Poradnik Przedsiębiorcy

Błędne określenie daty powstania obowiązku podatkowego i jego skutki

Deklaracje rozliczeniowe VAT zaliczają się do deklaracji samoobliczeniowych - to na podatniku ciąży obowiązek prawidłowego obliczenia wysokości zobowiązań podatkowych. Jednak w gąszczu przeróżnych przepisów i ciągłych nowelizacji ustawy o VAT przedsiębiorca może się pogubić i nieprawidłowo wystawić fakturę, a co za tym idzie, z nieprawidłową datą naliczyć podatek VAT. Sprawdźmy, jakie są konsekwencje gdy nastąpi błędne określenie daty powstania obowiązku podatkowego.

Poprawne wystawianie faktur VAT

Ustawa o VAT dokładnie określa terminy, w których podatnik zobowiązany jest udokumentować sprzedaż, a co za tym idzie - odpowiednio naliczyć, ująć w deklaracji podatkowej i odprowadzić do urzędu skarbowego podatek od towarów i usług. Terminowe dokumentowanie sprzedaży ma pomóc podatnikom w prawidłowym określaniu momentu powstania obowiązku podatkowego.

Uwaga!

Podatnik nie zawsze jest zobowiązany do wystawienia faktury dokumentującej sprzedaż - zależy to np od przedmiotu sprzedaży. Mówi o tym art. 106b ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług:

Podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 .

Jednak jeżeli nabywca zażąda wystawienia faktury w ciągu 3 miesięcy od końca miesiąca, w którym miało miejsce dostarczenie towaru lub wykonanie usługi, sprzedawca ma obowiązek taką fakturę wystawić.

Co do zasady ustawa o VAT nakłada na podatników obowiązek wystawienia faktury dokumentującej sprzedaż najpóźniej 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wystąpiła dostawa towarów lub wykonanie usługi. W przypadku otrzymania części lub całości zapłaty od nabywcy w formie zaliczki, przedpłaty - fakturę zaliczkową należy wystawić do 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym otrzymano zapłatę częściową lub całościową.

Istnieje również możliwość wystawienia faktur sprzedaży do 30 dni przed wykonaniem usługi, dostawy towarów lub otrzymaniem części lub całości zapłaty.

Ustawodawca przewiduje także przypadki, w których możliwe jest wystawienie faktury dużo wcześniej niż 30 dni przed wykonaniem usługi lub dostawą - warunkiem jest spełnienie dwóch warunków:

  • faktura musi zawierać informację, jakiego okresu rozliczeniowego dotyczy,
  • przedmiotem sprzedaży są m.in.:
    • media,
    • dzierżawa, najem, ochrona osób, stała obsługa prawna i biurowa, leasing operacyjny,
    • dostawa towarów oraz usługi, dla których ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń.

Ważne!

Nawet w sytuacji, gdy podatnik nie wystawi faktury dokumentującej sprzedaż lub nie wystawi jej w obowiązującym terminie, nadal ma obowiązek prawidłowego określenia obowiązku podatkowego oraz wykazania zobowiązania podatkowego w deklaracji VAT-7.

Moment powstania obowiązku podatkowego

W większości przypadków obowiązek podatkowy powstaje w chwili wykonania usługi lub dostawy towarów. Stanowi o tym ustawa o VAT w art. 19a ust. 1. Jednak zasada ta nie zawsze ma zastosowanie, ponieważ ustawodawca przewidział wiele wyjątków.

Wystawienie faktury w poprawnej dacie jest ważne ze względu na to, że w części przypadków data wystawienia faktury jest jednocześnie datą powstania obowiązku podatkowego.

Wyjątek ten dotyczy:

  • dostaw energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego,

  • świadczenia usług:

    • telekomunikacyjnych i radiokomunikacyjnych,

    • wymienionych w poz. 140-153, 174 i 175 załącznika nr 3 do ustawy,

    • najmu, dzierżawy, leasingu lub usług o podobnym charakterze,

    • ochrony osób oraz usług ochrony, dozoru i przechowywania mienia,

    • stałej obsługi prawnej i biurowej,

    • dystrybucji energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego

- z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług.

W przypadkach, o których mowa w art. 106b ust.1, obowiązek podatkowy powstaje również z dniem wystawienia faktury, jeśli wystawiona faktura obejmuje:

  • świadczenie usług budowlanych lub budowlano-montażowych,

  • dostawę książek drukowanych (PKWiU ex 58.11.1) - z wyłączeniem map i ulotek - oraz gazet, czasopism i magazynów, drukowanych (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex 58.14.1),

  • czynności polegające na drukowaniu książek (PKWiU ex 58.11.1) - z wyłączeniem map i ulotek - oraz gazet, czasopism i magazynów (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex 58.14.1),

- z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług.

Uwaga!

W powyższych przypadkach, gdy obowiązek podatkowy powstaje z dniem wystawienia faktury, a podatnik takowej faktury nie wystawi lub wystawi z opóźnieniem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą upływu terminów wystawienia faktury określonych w art. 106i ust. 3 i 4, a w przypadku gdy nie określono takiego terminu - z chwilą upływu terminu płatności.

Błędne określenie daty powstania obowiązku podatkowego

Ustawa o VAT stanowi, że podatnik ma obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży i zakupu VAT w rzetelny sposób, aby możliwe było poprawne sporządzenie deklaracji podatkowej.

Mimo dość dokładnych przepisów dotyczących wystawiania faktur i określania momentu powstania obowiązku podatkowego, zdarza się, że podatnik ma wątpliwości lub błędnie wystawia faktury VAT. Dodatkowo, jeśli ustawa przewiduje szczególny moment powstania obowiązku podatkowego dla konkretnych czynności, podatnik przez niewiedzę może wystawić fakturę wg ogólnych zasad opodatkowania. W konsekwencji błędnie zostaje określony moment powstania obowiązku podatkowego i zbyt późno lub zbyt wcześnie odprowadzają podatek do urzędu.

Możesz ocenić ten artykuł