Poradnik Przedsiębiorcy

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru (WNT) - nowe zasady rozliczenia

Dokonując transakcji zakupu towarów od przedsiębiorców z Unii Europejskiej, nabywca może być zobowiązany do naliczenia VAT. Jeżeli bowiem transakcja spełnia definicję wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT), to kupujący zobowiązany jest wykazać VAT należny. Jednocześnie może mieć także prawo do jego odliczenia, z tym że tu muszą już zostać spełnione określone w ustawie warunki. Sprawdź jak rozliczyć wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru!

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru (WNT) – definicja

Zagadnienie WNT, czyli wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, zostało opisane w art. 9 ust. 1 ustawy o VAT. Oto definicja transakcji zawarta we wspomnianym akcie prawnym:Art. 9 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług
Przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz.

WNT a obowiązek podatkowy

Art. 20 ust. 5 rzeczonej ustawy mówi o tym, że obowiązek podatkowy przy transakcjach WNT rodzi się w momencie, gdy podatnik wystawi fakturę – jednakże nie później niż 15. dnia miesiąca, który następuje po miesiącu dokonania dostawy towaru – przedmiotu wewnątrzwspólnotowego nabycia.

Przykład 1.
Jan Kowalski prowadzący sklep spożywczy nabył towary od firmy z Niemiec. 20 kwietnia 2018 r. miała miejsce dostawa towarów z Niemiec. Faktura została wystawiona dopiero 10 maja 2018 r. Kiedy powstał obowiązek podatkowy VAT w związku z zawartą transakcją WNT?

Co do zasady, w przypadku WNT obowiązek podatkowy VAT powstaje w dniu wystawienia faktury, nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu dostawy towarów, a więc w tym przypadku obowiązek podatkowy VAT powstał 10 maja 2018 r.

Przykład 2.
Anna Nowak prowadząca sklep z akcesoriami kosmetycznymi nabyła towary od firmy z Czech. 2 kwietnia 2018 r. miała miejsce dostawa towarów z Czech. Faktura została wystawiona dopiero 20 maja 2018 r. Kiedy powstał obowiązek podatkowy VAT?

W związku z tym, że faktura została wystawiona po 15. dniu miesiąca następującego po miesiącu, w którym miała miejsce dostawa towarów, obowiązek podatkowy powstał nie z datą jej wystawienia, a 15 maja 2018 r.Otrzymanie faktury zaliczkowej przed dostawą towarów, nawet w sytuacji, gdy dotyczy 100% wartości zamówienia, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego VAT.Potwierdzeniem powyższego postępowania jest interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie 14 maja 2015 roku o sygn. IPPP3/4512-166/15-2/JF, w której czytamy, że (...) w odniesieniu do zaliczek należy wskazać, że ustawodawca nie łączy powstania obowiązku podatkowego z zapłatą czy też otrzymaniem zaliczki na poczet wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Również obowiązek podatkowy nie powstaje w związku z wystawieniem czy też otrzymaniem faktury dokumentującej zaliczkę na poczet wewnątrzwspólnotowej dostawy, nawet wówczas, gdy otrzyma on od podatnika podatku od wartości dodanej fakturę zaliczkową na pełną wartość towaru.

WNT a odliczanie VAT

Art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o VAT stanowi, że kwota podatku naliczonego jest kwotą podatku należnego z tytułu WNT, o którym mowa we wspomnianym art. 9. W przypadku transakcji zawieranych w bieżącym roku, podatnik co do zasady wykazuje VAT naliczony w tym samym okresie, co VAT należny. Warunkiem takiego stanu rzeczy jest otrzymanie faktury przed upływem terminu 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy odnoszący się do nabytych towarów. Brak faktury spowoduje, że przedsiębiorca będzie zobowiązany do korekty odliczonego wcześniej podatku VAT, co wynika z art. 86 ust. 10b pkt 2 ustawy o VAT.

Jeśli przedsiębiorca:

  • dokona równolegle naliczenia i odliczenia VAT (najpóźniej do 15. dnia miesiąca, który następuje po dostawie), lecz
  • w czasie 3 następnych miesięcy nie dostanie faktury potwierdzającej wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru,

to w takiej sytuacji zgodnie z przepisami zostanie zobligowany do pomniejszenia wykazanego naliczonego VAT w deklaracji VAT za okres, w którym upłynął ten termin.

W sytuacji, gdy podatnik dostanie fakturę dokumentującą WNT po upływie ww. 3 miesięcy, uzyska możliwość odpowiedniego powiększenia podatku naliczonego w deklaracji VAT składanej za okres rozliczeniowy, w którym dokument ten otrzymał.

Przykład 3.
Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru miało miejsce 8 sierpnia 2017 r. Nabywca nie otrzymał faktury. Jak winna być rozliczona transakcja?

WNT należy rozliczyć (opodatkować) do 15. dnia miesiąca następującego po dostawie. W deklaracji VAT podatnik może wykazać zarówno podatek należny, jak i podatek naliczony. Jednak należy mieć na uwadze, że gdy podatnik nie otrzyma faktury w kolejnych 3 miesiącach (licząc od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy, czyli od końca września), to będzie zobligowany do pomniejszenia odliczonego uprzednio podatku VAT naliczonego za okres, w którym upływa termin 3 m-cy (czyli w deklaracji za grudzień).

Przykład 4.
Jan Kowalski dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów od kontrahenta z Francji. Towar został dostarczony z Francji 1 lipca 2017 r. Pan Jan uzyskał informację, że faktura została wystawiona 10 sierpnia, w związku z czym w deklaracji VAT za sierpień wykazał on podatek VAT należny i naliczony. Faktura dotarła do niego dopiero w grudniu 2017 r. Jak powinna być rozliczona transakcja WNT?

W związku z tym, że faktura została wystawiona w sierpniu, obowiązek podatkowy VAT powstał w sierpniu, więc pan Jan miał możliwość rozliczenia VAT-u (należnego i naliczonego) w deklaracji za sierpień. Gdyby faktura dotarła do pana Jana w terminie 3 miesięcy od miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy, a więc najpóźniej do listopada, rozliczenie byłoby prawidłowe. W związku z tym, że otrzymał on fakturę w grudniu, ma on obowiązek skorygować VAT naliczony w deklaracji za miesiąc, w którym upłynął termin 3 miesięcy, a więc w deklaracji za listopad. Podatek VAT może zostać odliczony w okresie otrzymania faktury, a więc w deklaracji za grudzień.

Konkluzja – rozliczenia WNT

Regulacje zawarte w ustawie o VAT narzucają podatnikom nowe obowiązki związane z pilnowaniem dat i zdarzeń, które mają związek z transakcją wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Przede wszystkim przedsiębiorcy muszą monitorować trzy istotne dla celów dokonania rozliczeń WNT daty:

  • dostawy,
  • wystawienia faktury,
  • otrzymania faktury.

Na barki przedsiębiorców zrzucone zostały też kwestie związane z właściwym korygowaniem transakcji WNT w sytuacji braku otrzymania faktury w opisanym w ustawie terminie. Podatnicy realizujący transakcje WNT mogą postawić na elektroniczne przesyłanie faktur – rozwiązanie skracające czas oczekiwania na jej otrzymanie, co z kolei redukuje liczbę przypadków, w których niezbędna staje się korekta naliczonego VAT.

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru – księgowanie w systemie wFirma.pl

Fakturę dokumentującą WNT należy zaksięgować w systemie wFirma.pl poprzez zakładkę WYDATKI » KSIĘGOWANIE » DODAJ » FAKTURA VAT » Rodzaj wydatku. W polu stawka VAT należy wybrać krajową stawkę podatku VAT. W zakładce IMPORT Z ZAGRANICY I INNE ZAAWANSOWANE należy zaznaczyć okienko WNT. Dzięki temu transakcja zostanie wykazana w rejestrze sprzedaży i zakupu VAT oraz w KPiR. Aby transakcja została wykazana w informacji podsumowującej VAT-UE, wprowadzając dane kontrahenta, należy zwrócić uwagę, aby w polu, w którym domyślnie ustawiony jest NIP, wybrać z listy VAT-UE i wprowadzić numer kontrahenta.

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru - jak zaksięgować w systemie wfirma.pl