Przepisy określają dokładny czas, w którym czynny podatnik powinien wywiązać się ze swoich obowiązków sprawozdawczych. O ile konsekwencje opóźnień są powszechnie znane, warto sprawdzić, co oznacza przesłanie dokumentów wcześniej i czy wysłany plik JPK VAT przed terminem wiąże się z jakimikolwiek sankcjami karnoskarbowymi.
Plik JPK VAT przed terminem
Tytułowy plik JPK VAT to plik w formacie XML, który składa się z części ewidencyjnej oraz deklaracyjnej. Elementy oraz oznaczenia, jakie powinien zawierać tenże plik, określa rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług. W rozporządzeniu tym uregulowano szczegółowy zakres danych zawartych w:
- deklaracjach podatkowych, o których mowa w art. 99 ust. 1-3 Ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług;
- ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3 ustawy.
Ponadto rozporządzenie zawiera też objaśnienia co do sposobu wypełniania i miejsca składania deklaracji podatkowych oraz niezbędne pouczenia, a także sposób wykazywania danych w ewidencji.
W tym miejscu przypomnijmy, że zgodnie z art. 109 ust. 3 ustawy o VAT podatnicy, z wyjątkiem podatników wykonujących wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 oraz podatników, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 albo art. 113a ust. 1, są obowiązani prowadzić ewidencję zawierającą dane pozwalające na prawidłowe rozliczenie podatku i sporządzenie informacji podsumowującej, w szczególności dane dotyczące:
- rodzaju sprzedaży i podstawy opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego, w tym korekty podatku należnego, z podziałem na stawki podatku;
- kwoty podatku naliczonego obniżającego kwotę podatku należnego, w tym korekty podatku naliczonego;
- kontrahentów;
- dowodów sprzedaży i zakupów.
Jak wynika z treści art. 109 ust. 3b ustawy o VAT, podatnicy, o których mowa w art. 99 ust. 1, są obowiązani przesłać za każdy miesiąc do urzędu skarbowego, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, ewidencję, o której mowa w ust. 3, łącznie z deklaracją podatkową, w terminie do złożenia tej deklaracji.
Natomiast część deklaracyjna pliku JPK VAT zawiera dane niezbędne do rozliczenia podatku, obliczenia jego wysokości, w tym wysokości podstawy opodatkowania, podatku należnego i podatku naliczonego, a także dane dotyczące podatnika (art. 99 ust. 7c ustawy o VAT).
Brak sankcji za przesłanie pliku JPK VAT przed terminem
Analizując przepisy podatkowe, należy wskazać, że ustawodawca nie przewidział żadnych sankcji za przesłanie pliku JPK VAT przed upływem 25. dnia miesiąca następującego po danym okresie rozliczeniowym.
Czynni podatnicy VAT mogą zatem przesyłać pliki JPK VAT wcześniej, co zresztą może generować dodatkowe korzyści podatkowe. Przykładowo wskażmy, że zgodnie z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT zwrot różnicy podatku następuje w terminie 40 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika. W rezultacie im szybciej podatnik prześle deklarację VAT, tym szybciej ma szansę otrzymać zwrot podatku naliczonego.
Przykład 1.
Pan Karol 4 lutego przesłał plik JPK VAT za styczeń. W deklaracji wykazał on do zwrotu na rachunek bankowy kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Od której daty należy liczyć 40-dniowy termin zwrotu?
Pan Karol otrzyma zwrot podatku naliczonego w terminie 40 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, tj. od 4 lutego. W tym przypadku początku biegu terminu nie wyznacza ustawowy termin złożenia deklaracji (data 25 lutego).
W tym miejscu warto też dodać, że podatnik może wnioskować o odroczenie terminu złożenia deklaracji. Zgodnie z art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odraczać terminy przewidziane w przepisach prawa podatkowego.
Jak wskazał NSA w wyroku z 25 lipca 2023 roku (II FSK 225/21), odroczenie terminów wynikających z przepisów prawa podatkowego sprowadza się do wydłużenia o określony czas możliwości dokonania danej czynności. Jest ono możliwe tylko w odniesieniu do terminów materialnoprawnych. Może to mieć miejsce jedynie w odniesieniu do terminu, który jeszcze nie upłynął. Upływ terminu skutkuje tym, że organ podatkowy nie jest uprawniony do podjęcia decyzji o jego odroczeniu.
Powyższe oznacza zatem, że podatnik może złożyć wniosek o przedłużenie terminu na złożenie deklaracji podatkowej, ale nie ma przepisu, który uprawniałby do złożenia wniosku o skrócenie terminu na złożenie deklaracji. Zasada ta dotyczy również analizowanego pliku JPK VAT.
Sankcje powstają w przypadku przesłania pliku JPK VAT po terminie
Konsekwencje karne skarbowe będą dotyczyć tych podatników, którzy prześlą plik JPK VAT po terminie. Tutaj dodatkową okolicznością wpływającą na kwalifikację czynu jest to, czy jednocześnie nie dokonano zapłaty podatku.
Przypomnijmy, że zgodnie z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy są obowiązani, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek urzędu skarbowego.
Jeżeli podatnik nie przesłał pliku JPK VAT w terminie i jednocześnie nie dokonał zapłaty podatku należnego VAT, to zastosowanie znajdzie art. 54 kks, który podaje, że podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie.
Natomiast jeśli podatnik zapłacił podatek VAT, lecz plik JPK VAT przesłał po terminie, to tego rodzaju czyn będzie kwalifikowany jako czyn zabroniony zgodnie z art. 80 kks. W przepisie tym czytamy, że kto wbrew obowiązkowi nie składa w terminie właściwemu organowi wymaganej informacji podatkowej (w zakresie tego pojęcia mieści się również deklaracja podatkowa), podlega karze grzywny do 120 stawek dziennych.
Na marginesie warto wskazać, że w obu przypadkach podatnik może uwolnić się od odpowiedzialności poprzez złożenie czynnego żalu oraz zapłatę podatku i złożenie zaległej deklaracji VAT.
Podsumowując, należy wskazać, że czynni podatnicy VAT, którzy zdecydują się na wcześniejszą wysyłkę plików JPK VAT, nie muszą obawiać się negatywnych konsekwencji prawnopodatkowych. W świetle obowiązujących przepisów takie działanie jest dopuszczalne.
Polecamy:
