Dotacje dla przedsiębiorców z województwa lubelskiego - sektor obronny

Przeglądając harmonogramy naborów wniosków w ramach programów regionalnych, wyraźnie widać priorytetyzację sektora obronnego. Wynika to bezpośrednio z dynamicznej sytuacji geopolitycznej, dlatego właśnie dotacje dla przedsiębiorców z województwa lubelskiego z branży bezpieczeństwa i obronności stają się kluczowym wsparciem dla lokalnego biznesu. W ramach tego opracowania przedstawiamy najważniejsze założenia naboru, które pozwolą firmom skutecznie aplikować o środki.

Jakie są założenia konkursu i dotacje dla przedsiębiorców z województwa lubelskiego w działaniu 14.1?

Wsparcie przedsiębiorstw w sektorze obronnym i bezpieczeństwa to nazwa działania (14.1) w ramach programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego, z którym chcieliśmy Państwa zapoznać. O wsparcie mogą ubiegać się mikro, małe, średnie oraz duże przedsiębiorstwa działające w sektorze bezpieczeństwa cywilnego i obronności oraz wytwarzające produkty i usługi podwójnego zastosowania (zarówno dla celów militarnych, jak i cywilnych). Na dotacje, które mają się przyczynić do:

1. podniesienia poziomu bezpieczeństwa oraz zdolności obronnych regionu, kraju i Europy;
2. ożywienia działalności gospodarczej i zwiększenia konkurencyjności przedsiębiorstw z województwa lubelskiego

– w ogłoszonym właśnie naborze wniosków zostanie przeznaczona kwota ponad 128 mln zł. Aplikować o środki można w terminie od 13 sierpnia do 15 września 2026 roku. Warto zwrócić uwagę, że instytucja organizująca konkurs nie zdecydowała się na określenie minimalnej i maksymalnej wartości projektu. Jedyne ograniczenie kwotowe, które i tak jest bardzo wysokie, to maksymalna kwota dofinansowania wynosząca 10 000 mln zł.

Jakie typy projektów, na które przyznawane są dotacje dla przedsiębiorców z województwa lubelskiego, kwalifikują się do wsparcia?

O dotacje mogą ubiegać się przedsiębiorstwa z województwa lubelskiego działające w sektorach bezpieczeństwa cywilnego i obronności, które zamierzają:

1. zwiększyć dotychczasowe moce produkcyjne lub usługowe albo rozszerzyć działalność przedsiębiorstwa o produkty lub usługi, które nie były dotychczas wytwarzane lub świadczone;
2. zwiększyć zdolności produkcyjne/usługowe lub zdywersyfikować działalność w zakresie produktów i usług o podwójnym zastosowaniu (dual-use) – czyli takie, które mogą być wykorzystywane zarówno w zastosowaniach cywilnych, jak i w obszarze bezpieczeństwa lub obronności, w szczególności w sytuacjach kryzysowych, przy czym projekty te nie obejmują działalności stricte wojskowej ani zakupu uzbrojenia lub amunicji.

Należy wyraźnie zaznaczyć, że na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia, że planowany produkt lub usługa spełniają wymagane normy i standardy niezbędne do funkcjonowania na deklarowanym rynku docelowym. W tym celu w biznesplanie trzeba opisać normy i standardy i wskazać podstawy ich stosowania (np. przepisy krajowe, wymagania MON, regulacje NATO, dyrektywy UE). W przypadku gdy wnioskodawca spełnił wszystkie normy, powinien załączyć do wniosku dokumenty potwierdzające (np. certyfikaty zgodności AQAP/ISO/EN, deklaracje zgodności z normami, raporty z audytów lub testów potwierdzających zgodność, zaświadczenia wydane przez akredytowane jednostki certyfikujące lub laboratoria).

To, że przedsiębiorca uważa, że jego przedsięwzięcie jest konieczne/ma sens, nie będzie wystarczające dla oceniających. Każdy wnioskodawca musi udokumentować, że na planowany produkt lub usługę istnieje popyt w sektorze bezpieczeństwa i/lub obronności, np. poprzez listy intencyjne, umowy przedwstępne, potwierdzenie współpracy podpisane przez wojskowe oraz cywilne organy bezpieczeństwa, koncesję, zamówienia lub rekomendacje od instytucji publicznych w sektorze bezpieczeństwa i obronności. Brak wiarygodnych dowodów popytu skutkuje uznaniem projektu za niekwalifikujący się do wsparcia.

Jakie wydatki kwalifikują się do wsparcia?

Maksymalne dofinansowanie wydatków mikro i małego przedsiębiorstwa wynosi 70%, średniego 60%, a dużego 50%. Sprawdźmy zatem, jakie zakupy może zaplanować przedsiębiorca. Do katalogu wydatków kwalifikowalnych zaliczamy:

1. materiały i roboty budowlane – jeżeli są niezbędne i bezpośrednio związane z celem projektu i są skalkulowane zgodnie z regulaminem konkursu (powyższa kategoria wydatków nie może przekroczyć 30% łącznej wartości kosztów kwalifikowanych projektu);
• zakup nowych środków trwałych – warto zaznaczyć, że przez nowe środki trwałe rozumiemy aktywa, które zostaną nabyte po cenie rynkowej, po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie oraz które nie były nigdy wcześniej wykorzystywane w działalności produkcyjnej/usługowej – dla zachowania trwałości projektu środki trwałe muszą być związane z projektem przez co najmniej 3 lata (MŚP) lub 5 lat (duże firmy) od daty płatności końcowej na rzecz beneficjenta;
• wartości niematerialne i prawne, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 14 ustawy o rachunkowości, tj.:
• nabyte przez jednostkę,
• zaliczane do aktywów trwałych, prawa majątkowe nadające się do gospodarczego wykorzystania,
• o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok,
• przeznaczone do używania na potrzeby jednostki, np.: autorskie prawa majątkowe, prawa pokrewne, licencje, koncesje, prawa do wynalazków, patentów itp.
• Koszty wartości niematerialnych i prawnych mogą stanowić maksymalnie 50% całkowitych kosztów kwalifikowalnych inwestycji początkowej;
2. usługi zewnętrzne, do których zaliczamy m.in. usługi w zakresie cyberbezpieczeństwa oraz usługi doradcze i eksperckie w zakresie zgodności z przepisami prawa Unii Europejskiej (nie więcej niż 5% wartości łącznych kosztów kwalifikowanych).

Jakie są limity i ograniczenia w ramach naboru?

Przeglądając regulamin konkursu, możemy natknąć się na kilka kluczowych limitów i ograniczeń, z którymi należy się zapoznać, aby nie doszło do odrzucenia wniosku. Warto więc pamiętać, że:

1. wsparcie w ramach naboru może otrzymać wyłącznie wnioskodawca, który aktywnie prowadził działalność gospodarczą przed złożeniem wniosku o dofinansowanie i uzyskał przychód ze sprzedaży w wysokości co najmniej 500 tys. zł w jednym zamkniętym roku obrotowym, trwającym przynajmniej 12 miesięcy w okresie 3 lat poprzedzających rok, w którym złożył wniosek o dofinansowanie;
2. wnioskodawca musi mieć siedzibę na obszarze państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) co najmniej od dnia złożenia wniosku o dofinansowanie;
3. aplikując do 1 typu projektu, wnioskodawcy muszą mieć koncesję do prowadzenia działalności w sektorze obronności (o której mowa w art. 7 ust. 1 Ustawy z dnia 13 czerwca 2019 roku o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym i/lub bezpieczeństwa cywilnego) lub rekomendacje od instytucji publicznych z sektora bezpieczeństwa i obronności, dotyczące wnioskodawcy oraz przedmiotu projektu;
4. zakup maszyn i urządzeń wykorzystujących paliwa kopalne jest możliwy tylko wtedy, gdy nie istnieje realna alternatywa mogąca zastąpić wykorzystanie paliw kopalnych;
5. realizacja projektu musi być zgodna z przepisami dotyczącymi kontroli obrotu towarami o znaczeniu strategicznym, w szczególności rozporządzeniem (UE) 2021/821 oraz przepisami krajowymi wdrażającymi ten system;
6. działanie nie obejmuje zakupu broni i sprzętu wojskowego.

W jakich pozostałych działaniach przewidziano dotacje w zakresie bezpieczeństwa i obronności?

Na zakończenie warto wspomnieć, że działanie 14.1 nie jest jedynym, w ramach którego w województwie lubelskim przewidziano wsparcie w zakresie bezpieczeństwa i obronności. Przedsiębiorcy mogą również aplikować o środki w ramach:

• działania 17.2 Adaptacyjność pracowników do zmian na potrzeby przemysłu obronnego i bezpieczeństwa – typ projektu nr 1: Przekwalifikowanie pracowników z sektorów zagrożonych redukcją etatów na potrzeby przemysłu obronnego;
• działania 17.5 Edukacja osób dorosłych w obszarze obronności i bezpieczeństwa – typy projektów: 1. Szkolenia z zakresu bezpieczeństwa/obronności cywilnej dla ludności w zakresie gotowości cywilnej – realizowane poza BUR; 2. Poszerzenie wsparcia o szkolenia dla osób stanowiących wsparcie w zakresie obrony cywilnej i sił zbrojnych, np. nabycie kwalifikacji przez kierowców służb ratunkowych w zakresie prawa jazdy kat. C.

Wymienione powyżej działania są finansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus.

W obliczu napiętej sytuacji geopolitycznej województwo lubelskie uruchomiło w ramach działania 14.1 programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego nabór wniosków z pulą ponad 128 mln zł na wsparcie firm z sektora bezpieczeństwa, obronności i technologii dual-use. W terminie od 13 sierpnia do 15 września 2026 roku przedsiębiorcy mogą ubiegać się o dofinansowanie sięgające od 50% do 70% kosztów kwalifikowalnych, o ile spełniają kryteria finansowe, udokumentują rynkowy popyt na swoje usługi oraz wykażą zgodność z normami branżowymi. Dodatkowe środki z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus przewidziano również na przekwalifikowanie pracowników oraz edukację w obszarze obronności cywilnej.