Dotacje dla firm prowadzących działalność w zakresie przetwórstwa rolno-spożywczego – jak otrzymać?

Dotacje dla firm prowadzących działalność w zakresie przetwórstwa rolno-spożywczego stanowią kluczowy impuls rozwojowy dla polskiego sektora rolniczego. Aktualnie przedsiębiorcy mogą korzystać ze wsparcia finansowego w ramach Krajowego Planu Strategicznego WPR 2023–2027. W niniejszym artykule szczegółowo wyjaśniamy zasady i wymagania, jakie należy spełnić, aby skutecznie pozyskać środki na modernizację zakładów produkcyjnych i wzmocnienie pozycji rynkowej.

Jakie są założenia konkursu?

Działanie Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – poza gospodarstwem jest wdrażane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która na ten cel w roku 2026 przeznaczy ponad 624 mln zł. Dzięki tej kwocie dojdzie m.in. do skrócenia łańcucha żywnościowego, a także dywersyfikacji działalności oraz wzmocnienia pozycji rynkowej przedsiębiorców działających na obszarach wiejskich. Wsparcie jest możliwe w 2 obszarach:

1. Przetwórstwo i wprowadzanie do obrotu produktów rolnych (MŚP);
2. Przetwórstwo i wprowadzanie do obrotu ekologicznych produktów rolnych (MŚP).

Kto może ubiegać się o dotację? Wsparcie przewidziane jest dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) z całej Polski, które prowadzą działalność gospodarczą w zakresie przetwarzania i wytwarzania produktów rolnych (z wyłączeniem produktów rybołówstwa i akwakultury) lub wprowadzają do obrotu produkty rolne (wyłącznie w przypadku zorganizowanych form współpracy rolników). Warunkiem koniecznym jest posiadanie numeru EP. Co się kryje pod tym skrótem? Jest to numer identyfikacyjny w ewidencji producentów, nadany na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2026 r. poz. 610).

W chwili ubiegania się o wsparcie wnioskodawca musi oświadczyć, że wykonywana przez niego działalność gospodarcza nie jest zawieszona. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podczas oceny aplikacji sprawdzi, czy przedsiębiorca jest zdolny do realizacji operacji i utrzymania jej efektów, co w praktyce oznacza zbadanie sytuacji finansowej wnioskodawcy.

Wiemy już zatem, jak wyglądają wymogi formalne stawiane przedsiębiorcy. Aby lepiej zobrazować, kto jest faktycznym odbiorcą wsparcia, warto wspomnieć, że mówiąc o przedsiębiorcach działających w branży przetwórstwa rolno-spożywczego, mamy na myśli przede wszystkim firmy zajmujące się:

• przetwarzaniem i konserwowaniem mięsa (w tym drobiu) oraz produkcją wyrobów mięsnych,
• przetwórstwem ziemniaków, owoców i warzyw (w tym produkcją soków),
• produkcją olejów i tłuszczów roślinnych,
• przetwórstwem mleka i produkcją serów,
• produkcją wyrobów z przemiału zbóż, skrobi i produktów skrobiowych,
• produkcją wyrobów z jaj,
• produkcją pasz i karm dla zwierząt,
• produkcją win gronowych, cydru i win owocowych.

Wniosek o przyznanie pomocy należy złożyć za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych (PUE) – systemu teleinformatycznego ARiMR w terminie od 1 do 30.09.2026 r. W jednym naborze wniosków w ramach danego obszaru przedsiębiorca może złożyć tylko jeden wniosek. Warto zwrócić uwagę, że do aplikowania o środki nie jest wymagany podpis elektroniczny. Przedsiębiorcy, którym nie uda się przygotować dokumentów w tym naborze, powinni mieć świadomość, że w ramach interwencji I.10.6.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – w gospodarstwie (budżet: 51 mln EUR) wnioski będą przyjmowane od 1 października do 2 listopada 2026 r.

Jakie wydatki kwalifikują się do wsparcia?

Co do zasady, kwalifikowalność wydatków jest możliwa od dnia złożenia wniosku. Nie dotyczy to kosztów ogólnych, które zgodnie z regulaminem mogą zostać poniesione w terminie od 01.01.2023 r. do 30.06.2029 r. Co mieści się w kategorii kosztów ogólnych? Zgodnie z regulaminem mowa tutaj m.in. o:

• przygotowaniu dokumentacji technicznej operacji, w tym: kosztorysu inwestorskiego, projektu budowlanego, wypisów z ewidencji gruntów i budynków,
• sprawowaniu nadzoru inwestorskiego,
• kosztach związanych z kierowaniem robotami budowlanymi.

Kategoria kosztów ogólnych nie powinna przekraczać 10% wartości wydatków kwalifikowanych projektu. Oczywiście to, jakie wydatki oraz w jakich terminach chce ponosić wnioskodawca, powinno znaleźć odzwierciedlenie w harmonogramie rzeczowo-finansowym, który stanowi integralną część wniosku o dofinansowanie. Zarówno w obszarze A), jak i B) wnioskodawca może zaplanować:

1. budowę, przebudowę, rozbudowę lub remont połączony z modernizacją:
• budynków przeznaczonych do przetwarzania, magazynowania, wprowadzania do obrotu produktów rolnych,
• budynków technicznych,
• pomieszczeń sanitarno-epidemiologicznych,
• pomieszczeń administracyjnych, które stanowią integralny element obiektów służących do głównej działalności,
2. budowę, przebudowę, modernizację infrastruktury oraz urządzeń do składowania i zagospodarowania odpadów, oczyszczalni ścieków, biogazowni, systemów fotowoltaicznych, słonecznych systemów grzewczych, magazynów energii, instalacji odzysku ciepła, pomp ciepła, kotłów i pieców na biomasę, a także zastosowania czynników chłodniczych o zmniejszonym lub neutralnym oddziaływaniu na środowisko,
• zakup maszyn oraz urządzeń służących do magazynowania lub przygotowania produktów rolnych do przetwarzania lub sprzedaży,
• zakup aparatury oraz sprzętu służącego do sterowania procesem produkcji,
• zakup oprogramowania służącego do zarządzania przedsiębiorstwem,
• wydatki na wdrożenie systemów zarządzania jakością,
• transport oraz montaż na miejscu maszyn oraz urządzeń służących do realizacji operacji.

W tej części artykułu warto również dodać informację o wydatkach niekwalifikowanych. Przedsiębiorcy nie mogą ująć w budżecie wydatków na zakup: wyposażenia, środków transportu, gruntów oraz innych nieruchomości, udziałów i akcji w podmiotach gospodarczych.

Dotacje dla firm prowadzących działalność w zakresie przetwórstwa rolno-spożywczego - warunki przyznawania

Przejdźmy zatem do najistotniejszej kwestii, a mianowicie zasad oraz kwot wsparcia, na jakie mogą liczyć przedsiębiorcy. Pomoc przyznawana jest jako refundacja części kosztów kwalifikowanych projektu i wynosi odpowiednio:

1. w obszarze A):
• do 50% kosztów kwalifikowanych,
• do 60% kosztów kwalifikowanych, jeżeli o dotację ubiega się zorganizowana grupa rolników prowadząca działalność;
2. w obszarze B): do 60% kosztów kwalifikowanych projektu.

Składając wniosek o przyznanie pomocy, przedsiębiorca może jednocześnie aplikować o zaliczkę na poczet realizacji inwestycji, której wysokość nie może przekroczyć 50% przyznanej pomocy. Należy jednak pamiętać o następujących warunkach korzystania z zaliczki:

• jest ona wypłacana jednorazowo w terminie i wysokości określonych w umowie,
• zaliczka zostanie wypłacona tylko w przypadku wniesienia przez beneficjenta zabezpieczenia w formie weksla in blanco (w przypadku zaliczek w kwocie powyżej 2 mln zł wymagana będzie jeszcze druga forma zabezpieczenia obok weksla),
• rozliczenie zaliczki następuje na podstawie składanych przez beneficjenta wniosków o płatność.

Zarówno w przypadku realizacji inwestycji w obszarze A), jak i B) ustalono jednakowe minimalne i maksymalne wartości dofinansowania. Beneficjent w ramach refundacji może otrzymać nie więcej niż 10 mln zł. Kwota wsparcia nie może być niższa niż 100 000 zł. Beneficjenci muszą pamiętać, że koszty kwalifikowane, które stanowią podstawę refundacji, muszą być ponoszone w formie bezgotówkowej – czyli przelewem bankowym.

W artykule przedstawiliśmy zasady ubiegania się o dotacje na rozwój przetwórstwa rolno-spożywczego poza gospodarstwem w ramach Krajowego Planu Strategicznego WPR 2023–2027, na które Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przeznaczy w 2026 roku ponad 624 mln zł. O wsparcie w wysokości od 100 tys. zł do 10 mln zł mogą wnioskować mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa zajmujące się przetwarzaniem lub wprowadzaniem do obrotu produktów rolnych oraz posiadające numer EP (numer identyfikacji w ewidencji producentów). Dofinansowanie w formie refundacji wynoszącej od 50% do 60% kosztów kwalifikowanych można przeznaczyć m.in. na budowę i modernizację obiektów, zakup nowych maszyn czy inwestycje w odnawialne źródła energii.