Obowiązek przesyłania plików JPK przez podatnika

Stopniowe wprowadzanie nowych obowiązków ewidencyjnych w podatku CIT zobowiązuje kolejne grupy podatników do przesyłania plików JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR. Wątpliwości w tym zakresie budzi jednak obowiązek przesyłania plików JPK przez podatnika zwolnionego przedmiotowo z CIT. Wyjaśniamy, które podmioty mogą skorzystać ze zwolnienia z raportowania, a które muszą przygotować się na wdrożenie nowych struktur JPK.

Obowiązek raportowania JPK w ustawie o CIT

Zgodnie z art. 9 ust. 1c Ustawy z 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawa o CIT): podatnicy prowadzący księgi rachunkowe są obowiązani prowadzić te księgi przy użyciu programów komputerowych oraz przesyłać właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego te księgi po zakończeniu roku podatkowego, w terminie do dnia upływu terminu złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1, albo deklaracji, o której mowa w art. 28r ust. 1, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w postaci elektronicznej odpowiadającej strukturze logicznej, o której mowa w art. 193a § 2 Ordynacji podatkowej, na zasadach dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych lub ich części określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 193a § 3 Ordynacji podatkowej.

Tym samym podatnicy CIT prowadzący księgi rachunkowe co do zasady podlegają obowiązkowi prowadzenia ksiąg przy użyciu programów komputerowych oraz przekazywania ich do właściwego naczelnika urzędu skarbowego w formie plików elektronicznych, które muszą być zgodne z określoną strukturą logiczną, czyli w formie plików:

JPK_KR_PD (Jednolity Plik Kontrolny Księgi Rachunkowe Podatek Dochodowy),
JPK_ST_KR (Jednolity Plik Kontrolny Środki Trwałe).

Obowiązek przesyłania plików JPK dla podatników CIT jest wprowadzany etapami, a harmonogram został wprowadzony zgodnie z art. 66 ust. 2 Ustawy z 29 października 2021 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (dalej: ustawa zmieniająca). W ustawie o CIT przewidziano jednak pewne zwolnienia z obowiązkowego przesyłania plików JPK w CIT.

Zobacz też:

Kogo dotyczy zwolnienie z obowiązku przesyłania plików JPK w CIT?

W myśl art. 9 ust. 1d ustawy o CIT z obowiązku raportowania wynikającego z art. 9 ust. 1c tej ustawy są zwolnieni podatnicy:

zwolnieni od podatku na podstawie art. 6 ust. 1, z wyjątkiem fundacji rodzinnych;
o których mowa w art. 27a;
prowadzący uproszczoną ewidencję przychodów i kosztów.

Przy czym:

zwolnieni od podatku na podstawie art. 6 ust. 1 – dotyczy m.in. jednostek budżetowych;
o których mowa w art. 27a – dotyczy podatników, którzy osiągają wyłącznie dochody wolne od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 oraz nie są obowiązani do sporządzenia deklaracji lub informacji, o których mowa w art. 35 ust. 10, art. 38 ust. 1a i 1b, art. 39 ust. 1–4, art. 42 ust. 1a–4, art. 42a ust. 1 i art. 42e ust. 5 i 6 Ustawy z 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT).

Obowiązek przesyłania plików JPK przez podatnika zwolnionego przedmiotowo z CIT

Jednostki, które chcą skorzystać ze zwolnienia z przesyłania plików JPK w CIT przewidzianego w art. 9 ust. 1d pkt 2 ustawy o CIT, muszą osiągać wyłącznie dochody wolne od podatku (wszystkie dochody, bez żadnych wyjątków muszą być wolne od podatku dochodowego od osób prawnych). Jeżeli zatem nie wszystkie dochody osiągane przez daną jednostkę mogą korzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 17 ust. 1 ustawy o CIT, to zwolnienie z obowiązku przesyłania plików JPK do urzędu skarbowego nie znajdzie wówczas zastosowania.

Przykład 1.

Fundacja Kultura i Rozwój zgodnie ze swoim statutem zajmuje się wspieraniem działalności kulturalnej, edukacyjnej i naukowej. Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT jej dochody przeznaczone na działalność kulturalną oraz edukacyjną są wolne od podatku. Fundacja nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie uzyskuje przychodów komercyjnych i w całości finansuje się z dotacji, darowizn oraz grantów, które w całości są przeznaczane na cele statutowe wskazane w art. 17 ust. 1 ustawy o CIT.

W roku podatkowym osiągnęła wyłącznie dochody zwolnione z CIT – wszystkie środki zostały przeznaczone na działalność statutową, która w całości mieści się w art. 17 ust. 1 ustawy o CIT. Fundacja nie jest zobowiązana do sporządzania deklaracji, o których mowa w art. 35 ust. 10, art. 38 ust. 1a i 1b, art. 39 ust. 1–4, art. 42 ust. 1a–4, art. 42a ust. 1 ani art. 42e ust. 5 i 6 ustawy o PIT.

W takiej sytuacji jednostka spełnia warunek określony w art. 27a ustawy o CIT, ponieważ:

osiąga wyłącznie dochody wolne od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o CIT,
nie jest obowiązana do składania deklaracji i informacji wskazanych w art. 27a ustawy o CIT,
nie uzyskuje żadnych dochodów opodatkowanych.

W konsekwencji Fundacja Kultura i Rozwój może skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 9 ust. 1d pkt 2 ustawy o CIT i nie musi przesyłać plików JPK_KR_PD ani JPK_ST_KR za dany rok podatkowy.

Przykład 2.

Fundacja Akademia Postępu zgodnie ze swoim statutem prowadzi działalność w zakresie edukacji i nauki. Cele fundacji mieszczą się w katalogu zwolnień wskazanych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, ponieważ obejmują działalność oświatową i naukową.

Fundacja otrzymuje darowizny i dotacje przeznaczane na realizację projektów edukacyjnych – te wpływy są zwolnione z podatku pod warunkiem, że są wydatkowane na cele statutowe zgodne z art. 17 ust. 1 ustawy o CIT.

Jednocześnie prowadzi niewielką działalność komercyjną – sprzedaje materiały szkoleniowe i pobiera opłaty za szkolenia organizowane dla firm. Dochody z tej działalności stanowią dochody opodatkowane, ponieważ nie są dochodami przeznaczonymi na działalność oświatową w rozumieniu art. 17 ust. 1 o CIT (jest to działalność gospodarcza o charakterze komercyjnym).

W efekcie fundacja osiąga:

dochody zwolnione (darowizny, dotacje na cele edukacyjne),
dochody opodatkowane (sprzedaż usług komercyjnych).

Ponieważ Fundacja Akademia Postępu uzyskuje także dochody opodatkowane, nie spełnia warunku osiągania wyłącznie dochodów zwolnionych.W konsekwencji ma obowiązek przesyłania plików JPK_KR_PD i JPK_ST_KR zgodnie z harmonogramem przewidzianym w ustawie.

Weryfikując czy jednostka może korzystać ze zwolnienia z obowiązku przesyłania plików JPK przez podatnika zwolnionego przedmiotowo z CIT warto zapoznać się z interpretacją indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 11 lipca 2025 roku (sygn. 0114-KDIP2-2.4010.247.2025.1.PK), w której wskazano:

„[…] wymienione przepisy regulują uprawnienia podmiotów do składania zeznania w postaci papierowej podatników, którzy osiągają wyłącznie dochody wolne od podatku na postawie art. 17 ust. 1. Natomiast z Państwa wniosku wynika, że nie wszystkie dochody osiągane przez Szpital mogą korzystać ze zwolnienia z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, który to zwalnia dochody podatników, których cele statutowe to m.in. ochrona zdrowia, jedynie w części przeznaczonej na te cele – dokonują Państwo również wydatków na cele niestatutowe, tj. m.in. na zapłatę składek na PFRON, kar, kosztów sądowych, odsetek budżetowych. Szpital rozlicza je w ramach deklaracji rocznej, dochowując obowiązku rozliczenia się z podatku dochodowego od dochodu w części nieprzeznaczonej na cele statutowe. Z tego wynika więc, że nie obejmuje Państwa zwolnienie wskazane w art. 9 ust. 1d pkt 2 ustawy o CIT. Tym samym obowiązek przesyłania plików JPK_CIT obejmie Państwa zgodnie z harmonogramem wskazanym w art. 66 ust. 2 ustawy zmieniającej.

Z interpretacji tej wynika jednoznacznie, że podatnik może nie przesyłać plików JPK_CIT wyłącznie wtedy, gdy wszystkie jego dochody są wolne od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o CIT i nie składa deklaracji CIT z dochodem podlegającym opodatkowaniu. Jeżeli jednak jednostka osiąga choćby niewielką część dochodów nieobjętych zwolnieniem – np. ponosi wydatki niestatutowe, które powodują konieczność wykazania w zeznaniu CIT dochodu do opodatkowania – to nie obowiązuje jej już art. 27a ustawy o CIT. W konsekwencji nie może korzystać ze zwolnienia z art. 9 ust. 1d pkt 2 ustawy o CIT i musi przesyłać pliki JPK_CIT zgodnie z harmonogramem z art. 66 ust. 2 ustawy zmieniającej.

Polecamy:

KSeF a wybór programu do fakturowania