Prezenty o małej wartości to nierzadki wydatek u przedsiębiorców. Głównym celem ich zakupu jest reklama swojej działalności. Niekiedy jednak wydatek ten może przybrać charakter reprezentacyjny i wówczas nie będzie mógł stanowić u tego przedsiębiorcy kosztu uzyskania przychodów. Czym w ogóle są prezenty o małej wartości? Czy stanowią koszt u przedsiębiorcy przekazującego? Czy są przychodem u przedsiębiorcy otrzymującego? Na te i wiele innych wątpliwości odpowiedziano w niniejszej publikacji.
Prezenty o małej wartości
Nie od dziś przedsiębiorcy przekazują drobne upominki swoim kontrahentom, najczęściej w celach reklamowych. Zwyczaj ten wpisał się na stałe w nie tylko polską, ale też zagraniczną kulturę biznesu.
Trzeba jednak dodać, iż odbiorcami prezentów są również pracownicy, a także osoby świadczące usługi na podstawie umów cywilnoprawnych. W niniejszej publikacji skupiono jednak największą uwagę na przypadku, w którym jeden przedsiębiorca przekazuje prezent o małej wartości drugiemu.
Prezenty o małej wartości mogą być bardzo różnie interpretowane. Niska wartość w podatku dochodowym nie jest tożsama z niską wartością danej rzeczy. Dlatego warto zagłębić się w kwestie otrzymania takiego prezentu. Ustawa z 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT) uznaje takie prezenty za przysporzenie u podatnika, który je otrzymał, a więc przychód (potencjalnie) podlegający opodatkowaniu podatkiem PIT.
Prezenty a nieodpłatne świadczenia
Zgodnie z art. 11 ustawy o PIT przychodami podlegającymi opodatkowaniu tą daniną są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Nieodpłatne świadczenie cechuje się tym, że jedna strona otrzymuje przysporzenie kosztem drugiej strony. Kluczowa w tym wypadku jest tzw. jednostronność świadczenia, czyli podatnik, który je otrzymuje, nie dokonuje zapłaty za nie w żadnej formie. Każdy wyraz zapłaty wyklucza zaistnienie nieodpłatnego świadczenia.
Przychodami z działalności gospodarczej są kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.
U podatników sprzedających towary i usługi opodatkowane podatkiem VAT za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek. Otrzymanie prezentu od innego przedsiębiorcy stanowi dla obdarowanego przysporzenie majątkowe, które generuje przychód.
Otrzymanie przez jednego przedsiębiorcę prezentu od drugiego będzie więc stanowiło przychód z działalności gospodarczej opodatkowany podatkiem dochodowym. Niemniej w pewnych okolicznościach przychód ten może jednak podlegać pod zwolnienie z opodatkowania podatkiem PIT.
Otrzymanie prezentu przez przedsiębiorcę – jak ustalić wartość nieodpłatnego świadczenia
Przedsiębiorca, który otrzymał prezent o małej wartości, będzie musiał ustalić jego wartość w celach podatkowych. Należy zaznaczyć, iż nieodpłatne świadczenie może przybrać postać zarówno usługi, jak i towaru.
Zgodnie z art. 11 ust. 2a ustawy o PIT wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się w zależności od tego, co jest przedmiotem danego świadczenia. Jeżeli przedmiotem nieodpłatnego świadczenia są:
- usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej świadczeniodawcy – według cen stosowanych wobec innych odbiorców,
- usługi zakupione – według cen zakupu,
- usługi udostępnienia lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,
- pozostałe przypadki – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.
Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń a ponoszoną przez niego odpłatnością.
Obowiązek opodatkowania przychodów z działalności gospodarczej powstaje w dniu wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi, albo częściowego wykonania usługi, nie później niż w dniu:
- wystawienia faktury albo
- uregulowania należności.
W sytuacji otrzymania prezentu – nieodpłatnego świadczenia – otrzymujący je przedsiębiorca będzie zobligowany do opodatkowania jego wartości w dniu otrzymania prezentu.
Prezenty o małej wartości a przychód zwolniony z opodatkowania
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 68a ustawy o PIT wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych jest wartość nieodpłatnych świadczeń otrzymanych od świadczeniodawcy w związku z jego promocją lub reklamą – jeżeli jednorazowa wartość tych świadczeń nie przekracza kwoty 200 zł.
Zwolnienie nie ma zastosowania, jeżeli świadczenie jest dokonywane na rzecz pracownika świadczeniodawcy lub osoby pozostającej ze świadczeniodawcą w stosunku cywilnoprawnym.
Jeżeli otrzymany prezent nie ma charakteru reprezentacyjnego, a został przekazany w związku z prowadzoną promocją lub reklamą i jego wartość nie przekracza 200 zł, wówczas obdarowany przedsiębiorca uzyskuje przychód z działalności zwolniony z podatku dochodowego. Nie ma on wtedy obowiązku ujmowania go w prowadzonej ewidencji.
Jeżeli przychód ten nie korzysta ze zwolnienia, podlega on opodatkowaniu zgodnie z formą wybraną przez przedsiębiorcę oraz ujęciu w prowadzonej przez niego ewidencji.
Powyższe potwierdza stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej zawarte w interpretacji indywidualnej z 3 lutego 2025 roku (sygn. 0112-KDIL2-1.4011.983.2024.1.DJ), w której to stwierdza, że […] Ponadto zgodzić się należy z Państwem, że w odniesieniu do przekazywania ww. prezentów na rzecz osoby fizycznej prowadzącej indywidualną działalność gospodarczą (która jest kontrahentem Spółki w związku z nabywaniem towarów od Spółki), jak i osoby prawnej lub spółki niemającej osobowości prawnej (w związku z nabywaniem towarów od Spółki, bez wskazania personalnie osoby fizycznej otrzymującej taki prezent) – to wartość tych prezentów stanowi dla nich przychód z działalności gospodarczej stosownie do art. 14 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że w takim przypadku wartość prezentu podlega opodatkowaniu według tych samych zasad jak dochód podatnika z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.
W przypadku kwalifikacji danego przychodu do źródła „pozarolnicza działalność gospodarcza” ustawodawca nie wprowadza obowiązków płatnika/obowiązków informacyjnych po stronie podmiotu dokonującego świadczenia. Podatnicy, uzyskujący dochody ze źródła przychodów, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza, zgodnie z art. 44 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, sami dokonują opodatkowania takich dochodów.
Jak wynika bowiem z art. 44 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy:
Podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14,
są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f–3h.
Wobec tego, w odniesieniu do prezentów o jednorazowej wartości przekraczającej równowartość 200 zł przekazywanych osobie fizycznej prowadzącej indywidualną działalność gospodarczą, (która jest kontrahentem Spółki w związku z nabywaniem towarów od Spółki), jak i osobie prawnej lub spółce niemającej osobowości prawnej (w związku z nabywaniem towarów od Spółki, bez wskazania personalnie osoby fizycznej otrzymującej taki prezent) – nie spoczywają na Państwu obowiązki płatnika, jak również obowiązki informacyjne wynikające z art. 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych […].
Przekazanie prezentu o małej wartości a koszt uzyskania przychodu u przedsiębiorcy przekazującego
Na koniec warto wspomnieć jeszcze o przedsiębiorcy przekazującym prezent innej osobie prowadzącej działalność gospodarczą. Na firmie przekazującej prezent nie spoczywa obowiązek złożenia deklaracji podatkowej ani pobrania podatku dochodowego PIT.
To otrzymujący prezent w tym wypadku otrzymuje przysporzenie i musi je rozliczyć.
Jeżeli nabycie prezentu ma charakter reklamowy, dany wydatek nie nosi cech wydatku reprezentacyjnego, wówczas przedsiębiorca przekazujący ma prawo zaliczyć jego wartość do kosztu uzyskania przychodów.
Polecamy:
