W niniejszym artykule analizujemy zagadnienie, jakim jest sprzedaż roślin ozdobnych przez rolnika ryczałtowego a VAT, oraz sprawdzamy, czy takie połączenie obliguje do rejestracji w urzędzie skarbowym. Przyjrzymy się szczegółowo, jaki zakres obowiązków podatkowych spoczywa na rolnikach zajmujących się uprawą roślin ozdobnych oraz czy w tej sytuacji można w pełni korzystać ze zwolnienia z podatku VAT.
Status rolnika ryczałtowego a sprzedaż roślin ozdobnych w VAT
Na wstępie wskażmy, że w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 15 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o działalności rolniczej, rozumie się przez to:
- produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego;
- produkcję warzywniczą, gruntową, szklarniową i pod folią;
- produkcję roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadowniczą;
- chów, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego lub fermowego;
- chów i hodowlę ryb i innych organizmów żyjących w wodzie;
- uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin „in vitro”;
- fermową hodowlę i chów drobiu rzeźnego i nieśnego, wylęgarnie drobiu, hodowlę i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych;
- chów i hodowlę dżdżownic, entomofagów i jedwabników;
- prowadzenie pasiek oraz chów i hodowlę innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym;
- sprzedaż produktów gospodarki leśnej i łowieckiej, z wyjątkiem drewna okrągłego z drzew tropikalnych (CN 4403 41 00 i 4403 49) oraz bambusa (CN 1401 10 00), a także świadczenie usług rolniczych.
Biorąc pod uwagę przytoczoną definicję działalności gospodarczej (art. 15 ust. 2 ustawy), uznać należy, że działalność rolnicza (art. 2 pkt 15 ustawy) mieści się w pojęciu działalności gospodarczej. To zatem oznacza, że rolnik prowadzący działalność rolniczą spełnia warunki do uznania go za podatnika podatku VAT prowadzącego działalność gospodarczą.
Jednocześnie należy zwrócić uwagę na szczególny status rolnika ryczałtowego w podatku VAT. Zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o rolniku ryczałtowym, rozumie się przez to rolnika dokonującego dostawy produktów rolnych lub świadczącego usługi rolnicze, korzystającego ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.
Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy zwalnia się od podatku dostawę produktów rolnych dokonywaną przez rolnika ryczałtowego oraz świadczenie usług rolniczych przez rolnika ryczałtowego.
Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy rolnik ryczałtowy dokonujący dostawy produktów rolnych lub świadczący usługi rolnicze, które są zwolnione od podatku na podstawie ust. 1 pkt 3, może zrezygnować z tego zwolnienia pod warunkiem dokonania zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R.
Czy sprzedaż roślin ozdobnych przez rolnika ryczałtowego korzysta ze zwolnienia z VAT?
Ze wskazanego wyżej art. 2 pkt 15 ustawy wynika, że przez działalność rolniczą rozumie się m.in. produkcję roślin ozdobnych.
W związku z tym produkcja roślin ozdobnych to działalność rolnicza w rozumieniu z art. 2 pkt 15 ustawy o VAT. W tym zakresie rolnik spełnia definicję rolnika ryczałtowego, dokonującego dostawy produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej, o którym mowa w art. 2 pkt 19 ustawy o podatku od towarów i usług, o ile dobrowolnie nie dokona rejestracji w zakresie VAT jako podatnik VAT czynny z działalności rolniczej oraz nie będzie obowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych.
W tym miejscu wskażmy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości przepisy ustawy stosuje się do mających siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:
- osób fizycznych,
- spółek cywilnych osób fizycznych,
- spółek cywilnych osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku,
- spółek jawnych osób fizycznych,
- spółek partnerskich,
- przedsiębiorstw w spadku
– jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej 2 500 000 euro.
Następnie warto wskazać, że zgodnie z art. 117 ustawy o VAT rolnik ryczałtowy w zakresie prowadzonej działalności rolniczej, dostarczający produkty rolne, jest zwolniony z obowiązku:
- wystawiania faktur;
- prowadzenia ewidencji dostaw i nabyć towarów i usług;
- składania w urzędzie skarbowym deklaracji podatkowej, o której mowa w art. 99 ust. 1;
- dokonania zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R.
Mając na uwadze powyższe, należy podkreślić, że przepisy dotyczące rolników ryczałtowych, określone w Dziale XII – Rozdziału 2 ustawy, przewidują szczególne procedury dotyczące dokumentowania transakcji nabycia produktów rolnych od rolnika ryczałtowego oraz rozliczania podatku od towarów i usług w związku z taką transakcją.
W takiej sytuacji zgodnie z art. 117 ustawy rolnik ryczałtowy w zakresie prowadzonej działalności rolniczej dostarczający produkty rolne jest zwolniony z obowiązku wystawiania faktur, prowadzenia ewidencji dostaw i nabyć towarów i usług, składania w deklaracji podatkowych i dokonania zgłoszenia rejestracyjnego.
Jak wskazał Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z 17 grudnia 2024 roku (nr 0111-KDIB3-1.4012.536.2024.2.IK):
„W analizowanej sprawie dla sprzedaży produktów rolnych, tj. roślin ozdobnych, które będą pochodziły z Pani działalności rolniczej, będzie Pani posiadać w tym zakresie status rolnika ryczałtowego zwolnionego z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy.
Sprzedaż roślin ozdobnych przez rolnika ryczałtowego a VAT – podsumowanie
Mając na uwadze powołane powyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis sprawy, należy stwierdzić, że w związku z ww. sprzedażą, którą będzie Pani realizować jako rolnik ryczałtowy znajdą, dla Pani zastosowanie zwolnienia, które wynikają ze szczególnych procedur przysługujących rolnikom ryczałtowym przewidziane w cytowanym art. 117 ustawy”.
Uzyskanie statusu rolnika ryczałtowego oznacza zwolnienie z wielu obowiązków formalnych, jakie na podatników nakłada ustawa o podatku od towarów i usług. Warto podkreślić, że zwolnienie to obejmuje swoim zakresem tylko taką sprzedaż roślin ozdobnych, które pochodzą z własnej uprawy.
