Poradnik Przedsiębiorcy

Urlop tacierzyński czyli ojcowie idą na urlop

Urlop tacierzyński jest przeznaczony dla ojca dziecka, a udziela się go w przypadku, gdy matka chce wcześniej powrócić do pracy po urodzeniu dziecka. Urlop tacierzyński ma na celu nie tylko odciążenie matek, ale także zapewnienie świeżo upieczonym ojcom prawa do opieki nad dzieckiem oraz do pełnego uczestniczenia w jego wychowaniu.

Wniosek o urlop tacierzyński – wymagany czy niewymagany?

Urlop tacierzyński udzielany jest wyłącznie na pisemny wniosek osoby ubezpieczonej. Pracodawca powinien go otrzymać najpóźniej 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiego urlopu.  

Ważne!

Pracodawca ma obowiązek uwzględnić wniosek o urlop tacierzyński ubezpieczonego, który wychowuje dziecko.

Wniosek o urlop tacierzyński powinien zawierać:

  • dane dziecka (imię, nazwisko, datę urodzenia),

  • informację o części urlopu macierzyńskiego wykorzystanego przez matkę,

  • termin, w jakim ojciec ma zamiar wykorzystać pozostałą część urlopu macierzyńskiego.

Do wniosku urlop tacierzyński najlepiej dołączyć jeszcze:

  • odpis skrócony aktu urodzenia,

  • zaświadczenie od pracodawcy matki dziecka, informujące rezygnacji matki z pozostałej części urlopu oraz o wysokości urlopu przez nią wykorzystanego.

Rezygnacja matki z pozostałej części urlopu

Kodeks pracy przewiduje sytuację, w której matka wykorzystuje tylko część urlopu macierzyńskiego i zrzeka się z pozostałej części urlopu na rzecz ojca.

Ważne!

Istotne jest, że matka nie może zrezygnować z urlopu macierzyńskiego wcześniej niż po upływie 14 tygodni liczonych od dnia porodu.

Jednak aby sytuacja ta mogła mieć miejsce, pracownica najpóźniej 7 dni przed powrotem do pracy musi złożyć pisemny wniosek w tej sprawie. Zakład pracy ojca powinien wystawić zaświadczenie potwierdzające termin rozpoczęcia urlopu tacierzyńskiego wskazany przez pracownika we wniosku. O takie zaświadczenie najlepiej postarać się jak najszybciej, gdyż matka dziecka musi przedłożyć je pracodawcy wraz z wnioskiem w sprawie rezygnacji z urlopu macierzyńskiego.

Jeżeli ojciec nie wyrazi zgody na wykorzystanie reszty urlopu macierzyńskiego lub gdy nie zamierza uczestniczyć w wychowaniu dziecka, pracownica zobowiązana będzie do odebrania pełnego wymiaru urlopu macierzyńskiego.

Uwaga!

Ojciec dziecka ma prawo do urlopu tacierzyńskiego w sytuacji, gdy matka wykorzystała co najmniej 8 tygodni urlopu i wymaga opieki szpitalnej, jednak wówczas urlop macierzyński, który przysługuje ojcu trwa jedynie do czasu wyjścia matki ze szpitala.

Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego

Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego przysługuje zarówno matce, jak i ojcu, którzy przyjęli dziecko na wychowanie i równocześnie wystąpili do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie jego przysposobienia. Rodzice nie mogą jednak korzystać z takiego urlopu jednocześnie, ale możliwy jest podział tego okresu między nich.

Wymiar urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego jest analogiczny do wymiaru samego urlopu macierzyńskiego, czyli:

  • 20 tygodni przy przyjęciu jednego dziecka,

  • 31 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,

  • 33 tygodnie w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,

  • 35 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,

  • 37 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci.

Ważne!

Pracownikowi przysposabiającemu lub przyjmującemu na wychowanie dziecko, które nie ukończyło 7 lat bądź 10 lat (gdy odroczono wobec niego obowiązek szkolny), przysługuje urlop na warunkach macierzyńskiego w wymiarze 9 tygodni.

Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego może zostać wykorzystany najpóźniej do czasu ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez niego 10 roku życia.

Wniosek o urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego udzielany jest na pisemny wniosek ubezpieczonego. Ma on obowiązek złożyć w zakładzie pracy takie same dokumenty jak w przypadku starania się o zwykły urlop macierzyński. Kodeks pracy zobowiązuje pracodawcę do uwzględnienia takiego wniosku.

Dodatkowy urlop macierzyński włączony do urlopu rodzicielskiego

Od 2 stycznia 2016 roku z kodeksu pracy zniknął dodatkowy urlop macierzyński oraz dodatkowy urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego. Jednak zaznaczyć trzeba, że nie widnieje on w przepisach tylko formalnie, gdyż został włączony do urlopu rodzicielskiego. Oznacza to, że urlop rodzicielski jest wydłużony odpowiednio o:

  • 6 tygodni, w przypadku urodzenia jednego dziecka,

  • 8 tygodni, gdy przy jednym porodzie urodzi się dwójka lub więcej dzieci.

Urlop rodzicielski jest więc przyznawany w wymiarze:

  • 32 tygodni - urodzenie jednego dziecka,

  • 34 tygodnie - urodzenie dwojga lub więcej dzieci.

Ważne!

Urlop rodzicielski przysługuje również osobom, które przysposobiły bądź przyjęły na wychowanie dziecko w wieku do 7 lat, a w przypadku odroczenia wobec niego obowiązku szkolnego do 10. roku życia.

Wniosek o udzielenie urlopu rodzicielskiego należy dostarczyć pracodawcy nie później po upływie 21 dni liczonych od dnia porodu.