Przedsiębiorcy z Warmii i Mazur mają szansę na zdobycie dofinansowania na projekty wspierające transformację, której celem jest gospodarka obiegu zamkniętego. W ramach programu Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur ogłoszono nabór, w którym do podziału jest ponad 13 milionów złotych. Z tego artykułu dowiesz się, jakie warunki należy spełnić i na co zwrócić uwagę, aby zwiększyć swoje szanse na pozyskanie dotacji na inwestycje cyrkularne.
Jaki jest cel konkursu?
Wybór projektów odbywa się w trybie konkurencyjnym. Oznacza to, że Instytucja Organizująca konkurs określiła kryteria dostępu, których spełnienie uprawnia do złożenia wniosku. Zobaczmy zatem, jakie warunki należy spełnić. Po pierwsze ocenie będą podlegać aplikacje złożone przez przedsiębiorców z województwa warmińsko-mazurskiego, wyłącznie w formie elektronicznej za pośrednictwem WOD2021, w terminie od 1 do 29 grudnia 2025 roku. Szacuje się, że ocena potrwa około pół roku, dlatego podpisywanie umów zaplanowano na lipiec 2026 roku. Jeżeli chodzi o wartości projektów, to Instytucja określiła próg wejścia. O dotacje mogę ubiegać się wyłącznie podmioty, które planują wydać na inwestycję co najmniej 200 000 euro. Aby być bardziej precyzyjnym, minimalna wartość projektów to dokładnie 853 900,01 zł. Pewnie część Państwa zastanawia się, skąd taka kwota. Wartość projektu w złotych wynika z kursu euro ustanowionego przez Europejski Bank Centralny ustalony na wrzesień 2025 roku (wówczas 1 euro = 4,2695 zł). Zrezygnowano natomiast z określenia maksymalnej wartości projektu. Sprawdźmy teraz, jakich aplikacji oczekuje Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego. Na dofinansowanie mogą liczyć przedsięwzięcia firm, które polegają na:
- naprawie i ponownym użytkowaniu przedmiotów,
- zmianie procesów produkcyjnych w celu przejścia z modelu liniowego na cyrkularny.
Jako elementy uzupełniające powyższych typów projektów można zaplanować działania z zakresu edukacji ekologicznej, w tym zwiększania świadomości konsumentów oraz przedsiębiorstw na temat gospodarki obiegu zamkniętego, a także prace nad dokumentami planistycznymi związane z wdrażaniem idei GOZ oraz opracowaniem strategii „zero waste”.
Jakie są warunki uzyskania wsparcia?
Wróćmy na chwilę do podmiotów, które mogą złożyć wniosek. Uprawnione są przedsiębiorstwa, które planują nową inwestycję (wyłączone ze wsparcia są projekty ukończone/wdrożone) na terenie województwa warmińsko-mazurskiego. Istnieje możliwość realizacji inwestycji w partnerstwie, ale tylko i wyłącznie z innym przedsiębiorcą. Finansowanie projektów będzie odbywało się na podstawie rzeczywiście poniesionych wydatków, co oznacza, że przedsiębiorca musi mieć faktury/rachunki potwierdzające dokonanie zakupów. Ile można zyskać? Jak na realia projektów unijnych jest o co walczyć. Maksymalna poziom dofinansowania jest bardzo wysoki i wynosi aż 85% (dla projektów realizowanych na zasadach pomocy de minimis zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 17 kwietnia 2024 roku w sprawie udzielania pomocy de minimis w ramach regionalnych programów na lata 2021–2027). Oznacza to minimalny wkład własny w projekt na poziomie 15%.
Gospodarka obiegu zamkniętego - kryteria oceny wniosków o dotacje
Procedura aplikowania o środki unijne w danym konkursie jest zawsze bardzo precyzyjnie określona w regulaminie konkursu, załącznikach oraz wytycznych krajowych oraz programowych. Niestety przedsiębiorcy muszą się liczyć z tym, że dobrze przygotowany wniosek powstanie tylko wówczas, gdy zapoznają się ze wszystkimi dokumentami. Aby ułatwić zadanie, w ramach niniejszego opracowania przygotowaliśmy „ściągę” z najważniejszych kryteriów, według których Komisja Oceny Projektów dokona wyboru najlepszych wniosków. Przypominamy tylko, że jest to konkurs, w ramach którego kwota 13 mln zł zostanie podzielona między przedsiębiorców, których aplikacje spełnią wszystkie kryteria formalne oraz uzyskają najwięcej punktów na ocenie merytorycznej. Przejdźmy zatem do załącznika nr 4 do Regulaminu – Karty z definicjami kryteriów wyboru dla Priorytetu 2 Środowisko działania 2.11 Gospodarka o obiegu zamkniętym. Przyjmujemy, że przedsiębiorcy, którzy przystąpili do konkursu, spełniają wszystkie wymagania formalne, dlatego w dalszej części artykułu skupimy się tylko na kryteriach, które są istotne ze względu na liczbę uzyskanych punktów, a co za tym idzie, miejscem na liście rankingowej. Maksymalna liczba punktów, jaką można uzyskać, wynosi 49. Jeżeli przedsiębiorca chce zdobyć jak najwięcej punktów, musi odpowiedzieć twierdząco na następujące pytania:
Czy założył we wniosku działania w zakresie transformacji w kierunku gospodarki obiegu zamkniętego, w zakresie np. zmniejszenia zużycia surowców pierwotnych, redukcji wytwarzanych odpadów, redukcji wytwarzanych ścieków, odpadów, zmniejszenia ilości emisji pyłów i gazów, zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii (im więcej spełnionych kryteriów, tym więcej punktów – 9 pkt za trzy zakresy działań, 6 pkt za dwa zakresy działań, 3 pkt za jeden zakres działań);
Czy działania w projekcie są zgodne z modelem RESOLVE opracowanym przez Fundację Ellen MacArthur, który składa się z następujących 6 działań wspierających przejście na gospodarkę o obiegu zamkniętym:
Regeneracja – przejście na odnawialne źródła energii oraz odnawialne materiały,
Współdzielenie – ponowne wykorzystanie produktów oraz przedłużenie ich życia poprzez konserwację i naprawę,
Optymalizacja – zwiększenie wydajności i efektywności produktów oraz usuwanie odpadów w procesie produkcyjnym,
Zapętlenie – utrzymanie produktów w użyciu przez dłuższy czas,
Wirtualizacja – czyli działanie, które koncentruje się na użyteczności wirtualnej,
Wymiana – stosowanie nowoczesnych technologii, produktów oraz usług.
(9 pkt za spełnienie co najmniej trzech ścieżek, 6 pkt za spełnienie co najmniej dwóch ścieżek, 3 pkt za spełnienie jednej ze ścieżek);
Czy projekt zakłada hierarchię postępowania z odpadami (w pierwszej kolejności zapobieganie powstawaniu, następnie przygotowanie do ponownego użytku, recykling, a na końcu inne metody odzysku (za spełnienie kryterium można uzyskać maksymalnie 4 pkt);
Czy projekt zakłada większy niż minimalny wkład własny (dodatkowe 2 pkt przy ocenie, jeżeli przedsiębiorca zdecyduje się podnieść swój wkład powyżej 2%, niż jest to wymagane);
Czy projekt zakłada edukację ekologiczną konsumentów (1 pkt);
Czy projekt zakłada opracowanie dokumentów planistycznych związanych z wprowadzeniem idei GOZ lub strategii „zero waste” (dodatkowy 1 pkt);
Czy projekt zakłada symbiozę przemysłową – czyli odpady i produkty uboczne jednego podmiotu stają się surowcem dla innego przedsiębiorcy (dodatkowe 2 pkt);
Czy w wyniku analizy DNSH projektu wykazano pozytywny wpływ na więcej niż jeden cel środowiskowy (2 pkt);
Czy przedsiębiorca odprowadza na terenie województwa warmińsko-mazurskiego podatek: PIT, CIT, VAT, podatek od nieruchomości lub podatek od środków transportu (3 pkt dla podmiotu odprowadzającego trzy lub więcej podatki, 2 pkt dla tych, którzy odprowadzają dwa podatki oraz 1 pkt dla przedsiębiorcy, który odprowadza tylko jeden podatek);
Czy projekt jest komplementarny – czyli realizowany w partnerstwie lub wykorzystuje produkty innego projektu, realizowany jest łącznie z innymi projektami, wnioskodawca realizował podobne przedsięwzięcia w poprzedniej perspektywie finansowej, projekt łącznie z innymi projektami jest wykorzystywany przez tych samych użytkowników (5 pkt);
Czy projekt jest zgodny z zasadą horyzontalną Cyfrowa transformacja – czyli zakłada m.in. digitalizację zasobów w celu ich udostępniania lub wykorzystanie nowoczesnych technologii cyfrowych albo wpływa na kompetencje przyszłości (3 pkt);
Czy projekt wpływa na co najmniej jedną inteligentną specjalizację województwa warmińsko-mazurskiego (5 pkt);
Czy projekt jest realizowany na terenie powiatów leżących wzdłuż granicy z Federacją Rosyjską (1 pkt);
Czy projekt jest realizowany na terenie miast tracących funkcje społeczno-gospodarcze lub zagrożonych marginalizacją (2pkt).
Oczywiście na spełnienie części kryteriów przedsiębiorcy nie będą mieli większego wpływu, ale na pewno warto skupić się na pierwszej trójce, w której do zdobycia są aż 22 pkt. Jeżeli dodamy do tego jeszcze kryterium komplementarności, to od razu widać, na czym najłatwiej zdobyć przewagę nad konkurencją.
Jakie wydatki kwalifikują się do wsparcia?
Poznaliśmy już wszystkie najważniejsze reguły, które określają, kto i na jakich zasadach może aplikować o środki oraz jak zwiększyć swoje szanse podczas oceny projektów. Na zakończenie warto zatem przytoczyć katalog wydatków kwalifikowanych. Najważniejsze zasady odnośnie do dokonywania zakupów w projekcie zostały ujęte w załączniku nr 7 do regulaminu. Zgodnie z dokumentem przedsiębiorca może finansować m.in. nadzór inwestorski, zakup materiałów lub robót budowlanych, roboty ziemne, koszty dokumentacji technicznej, wydatki poniesione na podatek VAT, wydatki związane z promocją projektu, opracowanie lub aktualizację studium wykonalności oraz biznesplanu (do 10 000 zł), koszty edukacji ekologicznej oraz zakupu usług doradczych czy też raportu oddziaływania na środowisko (jeżeli jest konieczny).
Ogłoszony przez Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego konkurs w ramach działania 2.11 to doskonała okazja na pozyskanie wsparcia przez przedsiębiorców, którzy planują naprawę lub ponowne użytkowanie przedmiotów lub zmianę procesów produkcyjnych (przejście z modelu liniowego na cyrkularne). Należy jednak zaplanować wydatki powyżej 850 000 zł, dysponować wkładem własnym na poziomie 15% oraz złożyć wniosek do 29 grudnia 2025 roku. Wszystkie dokumenty, które pozwolą przygotować wniosek, są opublikowane na stronie programu regionalnego dla Warmii i Mazur.
Polecamy:
