Działalność nierejestrowana w KSeF a korzyści podatkowe

Nasz ekspert:
Artykuły autora

Wielkość tekstu:

Działalność nierejestrowana charakteryzuje się pewnymi przywilejami, jeżeli chodzi o ograniczenie obowiązków podatkowych osoby prowadzącej. Warto się zastanowić czy działalność nierejestrowana w KSeF jest objęta takimi samymi korzyściami dla osoby prowadzącej jak przed wprowadzeniem obowiązkowego KSeF. Jeśli prowadzisz działalność nierejestrowaną, 2026 a KSeF to temat, który dotyczy również Ciebie. Czy działalność nierejestrowana musi mieć KSeF? Wyjaśniamy, kiedy trzeba wystawiać faktury w systemie i jak uzyskać NIP.

Najważniejsze zagadnienia o KSeF - webinar

Status osoby prowadzącej działalność nierejestrowaną na gruncie podatku VAT

Zgodnie z brzmieniem art. 106ga ust. 1 ustawy o VAT – który obowiązuje od 1 lutego 2026 roku dla największych podatników, a od 1 kwietnia 2026 roku dla pozostałych – podatnicy są obowiązani wystawiać faktury ustrukturyzowane przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur. W świetle tak skonstruowanego przepisu należy zatem zastanowić się, jak kształtuje się relacja: działalność nierejestrowana 2026 a KSeF oraz czy osoba prowadząca taką działalność jest w ogóle podatnikiem podatku VAT.

Przypomnijmy zatem, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym kwartale 225% kwoty minimalnego wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie o minimalnym wynagrodzeniu za pracę i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej. Zatem w 2026 roku działalność nierejestrowaną mogą prowadzić osoby, których przychody nie przekroczą w danym kwartale 10 813,50 zł.

Od 1 stycznia 2027 roku minimalne wynagrodzenie wyniesie 4950 zł brutto. Limit przychodów z działalności nierejestrowanej wzrośnie więc do 11 137,50 zł w kwartale (225% × 4950 zł).

Powyższa definicja działalności nierejestrowanej wskazuje zatem, że działalność ta nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców. Tymczasem ustawa o VAT zawiera własną definicję tego pojęcia. Otóż zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Natomiast w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. 

W świetle powyższego nie ma zatem podstaw, aby z zakresu działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT wykluczać działalność nierejestrowaną. W konsekwencji za uzasadniony należy przyjąć pogląd, zgodnie z którym osoba prowadząca działalność nierejestrowaną jest podatnikiem podatku VAT.

Osoby fizyczne prowadzące działalność nierejestrowaną są na gruncie podatku VAT traktowane jako podatnicy tego podatku, co oznacza, że podlegają pod regulacje dotyczące e-faktur oraz regulacje odnoszące się do stosowania KSeF.

Działalność nierejestrowana w KSeF a zwolnienie z VAT

Fakt, że działalność nierejestrowana podlega pod przepisy ustawy o VAT, nie musi oznaczać, że w praktyce taki podatek trzeba odprowadzać, ponieważ podmioty te mają prawo do skorzystania ze zwolnień podatkowych w tym zwolnienia podmiotowego określonego w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Przypomnijmy, że zgodnie z tym przepisem od 01 stycznia 2026 zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 240 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku. 

Zwolnienie z VAT nie wyłącza jednak KSeF. Podatnik zwolniony co do zasady nie musi wystawiać faktur, ale ma taki obowiązek, gdy nabywca zażąda faktury (art. 106b ust. 3 ustawy o VAT). Jeżeli wystawia fakturę na rzecz innego podatnika, musi to zrobić w KSeF. Warto mieć na uwadze, że do korzystania z systemu konieczne jest posiadanie numeru NIP.

Dla podatników prowadzących działalność nierejestrowaną zwolnioną od VAT wystawianie faktur w KSeF jest co do zasady obowiązkowe od 1 kwietnia 2026 roku. W praktyce większość z nich może jednak do końca 2026 roku wystawiać faktury poza KSeF - przy limicie przychodów działalności nierejestrowanej wartość sprzedaży dokumentowanej fakturami rzadko przekracza 10 000 zł miesięcznie.

Do 31 grudnia 2026 roku podatnicy, u których wartość sprzedaży dokumentowanej fakturami nie przekracza w danym miesiącu 10 000 zł brutto, mogą wystawiać faktury poza KSeF (w formie papierowej lub elektronicznej). Od 1 stycznia 2027 roku wymóg obligatoryjnego fakturowania w KSeF obejmie wszystkich podatników.

Faktura na działalności nierejestrowanej a KSeF – czy potrzebny jest NIP?

Jednym z obowiązkowych elementów umożliwiających skorzystanie z KSeF jest posiadanie NIP. W konsekwencji osoba prowadząca działalność nierejestrowaną, która chce wystawić e-fakturę, musi mieć taki numer. Co jednak istotne, działalność nierejestrowana nie podlega wpisowi do CEIDG, a zatem NIP nie jest generowany automatycznie.

Numer NIP można uzyskać na podstawie zgłoszenia identyfikacyjnego NIP-7. Zgłoszenie to dotyczy podmiotów podlegających obowiązkowi identyfikacyjnemu innych niż prowadzące działalność gospodarczą. Zgodnie z obowiązującymi przepisami podatnicy zwolnieni podmiotowo (drobni przedsiębiorcy) lub wykonujący wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy o VAT lub przepisów wykonawczych również są zobowiązani do korzystania z KSeF, jeżeli wystawiają faktury na rzecz innych podatników.

W celu wystawiania e-faktur podatnicy zwolnieni z VAT, w tym osoby prowadzące działalność nierejestrowaną, mogą wystąpić do urzędu skarbowego o nadanie NIP na formularzu NIP-7.

W konsekwencji podatnik prowadzący działalność nierejestrowaną, który chce wystawić e-fakturę dokumentującą dostawę towarów lub świadczenie usług na rzecz innego podatnika podatku VAT, musi wcześniej uzyskać NIP. Zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa Finansów z 31 marca 2026 roku NIP uzyska się, składając zgłoszenie NIP-7 wraz ze zgłoszeniem rejestracyjnym VAT-R.

W tym miejscu warto też zauważyć, że podatnik prowadzący działalność nierejestrowaną nie ma obowiązku stosowania systemu KSeF w sytuacji, gdy czynności są wykonywane na rzecz osób prywatnych. W tym zakresie obowiązują przepisy stanowiące o obowiązku stosowania kasy rejestrującej (z uwzględnieniem ewentualnych zwolnień od tego obowiązku).

Na problematykę tę zwrócił uwagę Dyrektor KIS w interpretacji z 29 czerwca 2023 roku (nr 0112-KDIL3.4012.226.2023.2.AK), wskazując, że działalność nierejestrowana nie zwalnia z tych obowiązków, które dotyczą wszystkich podmiotów działających w określonych branżach i które nie są związane z wysokością przychodów. Dotyczy to m.in. obowiązku rejestrowania transakcji za pomocą kasy fiskalnej. Obowiązek rejestrowania transakcji przy pomocy kasy fiskalnej, podobnie jak prowadzenie działalności, która nie korzysta ze zwolnienia z VAT z uwagi na wartość sprzedaży, powodują konieczność uzyskania NIP, także w przypadku działalności nierejestrowanej. 

Dla podatników prowadzących działalność nierejestrowaną system KSeF jest obowiązkowy tylko w takim zakresie, w jakim wystawiają oni faktury na rzecz innych podatników podatku VAT.

Reasumując powyższe, należy zatem wskazać, że osoby prowadzące działalność nierejestrowaną nie zostały wyłączone z systemu KSeF. Obowiązek wystawiania faktur ustrukturyzowanych dotyczy ich w takim samym zakresie jak innych podatników podatku VAT. Do końca 2026 roku mogą jednak korzystać z ulgi dla podatników, u których wartość sprzedaży dokumentowanej fakturami nie przekracza 10 000 zł miesięcznie.

Artykuły
Brak wyników.
Więcej artykułów
Wzory
Brak wyników.
Więcej wzorów