Remanent początkowy przy zakładaniu działalności

Rozpoczynając działalność gospodarczą, przyszli przedsiębiorcy muszą pamiętać o dopełnieniu wielu obowiązków. Jednym z nich jest sporządzenie remanentu początkowego. Często pojawia się pytanie, jakie elementy powinien zawierać remanent początkowy.

Problem związany ze sporządzeniem remanentu początkowego zostanie przedstawiony na podstawie fikcyjnego przedsiębiorcy - pani Janiny, która ma zamiar otworzyć zakład kosmetyczny. Wcześniej na własne potrzeby kupowała ona sprzęt oraz kosmetyki, w tym lakiery do paznokci. Wątpliwości pani Janiny wzbudza sposób ujęcia rozpoczętego lakieru w remanencie.

Remanent początkowy

Zgodnie z § 27 ust. 1 rozporządzenia w sprawie prowadzenia księgi przychodów i rozchodów przedsiębiorcy mają obowiązek sporządzić spis z natury:

  • na dzień 1 stycznia,
  • na koniec każdego roku podatkowego,
  • na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego,
  • w razie utraty w ciągu roku podatkowego prawa do zryczałtowanego opodatkowania podatkiem dochodowym,
  • zmiany wspólnika,
  • zmiany proporcji udziałów wspólników,
  • likwidacji działalności.

Przy sporządzaniu spisu z natury należy pamiętać, że powinien on być sporządzony w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony w podpisy osób uczestniczących w spisie.

Ważne!

Jak wynika z § 27 ust. 1a rozporządzenia w sprawie KPiR obowiązek sporządzenia spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego nie dotyczy podatników, którzy sporządzili spis z natury na koniec poprzedniego roku podatkowego. W tym przypadku zamiast spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego do księgi wpisuje się spis z natury sporządzony na dzień 31 grudnia poprzedniego roku podatkowego.

Jakie dane powinien zawierać remanent początkowy?

Zgodnie z art.28 ust. 2 spis z natury powinien zawierać:

  • imię i nazwisko właściciela zakładu (nazwę firmy),
  • datę sporządzenia spisu,
  • numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,
  • szczegółowe określenie towaru i innych składników wymienionych w § 27,
  • jednostkę miary,
  • ilość stwierdzoną w czasie spisu,
  • cenę w złotych i groszach za jednostkę miary,
  • wartość wynikającą z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę jednostkową,
  • łączną wartość spisu z natury,
  • klauzulę "Spis zakończono na pozycji...",
  • podpisy osób sporządzających spis oraz podpis właściciela zakładu (wspólników).

Co obejmuje remanent początkowy?

W remanencie początkowym przedsiębiorcy powinni ujmować:

  • materiały czyli surowce niezbędne do produkcji,

  • towary handlowe, czyli wyroby zakupione w celu dalszej odsprzedaży.

Remanent początkowy obejmuje towary i materiały, które zostały zakupione przed rozpoczęciem działalności oraz materiały i towary, które wcześniej należały do majątku prywatnego przedsiębiorcy, lecz zostały przekazane do majątku firmowego.

Remanent początkowy nie obejmuje majątku firmowego, np. telefonów czy komputerów, oraz składników zaliczonych do środków trwałych, np. samochodów.

Zgłoszenie remanentu początkowego

Zgodnie z § 28 ust. 4 rozporządzenia w sprawie prowadzenia KPiR podatnik nie ma obowiązku zgłaszania do naczelnika urzędu skarbowego remanentu początkowego w przypadku rozpoczęcia działalności gospodarczej. Jest to wyjątek, ponieważ w każdej innej sytuacji, jeśli przedsiębiorca chce przeprowadzić spis z natury w trakcie roku podatkowego, musi o tym fakcie zawiadomić naczelnika US w terminie co najmniej 7 dni przed planowaną datą sporządzenia spisu z natury.

Jak przeprowadzić remanent początkowy?

W przypadku gdy na dzień rozpoczęcia działalności przedsiębiorca nie posiada składników majątku, które należałoby uwzględnić w remanencie w pozycji 1, należy wprowadzać adnotację: "Spis z natury na dzień rozpoczęcia działalności wynosi 0 zł".

Natomiast w sytuacji, gdy na dzień rozpoczęcia działalności podatnik posiada składniki majątku, które należy wykazać w remanencie początkowym, należy je wpisać na arkuszu spisu z natury wraz z odpowiednimi informacjami, tj. rodzajem towaru, jednostką miary, ilością, ceną za sztukę oraz wartością za wszystkie towary danego rodzaju. Arkusz powinien również zawierać adnotację: “Spis zakończono na pozycji ...“.

Arkusz powinien dodatkowo zawierać informacje, takie jak:

  • imię i nazwisko przedsiębiorcy,

  • data sporządzenia remanentu,

  • podpisy właściciela i innych osób sporządzających spis.

Wyceny składników wykazanych w remanencie początkowym dokonuje się najpóźniej do 14 dni od dnia zakończenia remanentu.

Do prawidłowej wyceny można skorzystać z jednej z dwóch metod określenia wartości towarów i materiałów. Pierwsza z nich opiera się na określeniu rzeczywistej ceny zakupu albo nabycia. Druga natomiast pozwala na wycenę na podstawie cen rynkowych poszczególnych elementów, jeżeli te w danym momencie są niższe od ceny zakupu lub nabycia.

Remanent początkowy w KPiR

Remanent początkowy będzie zajmować pierwszą pozycję w KPiR. Jeśli szczegółowy remanent początkowy będzie przechowywany łącznie z dokumentacją księgową, może on zostać ujęty w ewidencjach jednym, sumarycznym wpisem. Jeśli remanent nie będzie przechowywany łącznie z dokumentacją, konieczne jest wyszczególnienie każdej z pozycji przy wprowadzaniu remanentu do systemu księgowego.

Wartość remanentu początkowego należy wprowadzić do kolumny 10 KPiR jako “Zakup towarów handlowych i materiałów podstawowych”.

Wartość towarów wykazanych w remanencie początkowym nie zostanie bezpośrednio zaliczona do kosztów firmowych. Będzie uwzględniona dopiero przy wyliczeniu dochodów z działalności na koniec roku. Będzie to tzw. różnica remanentowa.

Przykład 1.

Pani Janina otwiera działalność z 1 czerwca. Na stan wprowadza lakiery do paznokci, które nabyła przed rozpoczęciem działalności, w tym 30 sztuk lakierów zamkniętych oraz 15 sztuk lakierów otwartych z połową zawartości. Jej wątpliwość wzbudza sposób ujęcia otwartych lakierów w remanencie.

Pani Janina powinna zarówno lakiery nieotwarte, jak i te otwarte policzyć jako jedną jednostkę. Nie należy tutaj wyliczać procentowej zawartości produktu w opakowaniu. Taką samą sytuację obserwuje się przy sporządzaniu remanentu końcowego.

Potwierdzenie tego stanowiska znajdziemy w interpretacji o sygnaturze ITPB1/415-870/HD - wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy 26.10.2012 r. Zatem pani Janina na stan powinna wprowadzić 45 sztuk lakieru.

Przyjmuje się, że przy tego typu działalności powinno się spisywać w osobnym zeszycie, ile zabiegów zostało wykonanych przy użyciu danego koloru lakieru czy innego kosmetyku. W czasie kontroli pozwoli to na udowodnienie, że żaden z kosmetyków nie został wykorzystany niewłaściwie. Rozpiska taka może być również pomocna przy planowaniu dostaw towarów.