynym mankamentem ustanowienia zabezpieczenia wydawać się może wysokość opłaty, która wynosi 2 % długu. Niestety zarówno wspomnianej opłaty tak jak przyszłych kosztów prowadzenia egzekucji nie można doliczyć do kwoty, która zostaje objęta zabezpieczeniem w sprawie dotyczącej dochodzenia należności z weksla.