Ustawa z dnia 4 grudnia 2025 roku o zmianie ustawy o doradztwie podatkowym oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadza istotne nowości, jeśli chodzi o zasady wykonywania zawodu doradcy podatkowego. Nowelizacja ma charakter porządkujący i dostosowujący, a jej celem jest doprecyzowanie zakresu czynności doradztwa podatkowego, modyfikacja zasad współpracy oraz wzmocnienie mechanizmów nadzoru nad funkcjonowaniem branży. Zmiany obejmują również regulacje dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej, zasad wpisu i skreślenia z listy, a także udziału ekspertów w postępowaniach przed sądami administracyjnymi. Przeczytaj poniższy artykuł i dowiedz się więcej na temat wprowadzanych modyfikacji, które ukształtują na nowo czynności doradztwa podatkowego.
Rozszerzenie zakresu czynności doradztwa podatkowego
Jedną z istotnych zmian jest rozszerzenie zakresu czynności doradztwa podatkowego. Nowelizacja jednoznacznie wskazuje, że czynności te obejmują sprawy dotyczące nie tylko podatków, lecz także opłat, do których stosuje się przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa.
W konsekwencji czynności doradztwa podatkowego obejmują udzielanie podatnikom, płatnikom i inkasentom porad, opinii i wyjaśnień w zakresie ich obowiązków podatkowych i opłatowych, a także prowadzenie ksiąg podatkowych oraz innych ewidencji do celów podatkowych i opłatowych, jak również sporządzanie deklaracji i zeznań podatkowych oraz udzielanie pomocy w tym zakresie.
Zmiana ta ma charakter doprecyzowujący i usuwa wątpliwości dotyczące objęcia zakresem doradztwa także opłat regulowanych przepisami Ordynacji podatkowej.
Podmioty uprawnione do wykonywania czynności doradztwa podatkowego
Nowelizacja doprecyzowuje również regulacje dotyczące podmiotów uprawnionych do wykonywania czynności doradztwa podatkowego. Podstawową kategorię stanowią doradcy podatkowi wpisani na listę, jednak przepisy przewidują również możliwość wykonywania określonych czynności przez inne podmioty w zakresie wynikającym z przepisów szczególnych.
Zmiany w tym zakresie mają charakter porządkujący i zmierzają do jednoznacznego określenia zakresu uprawnień poszczególnych kategorii podmiotów, bez rozszerzania katalogu zawodów uprawnionych do wykonywania doradztwa podatkowego.
Liberalizacja zasad wykonywania zawodu
Istotną zmianą jest dopuszczenie wykonywania czynności doradztwa podatkowego również na podstawie umów cywilnoprawnych. Rozwiązanie to zwiększa elastyczność wykonywania zawodu i umożliwia dostosowanie form współpracy do potrzeb rynku usług doradczych.
Zmiana ta nie wpływa na status doradcy podatkowego jako zawodu zaufania publicznego, lecz dotyczy wyłącznie form organizacyjnych wykonywania czynności zawodowych.
Zmiany w reprezentacji przed sądami administracyjnymi
Nowelizacja wprowadza zmiany dotyczące wykonywania czynności doradztwa podatkowego w postępowaniach przed sądami administracyjnymi. W szczególności wprowadzono obowiązek występowania przez doradców podatkowych w stroju urzędowym (tj. w todze z żabotem i lamówkami w kolorze miodowym w tonacji ciemnego złota) podczas rozpraw sądowych.
Regulacja ta dotyczy wykonywania funkcji pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym i ma na celu ujednolicenie standardów wykonywania tej funkcji.
Zmiany w zasadach dostępu do zawodu
Nowelizacja modyfikuje również zasady uzyskiwania uprawnień do wykonywania zawodu doradcy podatkowego. W szczególności rozszerzono zakres egzaminu na doradcę podatkowego o zagadnienia dotyczące opłat objętych przepisami Ordynacji podatkowej oraz wymiany informacji podatkowych.
Zmiany te mają charakter dostosowujący i odpowiadają rozszerzonemu zakresowi czynności doradztwa podatkowego.
Obowiązek przechowywania dokumentacji
Nowelizacja wprowadza wydłużenie okresu przechowywania dokumentacji związanej z wykonywaniem czynności doradztwa podatkowego.
Zmiana ta ma na celu zapewnienie możliwości weryfikacji czynności doradcy podatkowego w dłuższym okresie oraz zwiększenie bezpieczeństwa obrotu prawnego.
Obowiązek doskonalenia zawodowego
Wprowadzono również regulacje dotyczące obowiązku doskonalenia zawodowego doradców podatkowych. Obowiązek ten polega na stałym podnoszeniu kwalifikacji zawodowych w formach określonych przez samorząd zawodowy.
Rozwiązanie to ma na celu zapewnienie aktualności wiedzy doradców podatkowych oraz utrzymanie odpowiedniego poziomu świadczonych usług.
Zmiany w odpowiedzialności dyscyplinarnej
Nowelizacja rozszerza katalog kar dyscyplinarnych poprzez wprowadzenie kary pieniężnej. Umożliwia to bardziej zróżnicowane reagowanie na naruszenia obowiązków zawodowych oraz dostosowanie sankcji do charakteru przewinienia.
Zmiany te wzmacniają mechanizmy odpowiedzialności zawodowej doradców podatkowych.
Skreślenie z listy doradców podatkowych
Nowelizacja doprecyzowuje przesłanki skreślenia z listy doradców podatkowych, w tym wprowadza możliwość skreślenia w przypadku niewywiązywania się z obowiązku opłacania składek członkowskich, na zasadach określonych w przepisach.
Zmiana ta ma na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania samorządu zawodowego.
Odpowiedzialność za nieuprawnione wykonywanie zawodu
Nowelizacja wzmacnia ochronę zawodu doradcy podatkowego poprzez zaostrzenie sankcji za nieuprawnione wykonywanie czynności doradztwa podatkowego oraz posługiwanie się tytułem doradcy podatkowego bez uprawnień.
Rozwiązanie to ma na celu ochronę interesów podmiotów korzystających z usług doradczych.
Charakter i znaczenie zmian
Nowelizacja ma charakter dostosowujący i porządkujący. Jej głównym celem jest doprecyzowanie zakresu czynności doradztwa podatkowego oraz zapewnienie większej spójności regulacji.
Jednocześnie ustawodawca wprowadza rozwiązania zwiększające elastyczność wykonywania zawodu oraz wzmacniające mechanizmy odpowiedzialności i nadzoru.
Wejście w życie
Ustawa wchodzi w życie zasadniczo 1 marca 2026 roku, przy czym część przepisów przewiduje odroczony termin wejścia w życie.
Podsumowanie
Nowelizacja ustawy o doradztwie podatkowym wprowadza istotne zmiany w zakresie wykonywania zawodu doradcy podatkowego. Kluczowe znaczenie mają rozszerzenie zakresu czynności doradztwa podatkowego na sprawy dotyczące opłat, doprecyzowanie zasad wykonywania zawodu oraz wzmocnienie mechanizmów odpowiedzialności zawodowej.
W rezultacie regulacja ta zapewnia większą przejrzystość oraz dostosowanie przepisów do aktualnych realiów funkcjonowania systemu podatkowego, przy jednoczesnym zachowaniu charakteru zawodu doradcy podatkowego jako zawodu zaufania publicznego.
Polecamy:
