Poradnik Przedsiębiorcy

Czynny żal dla JPK V7 - kiedy należy stosować?

Od 1 października 2020 roku nowy JPK_V7 obowiązuje wszystkich czynnych podatników VAT. Strukturę tę należy przesłać elektronicznie na serwery Ministerstwa Finansów w terminie do 25. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni. Co istotne, gdy dzień ten przypada w weekend lub święto, ulega przesunięciu na najbliższy dzień roboczy. Zdarza się jednak, że podatnik nie dotrzyma terminu złożenia JPK_V7 lub spostrzeże, że do JPK_V7 wkradł się błąd. Jak należy wówczas postępować? Czy czynny żal będzie skutecznym rozwiązaniem i uchroni podatnika przed karą? Kiedy zastosować czynny żal dla JPK V7? Sprawdźmy!

Czynny żal – czym jest i na czym polega?

Czynny żal to oświadczenie o popełnieniu czynu zabronionego. Instytucja ta została uregulowana w art. 16 ustawy Kodeks karny skarbowy (dalej jako kks). Zgodnie z jego § 1: „Nie podlega karze za przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe sprawca, który po popełnieniu czynu zabronionego zawiadomił o tym organ powołany do ścigania, ujawniając istotne okoliczności tego czynu, w szczególności osoby współdziałające w jego popełnieniu”.

Podatnik może skorzystać z czynnego żalu pod warunkiem, że organ podatkowy nie dysponuje wiedzą o popełnionym przestępstwie lub wykroczeniu skarbowym. Zasadniczo trzeba zdążyć przed informacją z urzędu o niedopełnieniu obowiązków.

Czynny żal w praktyce, czyli w jakich sytuacjach stosowano go dotychczas

Czynny żal – do tej pory, jak i obecnie – stosuje się w ściśle określonych sytuacjach, takich jak np.:

  • niezłożenie w terminie zeznania rocznego lub deklaracji okresowej;

  • niezapłacenie lub zapłacenie mniejszej kwoty zobowiązania podatkowego, np. z tytułu PIT lub VAT;

  • ewidencja kosztów podatkowych, których podatnik nie miał prawa rozliczyć;

  • nierzetelne prowadzenie ksiąg podatkowych;

  • wystawienie faktur z błędami;

  • bezprawne stosowanie zwolnień z VAT lub obniżonych stawek VAT.

Czynny żal nie znajduje zastosowania także wtedy, gdy doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, tzn. gdy minęło 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Do pobrania:

pdf
Czynny żal zawiadomienie o popełnieniu czynu zabronionego - wzór.pdf druk do ręcznego wypełnienia
docx
Czynny żal zawiadomienie o popełnieniu czynu zabronionego - wzór.docx edytowanie, wydrukowanie, zapisywanie

Czynny żal dla JPK_V7

Wraz z wejściem w życie nowego JPK_V7, czyli od 1 października 2020 roku, ustawodawca dodał nowe regulacje w ustawie Kodeks karny skarbowy. W jej treści został dodany art. 61a, który wprowadza spore rewolucje.

Art. 61a ustawy Kodeks karny skarbowy

§ 1. Kto wbrew obowiązkowi nie przesyła księgi właściwemu organowi podatkowemu albo przesyła ją nierzetelną, podlega karze grzywny do 240 stawek dziennych.

§ 2. W wypadku mniejszej wagi sprawca czynu zabronionego określonego w § 1 podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

§ 3. Karze określonej w § 2 podlega także ten, kto księgę przesyła po terminie lub wadliwą.

Powyższe regulacje stawiają wiele niewiadomych – czy każda korekta JPK_V7 będzie wymagała złożenia czynnego żalu, by podatnik mógł uniknąć konsekwencji finansowych? Prześledźmy.

Czynny żal dla JPK V7 a korekta

Budowa nowego JPK_V7

Nowy JPK_V7 zastępuje dotychczasowy JPK_VAT oraz deklarację VAT-7. Tym samym składa się z dwóch części:

  • ewidencyjnej oraz

  • deklaracyjnej.

Co ważne, w przypadku błędu podatnik może złożyć korektę:

  • tylko części ewidencyjnej;

  • tylko części deklaracyjnej;

  • zarówno części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej.

Czynny żal dla JPK_V7

Kara grzywny za korekty JPK_V7

Obecne stanowisko Ministerstwa Finansów wskazuje, że korekty związane z częścią ewidencyjną JPK_V7 będą zagrożone karą grzywny. Wynika to z faktu, iż w świetle przepisów stanowi on księgę podatkową, a ta prowadzona w sposób wadliwy zgodnie z wyżej przytoczonym § 61a kks podlega karze. Analogicznie należy interpretować korekty składane zarówno w zakresie części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej łącznie. Korekta obejmująca jedynie część deklaracyjną nie będzie wymagała złożenia czynnego żalu w celu uniknięcia kary finansowej.

Czynny żal można przesłać za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, w tym skrzynki e-PUAP właściwego urzędu skarbowego lub portalu podatkowego. Rząd rekomenduje korzystanie ze skrzynki ePUAP i składanie czynnego żalu na wzorze pisma ogólnego pod adresem: https://www.gov.pl/web/gov/wyslij–pismo–ogolne (do czasu uruchomienia funkcjonalności na portalu podatkowym). Więcej o elektronicznym czynnym żalu można przeczytać w artykule: Elektroniczny czynny żal – jakie elementy powinien zawierać.

Zastosowanie czynnego żalu dla korekty JPK_V7

Dotychczas przedsiębiorcy, którzy składali korekty deklaracji VAT czy plików JPK_VAT (uznawanych za informację podatkową), nie byli zobligowani do korzystania z instytucji czynnego żalu w celu uniknięcia ewentualnej kary. Takie stanowisko było do tej pory reprezentowane i przekazywane zarówno przez urzędy skarbowe, jak i Krajową Informację Skarbową. Powyższe podejście miało swoje umocowanie w art. 16a ustawy Kodeks karny skarbowy.

Art. 16a ustawy Kodeks karny skarbowy

Nie podlega karze za przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, kto złożył prawnie skuteczną [...] korektę deklaracji podatkowej i w całości uiścił, niezwłocznie lub w terminie wyznaczonym przez uprawniony organ, należność publicznoprawną uszczuploną lub narażoną na uszczuplenie.

Wraz z wejściem nowych obowiązków w zakresie JPK_V7 i dodania najnowszych przepisów w ramach ustawy Kodeks karny skarbowy (ww. art. 61a) stanowisko Ministerstwa Finansów w tym zakresie uległo zmianie. Jak samo wskazuje – w tym przypadku dochodzi bowiem do kumulatywnego zbiegu przepisów, o którym mowa w art. 7 Kodeksu karnego skarbowego. Jest to sytuacja, gdy ten sam czyn wyczerpuje znamiona określone w dwóch przepisach:

  • w art. 56 kks – podanie nieprawdziwych danych w deklaracji i

  • w art. 61a kks – przesłanie nierzetelnej księgi lub ewidencji.

Wówczas zastosowanie może mieć czynny żal z art. 16 Kodeksu karnego skarbowego, a nie czynny żal przez korektę deklaracji z art. 16a Kodeksu karnego skarbowego. Wynika to z faktu, że art. 16a dotyczy wyłącznie czynów polegających na uszczupleniu należności publicznoprawnych objętych deklaracjami podatkowymi.

Są to stosunkowo nowe regulacje prawne (art. 61a kks), które mogą jeszcze ulec zmianie – czy to w zakresie samej treści przepisów, czy w obszarze ich interpretacji.

Bez wątpienia JPK_V7 dla podatników to symbol chaosu informacyjnego, który pojawia się nie tylko w ciągłych zmianach stanowisk organów podatkowych co do wykazywania poszczególnych transakcji w części ewidencyjnej JPK_V7, ale również w samym podejściu do kar związanych ze złożeniem korekt. Dlatego zalecamy, by do każdej korekty JPK_V7 obejmującej zarówno część ewidencyjną, jak deklaracyjną (łącznie) – lub dotyczącej tylko części ewidencyjnej – składać czynny żal. Skorzystanie z tej instytucji może uchronić przedsiębiorcę przed wysokimi karami finansowymi.

Czynny żal dla JPK_V7 na przykładach

W zależności od tego, jaka będzie przyczyna korekty JPK_V7 – w zakresie części ewidencyjnej lub zarówno części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej – należy przygotować odpowiednią treść pisma, jakim jest czynny żal. Poniżej kilka przykładów.

Przykład 1.

25 listopada 2020 roku podatnik złożył JPK_V7 za październik 2020 roku. 30 listopada 2020 roku przedsiębiorca zorientował się, że w części ewidencyjnej zapomniał zastosować oznaczenia w zakresie:

Pozostałe dane, w tym wartości, nie uległy zmianie.

Czy w takiej sytuacji należy złożyć korektę JPK_V7 wraz z czynnym żalem?

Tak, podatnik dla celów zabezpieczenia swojej działalności przed ewentualnymi grzywnami, powinien złożyć korektę JPK_V7 w zakresie części ewidencyjnej. Do korekty pliku powinien dołączyć czynny żal.

Przykładowa treść czynnego żalu:

Na podstawie art. 16 Kodeksu karnego skarbowego zawiadamiam o popełnieniu przeze mnie czynu zabronionego polegającego na niezamieszczeniu obowiązkowych oznaczeń kodów towarów i usług GTU oraz kodu „RO” dla sprzedaży z kasy fiskalnej w JPK_V7 za październik 2020 roku składanym do 25 listopada 2020 roku. 

Równocześnie oświadczam, że przy popełnieniu wyżej wymienionego czynu nie współdziałałem/łam z innymi osobami.

Niedotrzymanie ustawowych obowiązków jako podatnika wynikało z faktu mojej nieznajomości najnowszych przepisów.

Informuję również, że 30 listopada 2020 roku wywiązałem/łam się z zaległych zobowiązań, dokonując złożenia korekty JPK_V7 za październik 2020 roku.

W związku z powyższym wnoszę o odstąpienie od stosowania sankcji przewidzianych w KKS.

Przykład 2.

25 listopada 2020 roku podatnik złożył JPK_V7 za październik 2020 roku. 27 listopada 2020 roku przedsiębiorca zorientował się, że w wysłanym pliku nie zastosował oznaczenia „FP” dla faktur do paragonu. W systemie księgowym, z którego podatnik korzysta, w przypadku braku oznaczenia „FP” faktury są księgowane do ewidencji podatkowych. Podatnik księgował również na koniec każdego dnia raporty dobowe z kasy fiskalnej. Czy w takiej sytuacji należy złożyć korektę JPK_V7 wraz z czynnym żalem?

Tak, podatnik dla celów zabezpieczenia swojej działalności przed ewentualnymi grzywnami powinien złożyć korektę JPK_V7 zarówno w zakresie części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej, gdyż poza brakiem stosownego oznaczenia doszło do zdublowania przychodu, który został wykazany na podstawie faktury do paragonu oraz raportu z kasy fiskalnej. Do korekty pliku JPK_V7 podatnik powinien dołączyć czynny żal.

Przykładowa treść czynnego żalu:

Na podstawie art. 16 Kodeksu karnego skarbowego zawiadamiam o popełnieniu przeze mnie czynu zabronionego polegającego na niezamieszczeniu obowiązkowych oznaczeń kodów „FP” dla wystawionych w 10/2020 faktur do paragonu w części ewidencyjnej JPK_V7 za październik 2020 roku składanym do 25 listopada 2020 roku. Ponadto na podstawie art. 16a Kodeksu karnego skarbowego zawiadamiam o popełnieniu przeze mnie czynu zabronionego polegającego na wykazaniu zawyżonych wartości podatku należnego w części deklaracyjnej JPK_V7 w związku z dublowaniem przychodów dotyczącym faktur do paragonu.

Równocześnie oświadczam, że przy popełnieniu wyżej wymienionego czynu nie współdziałałem/łam z innymi osobami.

Niedotrzymanie ustawowych obowiązków jako podatnika wynikało z przeoczenia przeze mnie w systemie księgowo-fakturującym funkcji odpowiedzialnej za nadanie kodu „FP”.

Informuję również, że 27 listopada 2020 roku wywiązałem/łam się z zaległych zobowiązań, dokonując złożenia korekty JPK_V7 za październik 2020 roku.

W związku z powyższym wnoszę o odstąpienie od stosowania sankcji przewidzianych w KKS.

Czynny żal dla JPK_V7 – najważniejsze informacje

Czym jest czynny żal?

Czynny żal to oświadczenie o popełnieniu czynu zabronionego – wykroczenia lub przestępstwa skarbowego. Jego złożenie przed informacją z urzędu o niedopełnienie obowiązków może uchronić podatnika przed karą grzywny.

Czy czynny żal można złożyć elektronicznie?

Tak, podatnik może przygotować i przesłać elektroniczny czynny żal.

Czy do każdej korekty JPK_V7 należy składać czynny żal w celu uniknięcia kar finansowych?

Tak, czynny żal należałoby złożyć w przypadku korekty części ewidencyjnej JPK_V7 oraz w przypadku korekty zarówno części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej (łącznie). Obecnie jest to najbezpieczniejsze rozwiązanie mogące uchronić podatników przed dotkliwymi karami.