Jak sfinansować zwiększenie efektywności energetycznej w firmie?

Efektywność energetyczna to temat, który bardzo często przewija się w kontekście dofinansowań z budżetu Unii Europejskiej. Nabory wniosków możemy podzielić ze względu na zasięg geograficzny oraz ze względu na typ beneficjenta. W tym artykule przedstawimy aktualne możliwości wsparcia dla przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na terenie województwa lubuskiego, dla których priorytetem jest zwiększenie efektywności energetycznej własnego przedsiębiorstwa i obniżenie rachunków za prąd.

Gdzie szukać wsparcia na zwiększenie efektywności energetycznej?

W programie Fundusze Europejskie dla Lubuskiego 2021–2027 wsparcie dla przedsiębiorców na zwiększenie efektywności energetycznej dostępne jest w ramach działania 2.2. Władze województwa utworzyły specjalny Fundusz Powierniczy, którym zarządzanie do końca 2029 roku powierzono Bankowi Gospodarstwa Krajowego (BGK). Ponieważ BGK nie jest w stanie samodzielnie rozpatrzyć wszystkich wniosków, wybrał pośredników finansowych, do których przedsiębiorcy zainteresowani pozyskaniem wsparcia powinni się zgłaszać. W tym wypadku są to:

1. Kaliski Inkubator Przedsiębiorczości z siedzibą w Kaliszu (oraz placówka terenowa we Wschowie), który na mocy podpisanej umowy ma do dyspozycji kwotę 11 mln zł, 
2. Agencja Rozwoju Regionalnego z Zielonej Góry.

Szacuje się, że ze wsparcia skorzysta co najmniej 77 podmiotów prowadzących działalność gospodarczą na terenie województwa lubuskiego.

Jakie są parametry produktu finansowego?

Na podstawie regulaminu dostępnego na stronie Kaliskiego Inkubatora Przedsiębiorczości przeanalizujemy warunki ubiegania się o pożyczkę. Przedsiębiorca może wnioskować o maksymalnie 2 mln zł. Nie jest wymagany żaden wkład własny, co oznacza, że istnieje możliwość finansowania inwestycji w 100% z pożyczonych środków. Nie występuje też minimalna wartość wsparcia, co jest dużym ułatwieniem, gdyż można pozyskać nawet kwotę kilkunastu tysięcy złotych. Okres spłaty nie może przekroczyć 7 lat, nawet w przypadku gdy przedsiębiorca zdecyduje się na skorzystanie z 12-miesięcznej karencji w spłacie. Oprocentowanie może wynieść:

1. 1% w skali roku – dla firm mogących skorzystać z pomocy de minimis lub inwestycyjnej na środki wspierające efektywność energetyczną,
2. od 5,3% w skali roku – dla przedsiębiorcy działającego powyżej roku na rynku, który nie spełnia warunków umożliwiających udzielenie pomocy de minimis,
3. od 8,3% w skali roku – dla przedsiębiorcy działającego do roku na rynku, który nie spełnia warunków umożliwiających udzielenie pomocy de minimis.

Najlepiej ubiegać się o wsparcie w przypadku spełnienia warunków wskazanych w pierwszym punkcie. Instytucja nie pobiera żadnych dodatkowych opłat i prowizji za rozpatrzenie wniosku. Warunkiem ubiegania się o wsparcie jest natomiast przeprowadzenie audytu energetycznego, który potwierdzi, że zapotrzebowanie na energię pierwotną przed i po inwestycji wyniesie co najmniej 30%. 

Kto może ubiegać się o umorzenie części spłaty? 

W ramach przedmiotowej pożyczki wysokość oszczędzonej energii, którą przedsiębiorca wykaże na podstawie audytu energetycznego, ma bardzo duże znaczenie, gdyż wpływa na wysokość umorzenia części kapitału do spłaty. W przypadku gdy przedsiębiorca:

1. wykaże oszczędność energii pierwotnej w stosunku do stanu wyjściowego:
• na poziomie 35–40% – instytucja umorzy 5% kapitału;
• na poziomie 40–45% – instytucja umorzy 10% kapitału;
• powyżej 45% – instytucja umorzy 15% kapitału;
2. zaplanuje w ramach inwestycji wydatki na odnawialne źródła energii – otrzyma 10% umorzenia 
3. w ramach inwestycji poczyni wydatki na infrastrukturę związaną z dostępnością dla osób z niepełnosprawnościami (wraz z audytem/certyfikatami dostępności) – otrzyma 15% umorzenia;
4. będzie realizował inwestycję w budynkach zabytkowych (budynek objęty formą ochrony określoną w art. 7 Ustawy z 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami albo wpisany do wojewódzkiej lub gminnej ewidencji zabytków) – otrzyma umorzenie do 10%.

Warto skupić się na więcej niż jednym z powyższych warunków. Wysokość umorzenia sumuje się do maksymalnie 50%. Jest o co walczyć, gdyż przy maksymalnej kwocie wsparcia inwestycji (2 mln zł) można umorzyć aż 1 mln zł.

Kto i na jakie rodzaje inwestycji może pozyskać pożyczkę na zwiększenie efektywności energetycznej? 

Z wnioskiem o pożyczkę może wystąpić jedynie mikro- i małe przedsiębiorstwo, które planuje inwestycję na terenie województwa lubuskiego. W ramach przedmiotowego wsparcia przedsięwzięcie zazwyczaj będzie wiązało się z nieruchomością, dlatego też bardzo ważne jest, aby wnioskodawca miał tytuł prawny do obiektu. Środki można przeznaczyć na m.in.:

1. termomodernizację budynków przedsiębiorstwa, wraz z instalacjami OZE i umożliwiającymi zastosowanie układów wysokosprawnej kogeneracji w istniejących lokalnych źródłach ciepła,
2. zastosowanie technologii odzysku energii wraz z systemem wykorzystania energii ciepła odpadowego w ramach przedsiębiorstwa,
3. zastosowanie technologii efektywnych energetycznie w procesach wytwórczych w przedsiębiorstwie w tym wymiana instalacji technologicznych oraz ciągów transportowych linii produkcyjnych.

Przedsiębiorca powinien również zdawać sobie sprawę, że istnieje możliwość finansowania wszelkich działań przedinwestycyjnych (ekspertyz, projektów technicznych, audytów), a także rozwiązań przyczyniających się do zwiększenia terenów zielonych, rozwoju elektromobilności oraz rozwoju gospodarki obiegu zamkniętego.

Kto i na jakich zasadach może aplikować o pożyczkę na OZE?

Z kolejnego produktu finansowego może skorzystać większa liczba podmiotów, niż ma to miejsce w przypadku pożyczki na zwiększenie efektywności energetycznej. Z wnioskiem o pożyczkę na odnawialne źródła energii (OZE) może wystąpić mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo, a także spółka prawa handlowego, w której swoje udziały ma jednostka samorządu terytorialnego oraz spółdzielnia energetyczna. Jeżeli chodzi o zakres przedsięwzięcia, to z instrumentu finansowego można zrealizować inwestycje:

1. w odnawialne źródła energii w zakresie wytwarzania:
• energii elektrycznej, w tym z magazynami energii działającymi na potrzeby danego OZE wraz z przyłączeniem OZE do sieci energetycznych,
• ciepła w tym z magazynami ciepła działającymi na potrzeby danego OZE wraz z przyłączeniem OZE do sieci ciepłowniczych,
2. z zakresu energetyki rozproszonej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej i cieplnej.

Dodatkowo elementem projektu może być zakup systemu zarządzania energią oraz analiza wykonalności.

Jakie są parametry pożyczki na OZE? 

Budżet inwestycji musi się mieścić w przedziale od 10 tys. do 6 mln zł. Wnioskodawca może liczyć na preferencyjne oprocentowanie 1% w skali roku (dla przedsiębiorców, którzy mogą korzystać z pomocy de minimis). Okres spłaty jest uzależniony od rodzaju inwestycji i wynosi odpowiednio: do 10 lat w przypadku inwestycji do 50 kW oraz 15 lat, jeżeli mamy do czynienia z inwestycją powyżej 50 kW. Nie są pobierane również żadne dodatkowe opłaty za rozpatrzenie wniosku oraz obsługę produktu. Największą korzyścią jest natomiast możliwość umorzenia części kapitału w następujących wysokościach:

• 10% wartości pożyczki – w wysokości odpowiadającej kwocie wydatków poniesionych na zakup magazynu energii lub magazynu ciepła na potrzeby danego OZE,
• 10% wartości pożyczki – obejmującej budowę i rozbudowę instalacji do produkcji energii elektrycznej/cieplnej z biogazu i biometanu.

Jeżeli wnioskodawca spełni oba wymienione warunki, wysokość umorzenia podlega sumowaniu. Dokumenty aplikacyjne można składać do tych samych podmiotów co w przypadku pożyczki na zwiększenie efektywności energetycznej (Kaliski Inkubator Przedsiębiorczości oraz Agencja Rozwoju Regionalnego z Zielonej Góry).

Przedsiębiorcy z województwa lubuskiego, którzy planują transformację energetyczną swojej firmy, mają do dyspozycji dwa produkty: pożyczkę na zwiększenie efektywności energetycznej oraz pożyczkę na OZE. Poza bardzo dobrymi warunkami (m.in. oprocentowanie 1% w skali roku) największym atutem produktów jest możliwość umorzenia części kapitału do spłaty. Dzięki takiej operacji pożyczka staje się dotacją. Przedsiębiorcy zainteresowani pozyskaniem wsparcia powinni się zgłaszać do podmiotów finansowych, z którymi BGK podpisał umowy.