Odpowiedzialność karna związana z fakturowaniem

Faktury muszą być wystawiane w sposób rzetelny i niewadliwy. Przedsiębiorcy powinni pamiętać, że w innym przypadku może im grozić odpowiedzialność karna. Sprawdź, jaka grozi im odpowiedzialność karna związana z fakturowaniem

Pojęcie faktury

Ustawa o VAT określa czym jest faktura: rozumie się przez to dokument w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie. W rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie wystawiania faktur określono natomiast kto jest uprawniony do wystawienia faktury oraz elementy jakie powinna ona zawierać.

Faktury mogą być wystawiane zarówno przez podatników VAT czynnych jak i zwolnionych. Do jej elementów natomiast należą:

  • data wystawienia,
  • kolejny numer, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę,
  • imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy,
  • numery NIP sprzedawcy i nabywcy,
  • datę sprzedaży czyli datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury; w przypadku sprzedaży o charakterze ciągłym podatnik może podać na fakturze miesiąc i rok dokonania sprzedaży,
  • nazwę towaru lub usługi,
  • miarę i ilość dostarczonych towarów/ zakres wykonanych usług,
  • cenę jednostkową netto towaru lub usługi,
  • kwoty wszelkich rabatów, w tym za wcześniejsze otrzymanie należności, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto,
  • wartość sprzedaży netto,
  • stawkę podatku,
  • sumę wartości sprzedaży netto z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku,
  • kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku,
  • kwotę należności ogółem.

Typy czynów zabronionych

Do listy typów czynów zabronionych można zaliczyć:

  • brak wystawienia faktury, mimo ciążącego na przedsiębiorcy obowiązku,
  • wystawienie faktury w sposób wadliwy lub nierzetelny,
  • celowe zniszczenie lub ukrycie faktury,
  • nieprzechowanie faktury w terminie przewidzianym ustawowo,
  • przerobienie lub podrobienie otrzymanej faktury.

Kary wyznaczone przez kodeks karny i kodeks karny skarbowy

Osoby odpowiedzialne za czyny zabronione związane z fakturami podlegają, w przypadku:

  • niewystawienia, wystawienia w sposób wadliwy lub odmowy wydania - karze grzywny do 180 stawek dziennych,
  • wystawienia w sposób nierzetelny lub posługiwania się takim dokumentem- karze grzywny do 240 stawek dziennych,
  • nieprzechowywania faktury w ustawowym terminie - karze grzywny do 180 stawek dziennych,
  • nieprowadzenia dokumentacji działalności gospodarczej albo prowadzenia jej w sposób nierzetelny lub niezgodny z prawdą, w szczególności niszcząc, usuwając, ukrywając, przerabiając lub podrabiając dokumenty dotyczące tej działalności- karze pozbawienia wolności do lat 3 lub od 3 miesięcy do lat 5 jeżeli przy tym została wyrządzona znaczna szkoda majątkowa.

Co ważne karze do 180 stawek dziennych podlega również przedsiębiorca, który wbrew przepisom ustawy dokona sprzedaży z pominięciem kasy rejestrującej albo nie wyda dokumentu z tej kasy.

Odpowiedzialność karna związana z fakturowaniem a nieumyślność czynów

Opisane powyżej kary będą grozić w przypadku przestępstw popełnionych w sposób umyślny. O umyślności traktuje art. 4 §2 k.k.s. Czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma zamiar jego popełnienia, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi. Zgodnie z §3 tego samego art.: czyn zabroniony popełniony jest nieumyślnie, jeżeli sprawca nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia go jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość popełnienia tego czynu przewidywał albo mógł przewidzieć. Przedsiębiorca nie poniesie więc odpowiedzialności w przypadku popełnienia nieumyślnie błędu lub pomyłki.