Poradnik Przedsiębiorcy

Rozliczanie VAT przez małych podatników - metoda kasowa

Przedsiębiorcy posiadający status małego podatnika mogą skorzystać z kasowej metody rozliczania podatku VAT. Ich obowiązkiem jest jednak odpowiednie zadeklarowanie chęci korzystania z metody kasowej na druku VAT-R.

Kim jest mały podatnik?

Zgodnie z art. 2 ust. 25 ustawy o VAT, za małego podatnika uznaje się podatnika podatku od towarów i usług:

  • u którego wartość sprzedaży (wraz z kwotą podatku) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 1.200.000 euro,
  • prowadzącego przedsiębiorstwo maklerskie, zarządzającego funduszami inwestycyjnymi, będącego agentem, zleceniobiorcą lub inną osobą świadczącą usługi o podobnym charakterze, z wyjątkiem komisu - jeżeli kwota prowizji lub innych postaci wynagrodzenia za wykonane usługi (wraz z kwotą podatku) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 45.000 euro

- przy czym przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1.000 zł.

Metoda kasowa VAT - powstanie obowiązku podatkowego

W przypadku małych podatników rozliczających podatek VAT metodą kasową, mamy do czynienia ze szczególnym momentem powstawania obowiązku podatkowego. Jeśli kontrahentem podatnika rozliczającego się metodą kasową jest inny czynny podatnik VAT, wówczas obowiązek podatkowy z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług powstaje z dniem otrzymania całości lub części zapłaty (rozliczany jest w okresie przypadającym na datę otrzymania płatności od klienta). W związku z powyższym, mimo iż faktura została już wystawiona/otrzymana, podatnik stosujący kasową metodę rozliczania VAT, co do zasady nie musi ujmować jej w deklaracji czy rejestrach VAT, dopóki nie zostanie opłacona.

Natomiast w przypadku sprzedaży na rzecz podmiotów niebędących czynnymi podatnikami VAT, obowiązek podatkowy u małego podatnika rozliczającego VAT metodą kasową również co do zasady powstaje z dniem otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż 180. dnia, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi.

Wybór metody kasowej na formularzu VAT-R

Wybór metody kasowej należy zgłosić na formularzu VAT-R w urzędzie skarbowym, właściwym ze względu na miejsce wykonywania działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu. W części C1 druku, w pozycji 39, należy zaznaczyć wybór metody kasowej, a także wskazać okres, od którego nastąpi rozliczanie według tej metody.

Dodatkowo należy mieć na uwadze wybranie kwartalnego VAT-u. W przypadku, gdy przedsiębiorca nie rozlicza jeszcze podatku VAT kwartalnie, powinien zaznaczyć dodatkowo w formularzu VAT-R pozycje 1 w pkt 44, a także pole 51, wskazując przy tym wybór rozliczania się za pomocą deklaracji VAT-7K.

Przedsiębiorca ma możliwość wyboru metody kasowej już na początku prowadzenia działalności gospodarczej lub w okresie późniejszym. W przypadku przejścia na metodę kasową w okresie prowadzenia działalności gospodarczej formularz VAT-R należy złożyć w terminie do końca miesiąca poprzedzającego okres, w którym podatnik ma zamiar rozpocząć rozliczanie podatku VAT metodą kasową.

Metoda kasowa - faktura małego podatnika

Przedsiębiorcy korzystający z kasowej metody rozliczania VAT muszą obowiązkowo umieszczać na fakturach sprzedaży adnotację “metoda kasowa”, która stanowi istotną informację dla kontrahentów.

Rezygnacja z metody kasowej

Przedsiębiorca rozliczający się z podatku VAT metodą kasową może z niej zrezygnować nie wcześniej niż po upływie 12 miesięcy, w trakcie których rozliczał się zgodnie z jej zasadami. W tym celu powinien złożyć pisemne zawiadomienie do naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z metody kasowej w terminie do końca kwartału, w którym metoda kasowa była stosowana.