Rejestracja do VAT z datą wsteczną - czy jest możliwa?

Nasz ekspert:
Artykuły autora

Wielkość tekstu:

Rozpoczynając prowadzenie działalności gospodarczej, możemy wybrać, czy chcemy być czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług. Podatnik już prowadzący działalność gospodarczą może również zrezygnować ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT. Przedsiębiorca, który skutecznie zarejestruje się jako podatnik podatku VAT, poza uzyskaniem wielu uprawnień musi pamiętać o wypełnianiu wszelkich obowiązków z tym związanych. Jednak czy w przypadku przeoczenia obowiązku złożenia deklaracji VAT-R możliwa jest rejestracja do VAT z datą wsteczną?

Kto jest podatnikiem podatku VAT?

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. 

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. 

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zgłoszenie rezygnacji ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT

Przepisy w zakresie podatku od towarów i usług nakładają na podatników, zdefiniowanych w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, którzy wykonują czynności podlegające opodatkowaniu, szereg obowiązków. 

Jednym z nich jest określony w art. 96 ust. 1 ustawy o VAT wymóg złożenia zgłoszenia rejestracyjnego.

Stosownie do art. 96 ust. 1 ustawy o VAT podmioty, o których mowa w art. 15, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3. 

Zgodnie z art. 96 ust. 3 ustawy o VAT podmioty wymienione w art. 15, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 lub wykonujące wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, mogą złożyć zgłoszenie rejestracyjne. 

W myśl art. 96 ust. 4 ustawy o VAT naczelnik urzędu skarbowego po weryfikacji danych podanych w zgłoszeniu rejestracyjnym rejestruje podatnika jako „podatnika VAT czynnego”, a w przypadku podatników, o których mowa w ust. 3 – jako „podatnika VAT zwolnionego”, i na wniosek podatnika potwierdza to zarejestrowanie.

Jak wynika z treści przywołanych wyżej przepisów, obowiązki m.in. w zakresie rejestracji jako podatnika VAT ustawodawca – co do zasady – nałożył na podmioty, które działają w charakterze podatnika VAT zdefiniowanego w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, a zatem podmioty prowadzące działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

Rozpoczęcie działalności a prawo do odliczenia podatku naliczonego

Co dzieję się w sytuacji, w której przedsiębiorca zapomniał o terminowym złożeniu deklaracji VAT-R? Czy możliwa jest rejestracja do VAT z datą wsteczną? W celu zobrazowania problemu posłużymy się przykładem:

Przykład 1.

Podatnik rozpoczął prowadzenie działalności w zakresie handlu w styczniu 2018 r. W tym też okresie dokonywał zakupu regałów, lad, komputerów oraz towaru handlowego. Podatnik od początku planował, że jego działalność będzie opodatkowana podatkiem VAT. Jednakże przez przeoczenie druk VAT-R został złożony dopiero 31 marca 2018 r. Podatnik dokonał również w styczniu, lutym i marcu sprzedaży towarów. Uznał, że ma prawo wskazać wcześniejszą datę rejestracji.

W analizowanym przykładzie naczelnik urzędu skarbowego na podstawie art. 113 ust. 4 ustawy o VAT będzie mógł odmówić podatnikowi prawa do wcześniejszej rejestracji. Zgodnie z art. 113 ust. 4 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w ust. 1 i 9, mogą zrezygnować ze zwolnienia określonego w ust. 1 i 9, pod warunkiem pisemnego zawiadomienia o tym zamiarze naczelnika urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca, w którym rezygnują ze zwolnienia, a w przypadku podatników rozpoczynających w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5, którzy chcą zrezygnować ze zwolnienia od pierwszej wykonanej czynności – przed dniem wykonania tej czynności.

Podsumowując, podatnik, który rozpoczyna działalność, może zrezygnować ze zwolnienia przed wykonaniem pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu. W przedstawionym przypadku rozpoczął już działalność w styczniu 2018 r. Ponadto wykonał pierwszą czynność podlegającą opodatkowaniu. Biorąc pod uwagę powyższe, może zrezygnować ze zwolnienia dopiero z początkiem miesiąca następującego po miesiącu, w którym złoży zgłoszenie rejestracyjne (czyli w tym przypadku będzie to kwiecień).

Organy podatkowe w swych interpretacjach pozwalają na wsteczną rejestrację. Rejestracja do VAT z datą wsteczną możliwa jest poprzez złożenie aktualizacji VAT-R. Potwierdza to interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 kwietnia 2017 r., numer 0114-KDIP1-3.4012.31.2017.1.MT:

W konsekwencji, Wnioskodawczyni - na podstawie art. 86 ustawy o VAT - ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących nabycie towarów i usług służących wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem VAT, wystawianych na jej rzecz od momentu rozpoczęcia działalności gospodarczej, w deklaracjach za właściwe okresy rozliczeniowe – w terminach przewidzianych prawem - art. 86 ust. 10, ust. 10b i ust. 11 ustawy o VAT.

Z uwagi na to, że Wnioskodawczyni dokonała zakupów towarów i usług związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą przed rejestracją dla potrzeb podatku od towarów i usług, w celu realizacji przysługującego Jej prawa do odliczenia kwoty podatku naliczonego, Wnioskodawczyni powinna dokonać najpierw aktualizacji zgłoszenia VAT-R, ze wskazaniem okresu rozliczeniowego od którego działa jako czynny podatnik podatku VAT, oraz okresu rozliczeniowego, za który złoży pierwszą deklarację podatkową, ale w oparciu o datę faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej.

Jeszcze raz należy podkreślić, że realizacja prawa do odliczenia podatku naliczonego następuje poprzez złożenie deklaracji podatkowej, wyrażającej wolę skorzystania przez podatnika z prawa do odliczenia podatku, jednakże aby skutecznie zrealizować powstałe uprawnienie, podatnik musi usunąć, najpóźniej przed skorzystaniem z tego prawa - wszelkie przesłanki negatywne, w tym brak rejestracji, który uniemożliwia identyfikowanie go jako czynnego podatnika.

Dopiero usunięcie negatywnej przesłanki, poprzez złożenie aktualizacji zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R (ze wskazaniem okresu rozliczeniowego, za który Wnioskodawczyni złoży pierwszą deklarację podatkową) spowoduje możliwość realizacji przez Wnioskodawczynię przysługującego prawa do odliczenia kwoty podatku naliczonego.

Artykuły
Brak wyników.
Więcej artykułów
Wzory
Brak wyników.
Więcej wzorów