Poradnik Przedsiębiorcy

Powered by

wFirma.pl

Poznaj
niezbędne narzędzia
do zarządzania
Twoją firmą!

Dostępne
na wszystkie
platformy

Apple Windows Android BlackBerry

Rozliczenia z urzędem skarbowym - krok po kroku

Podmiot opodatkowania, czyli rozliczenia z urzędem skarbowym

Art. 15 ust. 1 ustawy o VAT wyznacza, że podatnikami VAT są wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą:

  • osoby prawne,
  • jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej,
  • osoby fizyczne.

Co ważne, są one podatnikami bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Przedmiot opodatkowania

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlegają:

  • odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju,
  • eksport towarów, czyli potwierdzony przez urząd celny wywóz towarów z terytorium Polski poza terytorium Unii Europejskiej, jeżeli wywóz jest dokonany przez dostawcę lub na jego rzecz (eksport bezpośredni) bądź nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju, lub na jego rzecz (eksport pośredni),
  • import towarów, a więc przywóz towarów z terytorium państwa trzeciego (spoza UE) na terytorium Polski,
  • wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (WNT) - nabycie prawa do rozporządzania towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium Polski z innego kraju UE,
  • wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT), czyli wywóz towarów z terytorium Polski do innych krajów członkowskich Unii Europejskiej. Aby dostawę można było uznać za WDT obie strony transakcji, zarówno dostawca jak i nabywca, muszą być podatnikami VAT UE zdefiniowanymi na potrzeby wewnątrzwspólnotowych transakcji (z wyłączeniem nowych środków transportu i wyrobów akcyzowych).

Podatek VAT należny a naliczony

Obydwa pojęcia często są ze sobą mylone. Podatek VAT należny występuje przy sprzedaży i jest kwotą należną do zapłaty na rzecz urzędu skarbowego. Natomiast podatek naliczony pojawia się przy fakturach zakupu i jest wartością, która pomniejsza zobowiązanie z tytułu VAT. Możliwe są następujące relacje:

  • podatek należny > podatek naliczony – zobowiązanie wobec US,
  • podatek należny = podatek naliczony – brak należności lub zobowiązań (w praktyce rzadko spotykana sytuacja),
  • podatek należny < podatek naliczony – należność US wobec przedsiębiorcy, który wartość nadwyżki może przenieść na następny okres lub też zwrócić się o jej zwrot.

Aktualne stawki podatku VAT

Obowiązującymi w roku 2013 stawkami podatku VAT są:

  • 23% - stawka podstawowa stosowana przy sprzedaży towarów i usług na terenie kraju oraz przy WDT (w przypadku braku aktywnego numeru VAT kontrahenta z obszaru UE) i eksporcie towarów (w przypadku braku dokumentu celnego wywozu z terytorium Polski),
  • 8% i 5% - stawki obniżone stosowane również w transakcjach na terenie kraju oraz przy WDT i eksporcie towarów,
  • 7% - stawka zryczałtowanego zwrotu podatku (w przypadku zwrotu rolnikom ryczałtowym kwoty podatku VAT przy sprzedaży produktów rolnych podatnikom VAT),
  • 4% - stawka ryczałtu, dla świadczących usługi taksówek osobowych,
  • 0% - stosowana przy WDT, eksporcie towarów oraz w szczególnych przypadkach określonych w ustawie o VAT, które obejmują dostawę towarów i świadczenie usług na terytorium kraju.

Moment powstania obowiązku podatkowego

Co do zasady obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Jeżeli powinny być one potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi.

Uwaga!

Jeżeli data sprzedaży to 31 stycznia a data wystawienia faktury to 7 lutego, to obowiązek z tytułu podatku VAT powstanie w miesiącu lutym.

Od ogólnej zasady jest szereg wyjątków, wśród których najpopularniejsze dotyczą:

  • faktur wystawianych przez małych podatników rozliczających się metodą kasową,
  • faktur za media,
  • zaliczek,
  • faktur za usługi budowlane i transportowe.

Faktura “metoda kasowa”

Mali podatnicy, a więc ci u których wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego podatku od towarów i usług) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 1 200 000 euro. Do dokumentowania przeprowadzonych transakcji stosują faktury z dopiskiem “metoda kasowa”. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą:

  • otrzymania całości lub części zapłaty - w przypadku kontrahentów będących czynnymi podatnikami VAT,
  • otrzymania całości lub części zapłaty zapłaty a najpóźniej w 180 dniu licząc od daty wydania towaru lub wykonania usługi  - w przypadku pozostałych kontrahentów.

Faktury dotyczące dostaw mediów

Za media uważa się m.in:

  • dostawę energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego,
  • świadczenia usług telekomunikacyjnych i radiokomunikacyjnych (w tym Internet),
  • wodę, ścieki, wywóz śmieci.

W powyższych przypadkach obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminu płatności, jeżeli został on określony w umowie (rachunku, fakturze) właściwej dla rozliczeń. Nie ma również znaczenia fakt wcześniejszego uregulowania zobowiązania przez przedsiębiorcę.

Faktury zaliczkowe

Art. 19. ust. 11 ustawy o VAT mówi, że jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, to obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części. Przedsiębiorca jest więc zobowiązany do wystawienia faktury zaliczkowej dokumentującej otrzymaną zapłatę i na jej podstawie do dokonania rozliczenia z tytułu podatku VAT.

Faktury za usługi budowlane i transportowe

Szczególnym przypadkiem są również wystawiane faktury, które dotyczą usług budowlanych i transportowych. W myśl art. 19 ust. 13 pkt. 2 obowiązek powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 30 dnia, licząc od dnia wykonania usług.

Przykład 1.

Przedsiębiorca wystawił dnia 1 marca fakturę za usługę transportową, z formą płatności przelew. Wskazany termin płatności to 14 marca. Odbiorca dokonał zapłaty za otrzymaną fakturę dopiero w dniu 15 kwietnia. Obowiązek podatkowy powstał więc już 31 marca - a więc w 30 dniu licząc od dnia wykonania usługi.


Właściwość miejscowa US

Urząd skarbowy dla celów podatku dochodowego oraz VAT mogą być różne ze względu na inne adresy zamieszkania oraz prowadzenia działalności przez podatnika. Zgodnie z art. 3 ustawy o VAT właściwym dla podatnika organem podatkowym jest naczelnik urzędu skarbowego ze względu na miejsce wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu VAT- a więc prowadzenia działalności. Jeżeli czynności te są wykonywane na terenie objętym zakresem działania dwóch lub więcej urzędów skarbowych, właściwość miejscową ustala się dla:

  • osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej - ze względu na adres siedziby,
  • osób fizycznych - ze względu na miejsce zamieszkania.