Amortyzacja grupowa - charakterystyka metody

Prowadząc działalność gospodarczą przedsiębiorcy często zakupują niskocenne środki trwałe. Gdy ich wartość przekracza 3500 zł netto, podlegają one amortyzacji. Co jednak w przypadku gdy mamy wiele środków trwałych poniżej tej kwoty? Przedsiębiorca ma możliwość amortyzowania takich środków trwałych, łącząc je w jeden wysokocenny środek trwały ujmując go następnie w kosztach na podstawie odpisów amortyzacyjnych. Jest to amortyzacja grupowa. W artykule znajdziesz odpowiedzi na temat przeprowadzania amortyzacji grupowej

Amortyzacja - definicja

Amortyzacja to proces związany z utratą wartości majątku trwałego poprzez jego zużycie zarówno fizyczne (wynikające z eksploatacji), jak i ekonomiczne (będące przede wszystkim wynikiem postępu technologicznego).

W polskim systemie prawnym problematykę dotyczącą amortyzacji normują trzy akty prawne:

  • ustawa z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (PDOF),

  • ustawa z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (PDOP),

  • ustawa z dnia 29.09.1994 r. o rachunkowości.

Amortyzacji podlegają środki trwałe, wartości niematerialne i prawne, inwestycje w obcych środkach trwałych, budynki, budowle na cudzym gruncie, inne składniki majątku nie stanowiące własności podatnika, ale spełniające przesłanki do uważania ich za środki trwałe, o przewidywanym okresie użytkowania dłuższym niż rok, wykorzystywane na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy dzierżawy, najmu lub leasingu (art. 22a ustawy o PDOF oraz art. 16a ustawy o PDOP).

Rodzaje amortyzacji

Istnieje kilka różnych metod amortyzacji, z których podatnik ma prawo wybrać dla siebie najdogodniejszą. Są to m.in. amortyzacja:

  • liniowa,

  • degresywna,

  • naturalna,

  • progresywna,

  • marży przychodów,

  • szacunkowa,

  • grupowa.

Co to jest amortyzacja grupowa?

Amortyzacja grupowa jest metodą amortyzacji w której umarza się łącznie grupę aktywów o podobnym wykorzystaniu w przedsiębiorstwie, podobnej wartości początkowej i zbliżonym okresie ekonomicznej przydatności. Metoda ta dotyczy zazwyczaj obiektów o niskiej jednostkowej wartości (nie przekraczającej 3 500 zł).

Prawny aspekt amortyzacji grupowej

Ustawy o podatku dochodowym nie przewidują, ale także nie wykluczają łączenia w grupy jednakowych środków trwałych o niskiej wartości. Mówią one jedynie o prawie do odstąpienia od amortyzacji w ogóle, odnosząc poniesione wydatki na ich nabycie bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów w miesiącu oddania ich do używania lub dokonując jednorazowego odpisu amortyzacyjnego w miesiącu oddania do używania lub w miesiącu następnym (art. 22d ustawy o PDOF oraz art. 16d ustawy o PDOP).

Jednakże możliwość dokonania takich odpisów zapewnia nam art. 32 ust 6 ustawy o rachunkowości, z którego wynika, że dla środków trwałych o niskiej jednostkowej wartości początkowej można ustalać odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe w sposób uproszczony, przez dokonywanie zbiorczych odpisów dla grup środków zbliżonych rodzajem i przeznaczeniem lub jednorazowo odpisując wartość tego rodzaju środków trwałych.

Amortyzacja grupowa - wady i zalety

W metodzie grupowej ustalana jest wspólna podstawa amortyzacji dla kilku zbliżonych rodzajem oraz przeznaczeniem grup środków trwałych i dokonywania od nich zbiorczych odpisów natomiast w przypadku amortyzacji indywidualnej ustalane są odrębne podstawy i stawki amortyzacji dla każdego składnika majątku.

Metoda grupowa jest prostsza, gdyż nie wymaga stosowania szczegółowych procedur szacowania okresu użytkowania każdego środka trwałego. Jej wadą mogą być trudności z ustaleniem wartości rezydualnej (końcowej) pojedynczego składnika majątku w momencie jego zbycia lub likwidacji. Przy metodzie indywidualnej wartość ta jest natomiast znana w każdym okresie używania środka trwałego. Wadą amortyzacji grupowej jest także to, że nie oddaje ona rzeczywistości gospodarczej.

Wybór metody amortyzacji grupowej z punktu widzenia prawnego jest dopuszczalny i pomimo braku wskazania w ustawach podatkowych nie powinien zostać zakwestionowany przez organy podatkowe. Dokonując wyboru metody amortyzacji grupowej, należy pamiętać, iż jest to forma uproszczona zapewniająca prostotę a nie dokładność odzwierciedlenia rzeczywistości.