Poradnik Przedsiębiorcy

Kwota wolna od podatku pracownika - jak wpływa na wynagrodzenie?

Obliczając zaliczkę z tytułu wynagrodzenia, pracownik jest zobowiązany do uwzględnienia szeregu elementów. Jednym z nich jest tzw. kwota wolna od podatku pracownika. Przepisy, które jej dotyczą, na pierwszy rzut oka wydają się jasne, jednak jak wskazuje praktyka, pracodawcy często mają problem z jej prawidłowym określeniem.

Wysokość zaliczki na podatek dochodowy zależy od dochodu uzyskanego w danym miesiącu oraz od dochodu uzyskanego narastająco od początku roku przez pracownika.

Bezpośredni wpływ na wysokość dochodu ma m.in. kwota zmniejszająca podatek, czyli tzw. kwota wolna.

Pobierz darmowy wzór Oświadczenia o niestosowaniu kwoty zmniejszającej podatek w formacie pdf i docx!

Do pobrania:

pdf
Oświadczenie o niestosowaniu kwoty zmniejszającej podatek.pdf druk do ręcznego wypełnienia
docx
Oświadczenie o niestosowaniu kwoty zmniejszającej podatek.docx edytowanie, wydrukowanie, zapisywanie

Kwota wolna od podatku pracownika a PIT 2

Zaliczka na podatek jest co miesiąc pomniejszana o 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, pod warunkiem że pracownik przed pierwszą wypłatą wynagrodzenia w roku podatkowym złoży pracodawcy oświadczenie na formularzu PIT-2. 

Pracownik oświadcza w nim, że:

  • nie otrzymuje emerytury, renty za pośrednictwem płatnika,

  • nie osiąga dochodów z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną,

  • nie otrzymuje świadczeń pieniężnych od organu zatrudnienia lub biura terenowego Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,

  • nie osiąga dochodów z działalności gospodarczej ani dochodów z najmu lub dzierżawy,

  • wskazuje ten zakład pracy jako właściwy do stosowania zmniejszenia miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy (art. 32 ust. 3 ustawy o PIT).

Deklaracji PIT-2 nie należy składać w kolejnym roku podatkowym, jeżeli stan faktyczny wynikający z oświadczenia z poprzedniego roku nie uległ zmianie (art. 32 ust. 3a ustawy o PIT). Jeśli stan faktyczny określony w ostatnim oświadczeniu zmienił się w ten sposób, że pracownik zaczął osiągać dochody, od których oblicza się podatek z uwzględnieniem kwoty zmniejszającej podatek, np. pracownik rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej, to pracownik ma obowiązek poinformowania płatnika o zmianie stanu faktycznego.

Wysokość kwoty wolnej od podatku pracownika

W przypadku podatników, których dochody nie przekroczą górnej granicy progu podatkowego (85 528 zł), kwota zmniejszająca podatek od 1 stycznia 2020 roku wynosić będzie 525,12 zł rocznie, czyli 43,76 zł miesięcznie.

Kwota zmniejszająca podatek, za 2019 r. odliczana w rocznym obliczeniu podatku wynosi 548,30 zł rocznie, czyli 45,69 zł na miesiąc.

Natomiast jeśli dochody pracownika uzyskiwane od danego pracodawcy przekroczą górną granicę progu podatkowego (85 528 zł), wówczas pracodawca powinien rozpocząć naliczanie zaliczek bez uwzględniania kwoty zmniejszającej podatek. W takiej sytuacji pracodawca nie powinien stosować kwoty zmniejszającej podatek, począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym doszło do przekroczenia ww. kwoty.

Pracownik, przewidując przekroczenie w danym roku kwoty dochodu 85 528 zł, może złożyć pracodawcy oświadczenie w tej sprawie. Wówczas pracodawca począwszy od miesiąca następującego po miesiącu otrzymania takiego oświadczenia, będzie naliczał i odprowadzał zaliczkę na podatek dochodowy z wynagrodzenia bez stosowania kwoty zmniejszającej.

Kwota wolna od podatku pracownika w zeznaniu rocznym

W deklaracji rocznej pracownik ostatecznie dokonuje wyliczenia, w jakiej wysokości przysługuje mu kwota wolna lub nie przysługuje.

Wartości kwot pomniejszających podatek odliczanych w rocznym zeznaniu na 2019 rok wynoszą:

  • 1 420 zł – dla podstawy obliczenia podatku nieprzekraczającej kwoty 8 000 zł;

  • 1 420 zł pomniejszone o kwotę obliczoną według wzoru: 871 zł 70 gr × (podstawa obliczenia podatku – 8 000 zł) ÷ 5 000 zł – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 8 000 zł i nieprzekraczającej kwoty 13 000 zł;

  • 548 zł 30 gr – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 13 000 zł i nieprzekraczającej kwoty 85 528 zł;

  • 548 zł 30 gr pomniejszone o kwotę obliczoną według wzoru: 548 zł 30 gr × (podstawa obliczenia podatku – 85 528 zł) ÷ 41 472 zł – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 85 528 zł i nieprzekraczającej kwoty 127 000 zł

Natomiast w deklaracji rocznej za rok 2020, wartości kwot pomniejszających podatek wyniosą:

  • 1 360 zł – dla podstawy obliczenia podatku nieprzekraczającej kwoty 8 000 zł;
  • 1 360 zł pomniejszone o kwotę obliczoną według wzoru: 834 zł 88 gr × (podstawa obliczenia podatku – 8 000 zł) ÷ 5 000 zł – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 8 000 zł i nieprzekraczającej kwoty 13 000 zł;
  • 525 zł 12 gr – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 13 000 zł i nieprzekraczającej kwoty 85 528 zł;
  • 525 zł 12 gr pomniejszone o kwotę obliczoną według wzoru: 525 zł 12 gr × (podstawa obliczenia podatku – 85 528 zł) ÷ 41 472 zł – dla podstawy obliczenia podatku wyższej od 85 528 zł i nieprzekraczającej kwoty 127 000 zł

Przy dochodach w przedziale 85 528–127 000 zł kwota wolna od podatku pracownika przysługuje proporcjonalnie. Ulega stopniowemu pomniejszaniu, aż do momentu gdy dochód przekroczy 127 000 zł – wówczas pracownikowi nie będzie przysługiwała kwota zmniejszająca podatek.

Pracownik prowadzący działalność gospodarczą

Każdy podatnik rozliczający się według skali podatkowej ma prawo tylko do jednej kwoty wolnej od podatku. Dlatego też pracodawcę trzeba powiadomić o tym, że kwotę wolną od opodatkowania rozlicza się we własnym zakresie.

Dwa zakłady pracy a kwota wolna od podatku pracownika

Jak wskazano, w składanym zakładowi pracy oświadczeniu PIT-2 pracownik określa, czy dany zakład pracy jest właściwy do stosowania kwoty zmniejszającej podatek. Do pomniejszania zaliczki na podatek o kwotę zmniejszającą może być upoważniony zatem tylko jeden zakład pracy, który stosuje ją w pełnej kwocie. Nie ma możliwości uwzględnienia kwoty wolnej w dwóch zakładach czy też dzielenie jej na pół.