Poradnik Przedsiębiorcy

Choroba przedsiębiorcy a pomniejszenie podstawy wymiaru składek ZUS

Każda osoba prowadząca działalność gospodarczą, ma obowiązek opłacania z tego tytułu składek ZUS. Choroba przedsiębiorcy przez część lub cały miesiąc pozwala na proporcjonalne pomniejszenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Jednak nie wszyscy mogą z takiego prawa skorzystać.

Wymiar składek na ubezpieczenie społeczne

Przedsiębiorca, który nie posiada innego tytułu ubezpieczeń społecznych, opłaca składki na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe i wypadkowe, ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne) oraz ubezpieczenie zdrowotne za każdy miesiąc kalendarzowy od określonej kwoty. W przypadku ubezpieczeń społecznych, podstawa nie może być niższa od:

  • 60% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia rocznego limitu podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe (w 2018 roku - 2665,80 zł)
  • 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia przez 24 pierwsze miesiące od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej (w 2018 roku - 630,00 zł) → w przypadku opłacania preferencyjnych składek ZUS.

W 2018 r. najniższa obowiązująca podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne wynosi 3554,93 zł. Jej wysokość ustalana jest od 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw IV kwartału roku ubiegłego. Wysokość składki na ubezpieczenie zdrowotne to 9% podstawy wymiaru, czyli przy standardowej podstawie wymiaru składka na ubezpieczenie zdrowotne w 2018 r. wynosi 319,94 zł.

Kto może pomniejszyć podstawę ZUS?

Niezdolność do pracy spowodowana chorobą nie zawsze zwalnia ubezpieczonego z opłacania składek w pełnej wysokości.  Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, za czas choroby, może pomniejszyć jedynie osoba zgłoszona do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, mająca prawo do zasiłku chorobowego. Oznacza to, że samo zwolnienie lekarskie i choroba przedsiębiorcy nie są jedynym kryterium obniżenia składek ZUS, jest nim przede wszystkim prawo do zasiłku chorobowego.

W jaki sposób pomniejszyć podstawę wymiaru składek?

Proporcjonalnego zmniejszenia najniższej obowiązującej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne dokonuje się, dzieląc ją przez liczbę dni kalendarzowych miesiąca w którym nastąpiła choroba, a otrzymany wynik mnoży się przez liczbę dni, w których przedsiębiorca nie przebywał na zwolnieniu lekarskim.

 

Ważne!

Możliwość pomniejszenia składek występuje jedynie, gdy są liczone od standardowej podstawy. W przypadku jeżeli składki są opłacane od wyższej podstawy wymiaru, nie ma możliwości ich pomniejszenia poprzez złożenie korekty deklaracji rozliczeniowej.

 

Zasada pomniejszenia podstawy wymiaru składek z powodu choroby przedsiębiorcy nie ma zastosowania w przypadku ubezpieczenia zdrowotnego. Składka zdrowotna jest niepodzielna, dlatego należy ją zawsze opłacać w pełnej miesięcznej wysokości.

Choroba przedsiębiorcy zatrudnionego na etat

W sytuacji, kiedy osoba prowadząca działalność jest jednocześnie zatrudniona na podstawie umowy o pracę i otrzymuje wynagrodzenie w kwocie równej lub wyższej wynagrodzeniu minimalnemu, wtedy z prowadzonej działalności gospodarczej opłaca obowiązkowo tylko składkę na ubezpieczenie zdrowotne, którego podstawa nie podlega pomniejszeniu. Jednakże, gdy wynagrodzenie jest niższe, wówczas ma obowiązek opłaty obowiązkowych składek z tytułu prowadzenia działalności. W takim przypadku, aby móc pomniejszyć podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne za czas choroby z racji prowadzenia firmy, musi być spełniony warunek zgłoszenia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Jeżeli taki warunek ma miejsce, przedsiębiorca za czas niezdolności do pracy otrzyma zasiłek chorobowy zarówno z tytułu zatrudnienia na etacie, jak i z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.

Przystąpienie do ubezpieczenia chorobowego i okres wyczekiwania

Jeżeli przedsiębiorca zdecyduje się na przystąpienie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego (może to zrobić w każdym momencie), prawo do zasiłku uzyska dopiero po upływie 90 dni nieprzerwanego opłacania składki na to ubezpieczenie. Warto podkreślić, że ustalając 90-dniowy okres wyczekiwania na świadczenia, należy uwzględnić również poprzednie okresy ubezpieczenia społecznego, jeśli przerwa między nimi  nie wynosiła więcej niż 30 dni lub wynikała z urlopu bezpłatnego, wychowawczego lub czynnej służby wojskowej żołnierza niezawodowego.