Zawieszenie działalności - krok po kroku

Dlaczego firmy zawieszają działalność?

Prowadzenie własnego biznesu nie zawsze przynosi takie efekty, jakich życzyłby sobie przedsiębiorca. Polskie ustawodawstwo przewiduje w takiej sytuacji pewne udogodnienia, a mianowicie zamiast całkowitego zlikwidowania działalności, przedsiębiorca może zdecydować się na tymczasowe zawieszenie działalności. W większości przypadków główną przyczyną zawieszenia jest utrata płynności finansowej, a tym samym brak środków na opłacanie stałych kosztów, składek oraz podatków. Nie bez znaczenia przy podjęciu decyzji o zawieszeniu jest również sezonowość prowadzonego biznesu oraz brak zleceń umożliwiających uzyskanie wystarczającego zysku. Ponadto wśród przyczyn tego zjawiska wymieniane są też choroby właścicieli, wyjazdy za granicę lub po prostu pewne zdarzenia losowe.

Co daje zawieszenie działalności gospodarczej?

Zawieszenie działalności gospodarczej jest korzystne dla przedsiębiorcy przede wszystkim ze względu na występujące w tym okresie ulgi finansowe i udogodnienia podatkowe. Przedsiębiorca zaprzestaje opłacania zaliczek na poczet podatku dochodowego. Poza tym nie musi składać deklaracji VAT.

W okresie zawieszenia przedsiębiorca zostaje również wyrejestrowany z ZUS, co skutkuje brakiem konieczności opłacania składek. Należy jednak pamiętać, że:

  • po upływie 30 dni od zapłaty ostatniej składki na ubezpieczenie zdrowotne traci się prawo do świadczeń zdrowotnych - warto skorzystać z dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego lub z ubezpieczenia zdrowotnego swoich członków rodziny;
  • okres zawieszenia działalności nie jest liczony do lat pracy uprawniających do otrzymania emerytury.

Kto i na jak długo może zawiesić działalność gospodarczą?

Możliwości zawieszenia działalności gospodarczej nie mają wszyscy przedsiębiorcy. Aby móc z niej skorzystać, należy spełnić

szereg określonych ustawowo wymagań. Przede wszystkim zawiesić działalność może tylko i wyłącznie przedsiębiorca, który prowadzi jednoosobową działalność, a więc nie zatrudnia pracowników - osoby przebywające na urlopie macierzyńskim lub wychowawczym są w dalszym ciągu pracownikami. Należy tu podkreślić, że osoby wykonujące pracę w ramach innego stosunku prawnego niż stosunek pracy (umowa agencyjna, umowa o dzieło, umowa zlecenia) nie są pracownikami. W przypadku wspólników spółek cywilnych, jawnych czy partnerskich zawieszenie działalności gospodarczej przez jednego ze wspólników jest skuteczne tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy zostanie ono dokonane także przez pozostałych wspólników.

Od 1 lipca 2011 roku zmieniły się zasady określania okresu zawieszenia działalności. Jest on liczony w dniach, miesiącach lub dniach i miesiącach. Zawieszenia można dokonać minimalnie na jeden miesiąc i maksymalnie na 24 miesiące. Okres zawieszenia wykonywania działalności rozpoczyna się od dnia wskazanego we wniosku, nie wcześniej jednak niż w dniu złożenia wniosku, i trwa aż do momentu złożenia wniosku o wznowienie działalności.

Gdzie i jak dokonuje się zawieszenia działalności?

Zawieszenie działalności gospodarczej wiąże się ze złożeniem wniosku CEIDG-1 o wpis informacji o zawieszeniu działalności gospodarczej - wniosek ten jest jednocześnie wnioskiem o wpis do ewidencji i aby dotyczył zawieszenia, należy zaznaczyć x w rubryce 01.3. W przypadku, kiedy osoba zgłaszająca zawieszenie działalności gospodarczej jest wspólnikiem istniejących już spółek cywilnych, ma również obowiązek wypełnienia załącznika CEIDG-SC. Szczególną uwagę należy zwrócić na daty wskazane we wnioskach, bowiem data zawieszenia nie może być wcześniejsza niż dzień złożenia wniosku CEIDG-1. Wniosek należy wypełnić na maszynie lub odręcznie drukowanymi literami, bez poprawek i skreśleń.

Istnieje kilka sposobów na złożenie wniosku o wpis informacji o zawieszeniu działalności. Można to zrobić:

  • osobiście w Urzędzie Gminy,
  • przez pełnomocnika - należy pamiętać o opłacie za pełnomocnictwo w wysokości 17 zł. Zwolnione z opłat jest pełnomocnictwo udzielone małżonkowi, wstępnemu (rodzicom, dziadkom) lub zstępnemu (dzieciom, wnukom),
  • listownie - należy wówczas notarialnie poświadczyć podpis, a dokument go poświadczający dołączyć do wniosku,
  • elektronicznie - przy użyciu podpisu elektronicznego weryfikowanego za pomocą kwalifikowanego certyfikatu, podpisem potwierdzonym profilem zaufanym e-PUAP, podpisem osobistym, o którym mowa w przepisach o dowodach osobistych albo w inny sposób akceptowany przez system CEIDG umożliwiający jednoznaczną identyfikację osoby składającej wniosek oraz czas jego złożenia.

Wnioskodawca składając wniosek bezpośrednio w urzędzie gminy musi posiadać dowód osobisty (do wglądu). Przy wniosku w postaci elektronicznej dostarczenie dokumentu tożsamości nie jest wymagane.

Jeśli okaże się, że wniosek o wpis do CEIDG został błędnie wypełniony, wnioskodawca zostanie poproszony o skorygowanie błędnych informacji lub uzupełnienie brakujących danych. Gdy wniosek został złożony on-line, wówczas system CEIDG poinformuje niezwłocznie o niepoprawności wniosku. Jeśli natomiast został złożony w urzędzie gminy, wnioskodawca w terminie 7 dni od wezwania ma obowiązek osobistego poprawienia wniosku.

Po przyjęciu prawidłowo wypełnionego wniosku organ ewidencyjny wydaje kopię wniosku (potwierdzoną datą) z informacją o zawieszeniu działalności gospodarczej. Dodatkowo w ciągu 3 dni od dokonania wpisu o zawieszeniu urząd gminy ma obowiązek przesłania danych z wniosku wraz z jego oryginałem do właściwego urzędu skarbowego, urzędu statystycznego oraz ZUS lub KRUS.

Czego ustawa zakazuje podczas zawieszenia działalności?

Podczas zawieszenia działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej oraz uzyskiwać z tego tytuł przychodów. Dodatkowo nie ma prawa do wykonywania na podstawie umowy zlecenia lub dzieło tych samych usług, które wchodzą w zakres usług świadczonych w ramach zawieszonej działalności gospodarczej.

W okresie zawieszenia podatnik nie ma również prawa do dokonywania odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych. Wynika to z faktu, że zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób prawnych i od osób fizycznych amortyzacji nie podlegają składniki majątku nieużywane w związku z zawieszeniem działalności gospodarczej. W tej sytuacji zaprzestania odpisów dokonuje się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawieszono działalność.

Jakie czynności przedsiębiorca może wykonywać podczas zawieszenia działalności

Zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca ma możliwość:

  • wykonywania wszelkich czynności niezbędnych do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów,
  • przyjmowania należności lub regulowania zobowiązań, powstałych przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej,
  • zbywania własnych środków trwałych i wyposażenia,
  • uczestniczenia w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed zawieszeniem,
  • wykonywania wszelkich obowiązków nakazanych przepisami prawa,
  • osiągania przychodów finansowych, także z działalności prowadzonej przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej,
  • podlegania kontroli skarbowej na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą.

Skutki podatkowe zawieszenia działalności VAT

W przypadku zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej podatnicy, co do zasady, nie mają obowiązku składania deklaracji VAT-7 czy VAT-7K za te okresy rozliczeniowe, których dotyczy zawieszenie. Jeżeli podatnik uzyskuje przychody (np. z tytułu sprzedaży środków trwałych) i w okresie zawieszenia powstaje obowiązek podatkowy, musi złożyć deklarację VAT.