Ustalanie prawa do zasiłku macierzyńskiego

Zasiłek macierzyński

Zasiłek macierzyński to bardzo interesująca kwestia dla pracujących przyszłych mam. Warto wobec tego zorientować się, komu i w jakim wymiarze przysługuje takie świadczenie.

Kto powinien otrzymać zasiłek macierzyński

Zasiłek macierzyński powinny otrzymać kobiety zatrudnione i podlegające ubezpieczeniu społecznemu bądź też przebywające na urlopie wychowawczym, które:

  • urodziły dziecko,
  • przyjęły na wychowanie dziecko w wieku do 7 roku życia (w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego - do 10 roku życia dziecka), i wystąpiły do sądu opiekuńczego w sprawie jego przysposobienia,
  • przyjęły na wychowanie w ramach rodziny zastępczej (z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem) dziecko do 7 roku życia (bądź do 10 roku życia, jeśli wobec dziecka podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego).

Istotne, że jeśli dziecko pojawi się podczas urlopu wychowawczego, to zasiłek macierzyński przysługuje za okres odpowiadający części urlopu macierzyńskiego, która przypada po porodzie - czyli w wymiarze skróconym o dwa tygodnie. Jednakże przepis ten dotyczy tylko sytuacji, gdy cały okres zasiłku macierzyńskiego mieścić się będzie w okresie urlopu wychowawczego. Jeśli tak nie jest, to pracownicy przysługuje urlop i zasiłek w wymiarze pozostałym do wyczerpania pełnego okresu urlopu macierzyńskiego.

A co kiedy dziecko urodzi się w trakcie urlopu bezpłatnego

Nieco inaczej ma się sytuacja w przypadku pracownicy, która urodziła dziecko w trakcie przebywania na urlopie bezpłatnym - w takiej sytuacji zasiłek przysługuje jej tylko za okres urlopu macierzyńskiego przypadającego po urlopie bezpłatnym.

Czy zasiłek macierzyński może zostać przyznany w wypadku, gdy ustało ubezpieczenie chorobowe? W określonych przypadkach - tak. Zdarza się to w sytuacji, gdy ubezpieczenie ustało w okresie ciąży na skutek upadłości lub likwidacji pracodawcy bądź z naruszeniem przepisów prawa, stwierdzonym prawomocnym orzeczeniem sądu. Dodatkowo, jeśli z wyżej wymienionych przyczyn została zerwana umowa o pracę, a pracownicy nie zostało zapewnione inne zatrudnienie, to do dnia porodu przysługuje jej także zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego.

Zasiłku macierzyńskiego nie dostanie

Zasiłku macierzyńskiego nie może, co do zasady, otrzymywać osoba przebywająca w tymczasowym areszcie bądź też odbywająca karę pozbawienia wolności. Wyjątkiem jest jednak sytuacja, w której kobieta urodziła dziecko podlegając jednocześnie ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu podjęcia pracy na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania.

Zasiłek macierzyński może zostać przyznany także innym niż matka dziecka osobom. Ojcu dziecka bądź też innemu ubezpieczonemu członkowi najbliższej rodziny przysługuje on w sytuacji, gdy przerwą oni zatrudnienie bądź też inną działalność zarobkową w celu opieki nad dzieckiem w razie śmierci ubezpieczonej lub porzucenia przez nią dziecka. Jeśli natomiast dojdzie do skrócenia okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego na wniosek ubezpieczonej matki dziecka po wykorzystaniu przez nią zasiłku za okres co najmniej 14 tygodni, to zasiłek może przysługiwać wyłącznie ojcu dziecka.