Od 24 października 2026 r. weszła w życie długo wyczekiwana reforma ułatwiająca załatwianie spraw urzędowych, dzięki której zasady dokumentowania prawa do zasiłków stały się znacznie prostsze i bardziej przejrzyste dla ubezpieczonych oraz płatników składek. Nowe rozporządzenie eliminuje zbędną biurokrację oraz zmniejsza liczbę składanych formularzy i zaświadczeń.
Nowe zasady dokumentowania prawa do zasiłków
Co dokładnie się zmieniło? Przede wszystkim zmniejszono liczbę druków:
Zasiłek opiekuńczy: Formularze Z-15a i Z-15b zostały zastąpione jednym wspólnym wnioskiem Z-15. Zniknęły uciążliwe pytania o pracę zmianową drugiego rodzica – teraz wnioskodawca składa jedynie proste oświadczenie o braku innego domownika mogącego zapewnić opiekę.
Zasiłek macierzyński: Dotychczasowe formularze ZAM, ZUR i ZAO połączono w jeden uniwersalny wniosek ZAM, obsługujący m.in. urlop macierzyński, rodzicielski czy ojcowski. Dodatkowo, gdy zasiłek wypłaca bezpośrednio Zakład Ubezpieczeń Społecznych, rodzic nie musi już dołączać skróconego odpisu aktu urodzenia dziecka – ZUS pobierze dane samodzielnie z rejestrów.
Przedsiębiorcy bez Z-3b: Osoby prowadzące własną działalność gospodarczą, osoby współpracujące, duchowni oraz marynarze zostali całkowicie zwolnieni z obowiązku składania zaświadczenia płatnika składek Z-3b.
Nowe zasady dokumentowania prawa do zasiłków a terminy wdrożenia formularzy
Nowe wzory dokumentów (w tym zaktualizowane ZNp-7, Z-10, ZAS-53, Z-3 i Z-3a) udostępniono na stronie internetowej ZUS od 24 października. Na platformie eZUS pojawią się one w połowie listopada. W okresie przejściowym wnioskodawcy mogą składać formularze według dotychczasowych wzorów w eZUS lub korzystać z nowych druków ze strony www.zus.pl.
Podsumowanie
Wprowadzone zmiany to ogromna ulga dla rodziców, pracowników i przedsiębiorców. Mniejsza liczba wniosków, brak konieczności dostarczania odpisu aktu urodzenia do ZUS oraz likwidacja druku Z-3b oznaczają szybsze załatwianie formalności i mniej stresu przy ubieganiu się o świadczenia.
