WIBOR to stawka, od której zależy oprocentowanie większości kredytów o zmiennej stopie, a POLSTR to nowy wskaźnik, który ma ją zastąpić. Od 1 stycznia 2027 r. nowe umowy kredytowe mają być oparte już na POLSTR albo na stałym oprocentowaniu. Kredyty zawarte wcześniej nie zmieniają się automatycznie, a ich oprocentowanie nadal wynika z zapisów umowy. Wyjaśniamy, czym różnią się te wskaźniki, kiedy nastąpią zmiany i co oznaczają dla raty.
WIBOR a POLSTR: czym różnią się wskaźniki referencyjne
WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) odzwierciedla stopę, po jakiej największe banki w Polsce są gotowe pożyczać sobie pieniądze na rynku międzybankowym, i jest wyznaczany jako średnia z danych przekazywanych przez banki. Występuje w kilku terminach, m.in. 1M, 3M i 6M. Wpływa nie tylko na kredyty hipoteczne i gotówkowe, ale też na niektóre obligacje i raty leasingowe.
POLSTR (Polish Short Term Rate) opiera się na rzeczywistych transakcjach jednodniowych (overnight) na depozytach niezabezpieczonych instytucji kredytowych i finansowych. Ponieważ to stawka jednodniowa, do ustalenia oprocentowania na dłuższy okres stosuje się indeksy składane (np. POLSTR 3M), liczone ze średniej historycznych odczytów. Reforma ma sprawić, że wskaźnik będzie bardziej przejrzysty i mocniej powiązany z danymi rynkowymi.
Oprocentowanie kredytu a WIBOR: skąd bierze się rata
Oprocentowanie zmienne składa się ze wskaźnika referencyjnego i marży, czyli zarobku kredytodawcy. Gdy wskaźnik rośnie lub spada, raty kredytów o zmiennej stopie rosną lub maleją, dlatego nie da się z góry określić, ile wyniesie rata w przyszłości. To, jak często zmienia się oprocentowanie, zależy od umowy: co miesiąc, co trzy lub co sześć miesięcy, zależnie od terminu wskaźnika (1M, 3M, 6M). Oprocentowanie stałe nie podlega regularnym zmianom w związku ze stawką WIBOR.
Jeśli planujesz kredyt mieszkaniowy, np. w Kasie Stefczyka, wniosek składa się w placówkach, a decyzja jest przekazywana najpóźniej w 21. dniu od złożenia kompletnego wniosku. Niezależnie od instytucji przed podpisaniem umowy sprawdź, jaki wskaźnik i jakie terminy zmiany oprocentowania w niej zapisano.
Kiedy POLSTR zastąpi WIBOR: harmonogram reformy
Reforma wskaźników referencyjnych trwa od kilku lat, a jej decydujące etapy przypadły na 2026 r.:
- w maju GPW Benchmark, administrator wskaźnika, ogłosił uporządkowane wygaszanie WIBOR; WIBOR 1M, 3M i 6M mają być opracowywane do końca 2036 r.;
- w sierpniu Komisja Nadzoru Finansowego uznała POLSTR za istotny wskaźnik referencyjny;
- od września 2026 r. pierwsze banki oferują nowe kredyty hipoteczne oparte na POLSTR;
- od 1 stycznia 2027 r. w nowych umowach kredytowych nie powinien być już stosowany WIBOR; nowe kredyty mają opierać się na POLSTR albo na stałym oprocentowaniu.
Nie oznacza to, że WIBOR zniknie z Twojej umowy 1 stycznia 2027 r. Kredyty zawarte wcześniej nie są automatycznie przeliczane na POLSTR, a ich oprocentowanie nadal zależy od zapisów umowy. Zmiana wskaźnika w istniejącej umowie oznacza konieczność podpisania aneksu, czyli zmiany umowy między Tobą a kredytodawcą.
Czy POLSTR obniży ratę kredytu? Oprocentowanie po zmianie wskaźnika
Zmiana wskaźnika nie gwarantuje niższej raty. Rata zależy nie tylko od wskaźnika, ale też od marży, zapisów umowy i zasad przeliczania oprocentowania, a także od decyzji Rady Polityki Pieniężnej, inflacji i ogólnej sytuacji gospodarczej. POLSTR jest stawką jednodniową, a WIBOR terminową, więc ich poziomy mogą się różnić. Ważne będzie, czy przy przejściu na nowy wskaźnik zostanie zastosowany mechanizm korygujący (tzw. spread), który ma zapobiec temu, by sama zmiana wskaźnika dawała nieuzasadnioną korzyść jednej ze stron umowy. Zamiast zakładać konkretny spadek raty, lepiej ocenić skutki dla swojej umowy po poznaniu szczegółów.
Co zrobić, gdy masz kredyt oparty na WIBOR
- sprawdź w umowie, który wskaźnik (1M, 3M czy 6M) i jak często zmienia oprocentowanie;
- jeśli kredytodawca zaproponuje aneks, porównaj marżę, mechanizm korygujący i skutki dla raty, zanim go podpiszesz;
- zadbaj o poduszkę finansową: jak wskazuje Kasa Stefczyka, kredytobiorca nie ma wpływu na stawkę WIBOR, a jej wzrost podnosi ratę;
- jeśli dopiero planujesz kredyt, porównaj oprocentowanie zmienne ze stałym, bo od 2027 r. nowe umowy mają opierać się na POLSTR albo na stałej stopie.
WIBOR a POLSTR: najczęstsze pytania
Czy WIBOR zniknie 1 stycznia 2027 r.?
Nie z istniejących umów. Od 1 stycznia 2027 r. WIBOR nie powinien być stosowany w nowych umowach, ale kredyty zawarte wcześniej mogą z niego korzystać do końca 2036 r., kiedy kończy się jego opracowywanie.
Czy muszę podpisać aneks zmieniający WIBOR na POLSTR?
Zmiana wskaźnika w istniejącej umowie wymaga jej zmiany, czyli aneksu. Szczegóły zależą od kredytodawcy i zapisów Twojej umowy, więc propozycję przeanalizuj przed podpisaniem.
Czy POLSTR dotyczy tylko kredytów hipotecznych?
Nie. Zmiana wpłynie też na oprocentowanie innych produktów finansowych, np. lokat, oraz na instrumenty odwołujące się do WIBOR, m.in. obligacje i raty leasingowe.
Źródła:
- https://www.kasastefczyka.pl/klienci-indywidualni/kredyty-hipoteczne/kredyt-hipoteczny
- https://www.kasastefczyka.pl/finanse-bez-tajemnic/droga-do-wlasnego-m/czym-jest-wibor-i-jaki-ma-wplyw-na-wysokosc-rat-kredytowych
- https://www.kasastefczyka.pl/finanse-bez-tajemnic/wszystko-o-pozyczkach/polstr_co_warto_wiedziec_o_wskazniku_ktory_ma_zastapic_wibor
Opracowano na zlecenie partnera, tj. Kasy Stefczyka.
Artykuł sponsorowany
