Ulga rehabilitacyjna a badania diagnostyczne – czy można je odliczyć?

Ulga rehabilitacyjna to istotna preferencja podatkowa, która pozwala na odliczenie od dochodu wydatków związanych z niepełnosprawnością oraz ułatwieniem czynności życiowych. Wielu podatników poszukuje informacji, czy w jej ramach możliwe jest również odliczenie kosztów badań diagnostycznych. W tym artykule szczegółowo analizujemy aktualne przepisy i wyjaśniamy tę kwestię.

Ulga rehabilitacyjna w PIT – warunki zastosowania

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 6 Ustawy z 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT): podstawę obliczenia podatku stanowi dochód po odliczeniu kwot wydatków na cele rehabilitacyjne oraz wydatków związanych z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesionych w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne.

Rodzaje wydatków na cele rehabilitacyjne uprawniające do odliczeń od dochodu przed opodatkowaniem zawarto w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT, natomiast zasady i warunki dokonywania tych odliczeń określono w ust. 7 i 7b-7g tego artykułu.

Jak stanowi art. 26 ust. 7a cytowanej ustawy: za wydatki, o których mowa w ust. 1 pkt 6, uważa się wydatki poniesione na:

1. adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności;
2. przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności;
3. zakup, naprawę lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, z wyjątkiem pieluchomajtek, pieluch anatomicznych, chłonnych majtek, podkładów i wkładów anatomicznych;
4. zakup, naprawę lub najem indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, oraz wyposażenia umożliwiającego ich używanie zgodnie z przewidzianym zastosowaniem, niewymienionych w wykazie, o którym mowa w pkt 2a, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego;
5. pieluchomajtki, pieluchy anatomiczne, chłonne majtki, podkłady, wkłady anatomiczne, w kwocie nieprzekraczającej w roku podatkowym 2280 zł;
6. zakup wydawnictw i materiałów (pomocy) szkoleniowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności;
7. odpłatność za pobyt na turnusie rehabilitacyjnym;
8. odpłatność za pobyt w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, zakładzie rehabilitacji leczniczej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym;
9. odpłatność za pobyt opiekuna osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I grupy inwalidztwa lub dzieci niepełnosprawnych do lat 16, przebywającego z osobą niepełnosprawną na turnusie rehabilitacyjnym, w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego lub zakładzie rehabilitacji leczniczej;
10. odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne lub leczniczo-rehabilitacyjne;
11. opłacenie przewodników osób niewidomych I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa, w kwocie nieprzekraczającej w roku podatkowym 2280 zł;
12. utrzymanie psa asystującego, o którym mowa w ustawie o rehabilitacji zawodowej, w kwocie nieprzekraczającej w roku podatkowym 2280 zł;
13. opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa;
14. opłacenie tłumacza języka migowego;
15. kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25. roku życia;
16. leki, o których mowa w Ustawie z 6 września 2001 roku – Prawo farmaceutyczne – w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł, jeżeli lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować stale lub czasowo te leki;
17. odpłatny przewóz:
18. osoby niepełnosprawnej – karetką transportu sanitarnego,
19. osoby niepełnosprawnej, zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa, oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 – również innymi środkami transportu niż wymienione w lit. a;
20. używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną albo dziecko niepełnosprawne, które nie ukończyło 16. roku życia – w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł;
21. odpłatne przejazdy środkami transportu publicznego związane z pobytem:
22. na turnusie rehabilitacyjnym,
23. w zakładach, o których mowa w pkt 6,
24. na koloniach i obozach dla dzieci i młodzieży, o których mowa w pkt 11,
25. opiekuna osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I grupy inwalidztwa lub dzieci niepełnosprawnych do lat 16, przebywającego z osobą niepełnosprawną na turnusie rehabilitacyjnym lub w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, lub zakładzie rehabilitacji leczniczej.

Katalog ulg wymienionych w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT jest zamknięty. Odliczeniu podlegają jedynie wydatki enumeratywnie w nim wymienione. Rozszerzająca interpretacja przepisu art. 26 ust. 7a ww. ustawy jest niedozwolona.

Zgodnie z art. 26 ust. 7 pkt 4 ustawy o PIT: wysokość wydatków na cele określone w ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 7c, ustala się na podstawie dokumentu stwierdzającego ich poniesienie, zawierającego w szczególności: dane identyfikujące kupującego (odbiorcę usługi lub towaru) i sprzedającego (towar lub usługę), rodzaj zakupionego towaru lub usługi oraz kwotę zapłaty – w przypadkach innych niż wymienione w pkt 1–3.

W myśl art. 26 ust. 7d wspomnianej ustawy: warunkiem odliczenia wydatków, o których mowa w ust. 7a, jest posiadanie przez osobę, której dotyczy wydatek:

1. orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub
2. decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo
3. orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

Czy badania diagnostyczne mieszczą się w zakresie ulgi rehabilitacyjnej?

W ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć wydatki na zabiegi rehabilitacyjne oraz leczniczo-rehabilitacyjne (terapie). Zgodnie z art. 26 ust. 7 ustawy o PIT ich wysokość ustala się na podstawie dokumentu stwierdzającego ich poniesienie. Dokument ten powinien zawierać co najmniej: dane nabywcy i sprzedawcy, rodzaj usłyszanej usługi lub towaru oraz kwotę zapłaty.

Jak wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 15 kwietnia 2026 roku (nr 0114-KDIP2-2.4011.8.2026.2.IN), do takich wydatków nie należy zaliczać kosztów hospitalizacji w prywatnej placówce medycznej, a także wydatków na badania diagnostyczne (rezonans magnetyczny MR, USG, RTG).

W treści interpretacji czytamy:

W świetle powyższego uznać należy, że wydatki poniesione na operację ortopedyczną polegającą na wymianie śrub stabilizujących zespolenie prętem śródszpikowym oraz związane z tym koszty hospitalizacji w prywatnej placówce medycznej, a także wydatki na badania diagnostyczne nie wpisują się w zakres wydatków, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 6 oraz ust. 7a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem, nie przysługuje Pani prawo do zastosowania ulgi rehabilitacyjnej odnośnie do ww. wydatków, gdyż ustawodawca w obowiązujących przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewidział możliwości ich odliczenia.

Ponadto Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 12 maja 2026 roku (nr 0115-KDIT2.4011.206.2026.2.MM) wskazał, że specjalistycznych badań diagnostycznych laboratoryjnych i genetycznych nie sposób utożsamiać z zabiegami rehabilitacyjnymi lub leczniczo-rehabilitacyjnymi, o których mowa w art. 26 ust. 7a pkt 6b ustawy o PIT. Wydatki na badania nie zostały również wymienione w żadnej innej kategorii zamkniętego katalogu zawartego w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT. W rezultacie z uwagi na fakt, że nie można ich zakwalifikować do żadnej kategorii wydatków na cele rehabilitacyjne, to wydatki poniesione na ich sfinansowanie nie uprawniają do zastosowania odliczeń w ramach ulgi rehabilitacyjnej.

Podsumowując, do zastosowania ulgi rehabilitacyjnej, konieczne jest, aby dany wydatek został umieszczony w zamkniętym katalogu określonym w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT. Wydatki spoza zawartego w nim wykazu nie dają prawa do ulgi.