Różnego rodzaju świadczenia pozapłacowe mogą stanowić atrakcyjne uzupełnienie wynagrodzenia, zwiększając motywację, poczucie bezpieczeństwa i satysfakcję z pracy osób zatrudnionych. Sprzyjają też budowaniu ich lojalności i efektywności. Do takich świadczeń należy m.in. prywatna opieka medyczna. Pojawia się jednak pytanie jak rozliczać pakiet medyczny członka zarządu? Odpowiedź poniżej
Pakiety medyczne dla pracowników
Niektórzy pracodawcy, w ramach świadczeń związanych ze stosunkiem pracy, zapewniają swoim pracownikom pakiety medyczne oferowane przez wyspecjalizowane firmy (np. Luxmed). Obejmują one takie usługi jak konsultacje lekarzy specjalistów, w tym konsultacje telefoniczne i online, a także wybrane badania i zabiegi. Zwykle dostęp do tych usług jest pracownikom zapewniany za cenę niższą od cen, za które pracodawca nabywa dany pakiet; występuje zatem współfinansowanie pakietu przez pracodawcę i pracownika. Postanowienia dotyczące uprawnienia pracowników do korzystania z pakietu medycznego pracodawcy zamieszczają w układach zbiorowych pracy albo innych regulacjach wewnętrznych.
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych (art. 12 ust. 1 Ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych – dalej „ustawa o PIT”).
Świadczenie pracodawcy polegające na zakupie dla pracowników pakietu medycznego, zarówno wtedy, gdy jest on w całości finansowany przez pracodawcę, jak i wówczas, gdy częściową odpłatność ponosi pracownik, stanowi przychód pracownika podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Przychodem pracownika z tytułu otrzymywania świadczenia:
finansowanego wyłącznie przez pracodawcę – jest równowartość ceny zakupu pakietu medycznego,
za które częściową odpłatność ponosi pracownik – jest różnica pomiędzy ceną zakupu a odpłatnością ponoszoną przez pracownika (art. 11 ust. 2a pkt 2 i ust. 2b ustawy o PIT).
Przykład 1.
Cena pakietu medycznego, zakupionego dla pracownika przez pracodawcę, wynosi 60 zł miesięcznie. Pracownik ponosi częściową odpłatność, w kwocie 7 zł. W związku z tym przychód pracownika wynosi 53 zł (60 zł – 7 zł = 53 zł).
Zwolnienie pracowników ze składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne
W sytuacji, gdy pracodawca ureguluje w układzie zbiorowym pracy albo innym wewnętrznym akcie normatywnym uprawnienie pracowników do nabywania pakietów medycznych oraz wprowadzi dla nich pewną, nawet nieznaczną odpłatność z tytułu korzystania ze świadczeń medycznych objętych pakietami – z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wyłączona zostaje różnica pomiędzy kwotą zakupu pakietu płaconą przez pracodawcę firmie medycznej a kwotą płaconą przez pracowników z tytułu korzystania z tych pakietów. W konsekwencji z uwagi na to, że podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne jest podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe, pomniejszona o kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i chorobowe w części finansowanej ze środków pracownika – z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne również wyłączona zostaje wyżej wskazana różnica pomiędzy kwotą płaconą za pakiet medyczny przez pracodawcę a kwotą płaconą przez pracownika.
Podstawą prawną wyłączenia wspomnianych kwot z podstawy wymiaru składek jest § 2 ust. 1 pkt 26 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998 roku w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe – dalej „rozporządzenie”. Zgodnie z tym przepisem podstawy wymiaru składek nie stanowią korzyści materialne wynikające z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, a polegające na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług oraz korzystaniu z bezpłatnych lub częściowo odpłatnych przejazdów środkami lokomocji.
W świetle wyżej powołanego przepisu zwolnieniu z oskładkowania nie podlega wartość zakupionego dla pracownika pakietu medycznego, jeżeli:
w całości jest on finansowany przez pracodawcę, lub
w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania, ewentualnie w przepisach o wynagradzaniu nie zamieszczono postanowienia o uprawnieniu do otrzymania (zakupu) pakietu po cenie niższej niż detaliczna.
Przykład 2.
W stanie faktycznym opisanym w przykładzie 1. kwota przychodu ze stosunku pracy w wysokości 53 zł podlega zwolnieniu z oskładkowania, o ile w przepisach o wynagradzaniu obowiązujących u pracodawcy przewidziano uprawnienie do korzystania z pakietu medycznego za częściową odpłatnością ze strony pracownika.
Jak rozliczyć pakiet medyczny członka zarządu?
Osoby kierujące (zarządzające) jednostkami organizacyjnymi, zarówno mającymi, jak i niemającymi osobowości prawnej, mogą być zatrudniane nie tylko jako pracownicy (w ramach stosunku pracy), lecz również na podstawie umów cywilnoprawnych. Ponadto w przypadku członków zarządu spółki tytuł do sprawowania powierzonych im funkcji może wynikać z powołania na mocy uchwały zgromadzenia wspólników, bez zawierania na tę okoliczność odrębnej umowy.
Niezależnie od tego, na jakiej podstawie dana osoba zajmuje stanowisko kierownicze (zarządcze), przychody z tytułu zakupu na jej rzecz pakietu medycznego, zarówno przyznanego nieodpłatnie, jak i za częściową odpłatnością, podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (art. 10 ust. 1, art. 13 pkt 7 i 8 ustawy o PIT).
Przechodząc natomiast do aspektu oskładkowania, należy zauważyć, że w myśl § 5 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia zawarte w tym akcie prawnym przepisy dotyczące zwolnień z oskładkowania, w tym omówiony wyżej § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia, stosuje się nie tylko do pracowników, ale odpowiednio również do osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Oznacza to, że zwolnienie z oskładkowania, w związku z korzystaniem z pakietu medycznego, przysługuje takim osobom – a wśród nich członkom organów zarządzających – na analogicznych zasadach jak pracownikom.
Przykład 3.
Członek zarządu spółki został zatrudniony w ramach kontraktu menedżerskiego, mającego charakter umowy zlecenia. Zgodnie z regulacją wewnętrzną obowiązującą w spółce członkom zarządu, podobnie jak zatrudnionym w spółce pracownikom, przysługuje prawo do opieki zdrowotnej w ramach pakietu medycznego, za częściową odpłatnością ze strony osoby korzystającej z tego pakietu. W tych okolicznościach przychód członka zarządu, stanowiący różnicę między kwotą zakupu pakietu przez spółkę a równowartością opłaty ponoszonej przez członka zarządu, jest zwolniony z oskładkowania zarówno w ramach ubezpieczeń społecznych, jak i ubezpieczenia zdrowotnego.
Inaczej przedstawia się sytuacja osoby pełniącej odpłatnie funkcję członka zarządu w spółce wyłącznie na podstawie powołania na mocy uchwały zgromadzenia wspólników (bez zawierania ze spółką dodatkowo odrębnej umowy). Osoba taka nie podlega z tego tytułu w ogóle obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, a tym samym nie zgłasza się jej do tych ubezpieczeń. Podlega ona natomiast obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego (art. 66 ust. 1 pkt 35a Ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). Zgodnie z art. 81 ust. 8 pkt 11a tej ustawy podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne dla osób pełniących funkcje na mocy uchwały o powołaniu jest kwota odpowiadająca wysokości wynagrodzenia tych osób pobieranego z tytułu powołania, czyli wszelkie przychody związane z pełnieniem funkcji na podstawie aktu powołania. Nie ma tu zastosowania § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia, a co za tym idzie, nie zachodzi zależność łącząca podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne. To prowadzi do wniosku, że od przychodu w postaci przyznania pakietu medycznego dla członka zarządu powołanego uchwałą wspólników, którego nie wiąże ze spółką odrębna umowa o pracę lub umowa cywilnoprawna, należy opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne (por. pismo z 24 lipca 2025 roku Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, DI/100000/43/441/2025).
Atrakcyjność korzystania z pakietów medycznych przez pracowników oraz członków organów zarządzających wynika z możliwości zwolnienia ich wartości z oskładkowania. Zwolnienie to jest możliwe po spełnieniu określonych w przepisach wymogów ustawowych dotyczących świadczeń pozapłacowych.#polecam#
