Poradnik Przedsiębiorcy

Zwrot towarów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów

Coraz więcej wątpliwości wśród przedsiębiorców prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów budzi postępowanie w przypadku korekty spowodowanej zwrotem wcześniej zakupionych towarów handlowych lub materiałów podstawowych. A odmienne opinie organów podatkowych nie ułatwiają sprawy. Zatem - czy podatnik, który otrzymał fakturę korygującą (za zwrot towarów handlowych), powinien odnieść się do okresu, w którym zewidencjonował fakturę pierwotną, czy też ma pomniejszyć koszty w terminie wystawienia korekty?

Obecne przepisy prawa nie regulują kwestii postępowania w zakresie korygowania kosztów z powodu np. zwrotu towarów handlowych dostawcy lub zmian cen produktów wykazanych na dokumentach pierwotnych. Jednak w obrocie gospodarczym takie sytuacje występują bardzo często, a z powodu braku jednoznacznych regulacji wielu podatników wystąpiło do organów skarbowych o interpretacje w tej sprawie. Co ciekawe, zdania w tym temacie są podzielone.

Zdaniem niektórych organów skarbowych

Według wydanych interpretacji indywidualnych izb skarbowych podatnicy otrzymujący faktury korygujące powinni ewidencjonować je w podatkowej księdze przychodów i rozchodów w dacie wystawienia dokumentu - korekty. Zgodnie bowiem z art. 22 ust. 6b za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów w przypadku podatników prowadzących KPiR uważa się dzień wystawienia faktury lub innego dowodu stanowiącego podstawę do zaksięgowania (ujęcia) kosztu. Natomiast podstawą zapisów w księdze, w myśl rozporządzenia w sprawie prowadzenia KPiR, są dowody księgowe, takie jak:

  • faktury, faktury VAT RR, rachunki oraz dokumenty celne, zwane dalej "fakturami", wystawione zgodnie z odrębnymi przepisami, lub

  • inne dowody, wymienione w § 13 i 14, stwierdzające fakt dokonania operacji gospodarczej zgodnie z jej rzeczywistym przebiegiem.

W przypadku stwierdzenia błędu w zapisach KPiR podatnik powinien dokonać poprawy poprzez wprowadzenie do księgi niewpisanych dowodów lub dowodów zawierających korekty błędnych zapisów. Zapisy zmniejszające przychody lub koszty mogą być dokonywane ze znakiem minus (-) lub kolorem czerwonym.

Dokumenty sporządzane w celu skorygowania błędów zawartych na fakturach pierwotnych dotyczą w szczególności informacji o przedmiocie transakcji, wartości sprzedaży, a nawet danych sprzedawcy oraz nabywcy. Zgodnie z interpretacją indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 12 października 2010 roku (ITPB1/415-732/10/WM) ustalenie okresu, do którego powinna zostać odniesiona korekta, zależy od dwóch czynników:

  • czy sporządzenie korekty nastąpiło z powodu błędnie dokumentującej stan faktyczny faktury pierwotnej - wówczas powinna zostać ujęta w okresie zdarzenia pierwotnego,

  • sporządzenie faktury miało miejsce na skutek zaistnienia pewnych czynników, po wystawieniu faktury pierwotnej - zatem korekta powinna zostać ujęta zgodnie z datą wystawienia.

Odnosząc powyższe stwierdzenia do praktyki, w przypadku wystąpienia zdarzenia polegającego na zwrocie towarów handlowych sprzedawcy ma miejsce druga sytuacja. Zatem podatnik powinien zewidencjonować fakturę korygującą w podatkowej księdze przychodów i rozchodów zgodnie z datą jej wystawienia.

Zdaniem Ministerstwa Finansów

Niestety, innego zdania jest Ministerstwo Finansów, które twierdzi, iż faktura korygująca nie odnosi się do odmiennego zdarzenia gospodarczego, lecz do transakcji udokumentowanej fakturą pierwotną. Zatem podatnicy konsekwentnie powinni ewidencjonować faktury korygujące, cofając się do okresu, w którym wystąpiło nabycie towarów.

Powyższe ma zastosowanie w przypadku, gdy korekta dotyczy zmian pierwotnie zawartych na fakturze danych np. ceny, stawki podatku VAT lub wartość sprzedaży. Jak wcześniej zostało wspomniane, powód korekty odnoszący się do błędu w udokumentowaniu stanu faktycznego powoduje, iż faktura korygująca powinna zostać ujęta w tym samym okresie co zdarzenie pierwotne.

Ministerstwo Finansów jest jednak zdania, aby także w przypadku wystąpienia zwrotu towarów handlowych podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów ewidencjonowali faktury korygujące w okresie, w którym dokonali zakupu. Konsekwencją takiego postępowania będzie oczywiście korekta zaliczki na podatek dochodowy oraz opłacenie zaległej różnicy do urzędu skarbowego wraz z odsetkami. Jak wiadomo, podatnicy mają również obowiązek nanoszenia numeracji na dokumenty księgowe zgodnie z numeracją narzuconą przez KPiR, zatem cofnięcie się do poprzednich okresów zaburzy tę kolejność.

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, to od podatnika - jako przedsiębiorcy  - zależy, w jaki sposób będzie on dokonywał korekty w przypadku zwrotu towarów handlowych dostawcy. Warto także przemyśleć zwrócenie się do właściwego urzędu skarbowego, aby uzyskać informacje o tym, jaki sposób postępowania jest według tej instytucji prawidłowy.