Poradnik Przedsiębiorcy

Usługi kształcenia zawodowego a zwolnienie z VAT

Usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego nie zawsze mogą korzystać ze zwolnienia z VAT. Ustalenie czy świadczenie danej usługi uprawnia nas do zastosowania zwolnienia z podatku od towarów i usług sprawia podatnikom wiele trudności m.in. ze względu na zmieniającą się w przepisach definicję usług w zakresie kształcenia zawodowego. Przeanalizujmy zatem, kiedy usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego są zwolnione z VAT.

Usługi kształcenia zawodowego w ustawie o VAT

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy od towarów i usług, zwolnione z podatku VAT są usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26, a zatem różne od tych świadczonych przez jednostki objęte systemem oświaty, uczelnie, jednostki naukowe PAN oraz instytuty badawcze, w zakresie kształcenia:

  • prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach,
  • świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją.
  • finansowane w całości ze środków publicznych oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.

Wiele wątpliwości wśród podatników pojawia się w odniesieniu do usług „prowadzonych w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach”. Wyjaśnień udzielił Minister Finansów, wskazując że w celu ustalenia możliwości zastosowania zwolnienia z VAT, należy odnieść się do przepisów prawa unijnego i krajowego oraz orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE, w szczególności do dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej.Akredytacja stanowi potwierdzenie spełniania określonych wymogów i zapewniania wysokiej jakości prowadzonego kształcenia. Akredytacja wydawana jest przez właściwe kuratorium w przypadkach prowadzenia placówek kształcenia ustawicznego, placówek kształcenia praktycznego, ośrodków dokształcania i doskonalenia zawodowego, gdzie prowadzone jest kształcenie w formach pozaszkolnych.

Usługi kształcenia niezbędne do wykonywania zawodu

Minister Finansów podkreśla, że przepisy nakładające na określone grupy zawodowe obowiązek doskonalenia zawodowego, nie są wystarczającą przesłanką do objęcia tych usług zwolnieniem z VAT. Aby możliwe było zastosowanie zwolnienia z podatku od towarów i usług w odniesieniu do usług kształcenia zawodowego niezbędne jest, by przepisy regulowały formy i zasady tego kształcenia.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchylający stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 listopada 2017 r. (III SA/Wa 3096/16) dotyczył interpretacji indywidualnej IPPP1/4512-408/16-4/KC wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 9 sierpnia 2016 r. Interpretacja indywidualna została wydana w zakresie możliwości stosowania zwolnienia od podatku w stosunku do szkoleń dla psychoterapeutów oraz innych osób, którym wiedza z zakresu psychoterapii jest niezbędna do wykonywania zawodu. Wnioskodawczyni we wniosku opisała zdarzenie przyszłe, a mianowicie plan utworzenia spółki komandytowej, która w ramach swojej działalności świadczyłaby usługi w zakresie szkoleń z psychoterapii, przy czym spółka ta nie będzie miała możliwości uzyskania akredytacji w rozumieniu przepisów o systemie oświaty. Zdaniem wnioskodawczyni wskazane usługi mogą korzystać ze zwolnienia z VAT na podstawie 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług, jako usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, świadczone przez podmioty nieposiadające akredytacji na rzecz psychoterapeutów oraz innych osób, którym wiedza z zakresu psychoterapii jest niezbędna do wykonywania zawodu. W uzasadnieniu Wnioskodawczyni wskazała, że z powodu nieprawidłowej implementacji powołanego przepisu, należy odwołać się do rozporządzenia Rady UE Nr 282/2011 oraz przepisów dyrektywy 2006/112/WE, które w przeciwieństwie do polskiego przepisu nie uzależniają zwolnienia z VAT od świadczenia usług w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie nie przychylił się do stanowiska Wnioskodawczyni, pomijając wskazane przez nią rozporządzenie Rady UE Nr 282/2011 oraz przepisy dyrektywy 2006/112/WE.

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie wskazał, że:

„Dla zastosowania przedmiotowych zwolnień istotne jest uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji na dany rodzaj szkolenia lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków publicznych.

W związku z tym należy stwierdzić, że usługi szkoleniowe z zakresu psychoterapii na rzecz psychoterapeutów oraz innych osób, którym wiedza z zakresu psychoterapii jest niezbędna do wykonywania zawodu, które zamierza świadczy spółka komandytowa, nie korzystają ze zwolnienia od VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy, gdyż przedmiotowe szkolenia nie są prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach. Spółka organizując szkolenia dla psychoterapeutów nie spełnia również pozostałych warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 29 pkt b-c ustawy. Zatem planowane usługi szkoleniowe, w tym świadczone również jako podwykonawca dla uczelni wyższej, z zakresu psychoterapii, opodatkowane są 23% stawką podatku VAT – zgodnie z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy “.

W związku z powyższym wnioskodawczyni zaskarżyła wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie interpretację w jej sprawie, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał jej rację, stwierdzając tym samym że świadczone przez spółkę usługi mogą korzystać ze zwolnienia z VAT.

Sąd powołał się na bogate orzecznictwo dotyczące niedoskonałej implementacji przepisu art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o VAT i uznał, że wadliwa implementacja przepisu nie upoważnia organu interpretacyjnego do pominięcia go, ale sprawia, że konieczne jest rozważenie odpowiednich regulacji prawa unijnego, a mianowicie rozporządzenia 282/2011 i dyrektywy.

W kwestii podsumowania możemy stwierdzić, że nie wszystkie usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego są zwolnione z VAT. W celu ustalenia czy dany rodzaj usług może korzystać ze zwolnienia przedmiotowego, konieczna jest szczegółowa analiza przepisów oraz wydanych interpretacji podatkowych. W razie dalszych wątpliwości, najlepszym rozwiązaniem może okazać się wystąpienie o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej naszego przypadku.