Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) to dobrowolny system długoterminowego i systematycznego oszczędzania dla pracowników realizowany przy współpracy z podmiotami zatrudniającymi, który ma na celu zwiększenie ich bezpieczeństwa finansowego po zakończeniu aktywności zawodowej. Oszczędności są gromadzone przez uczestnika Pracowniczych Planów Kapitałowych z przeznaczeniem na wypłatę po osiągnięciu przez niego 60. roku życia oraz na inne cele określone w ustawie o pracowniczych planach kapitałowych. W razie potrzeby dopuszczalne jest wcześniejsze wycofanie środków z PPK przez uczestnika. Pytanie brzmi: jaka jest wysokość wpłat na PPK? Odpowiedź oraz informacje o tym w jaki sposób przebiega rozliczenie wpłat na PPK znajdziesz w poniższym artykule. Przeczytaj teraz!
Wpłaty na PPK a koszty uzyskania przychodów
Pracodawca ma obowiązek dokonania automatycznego zapisu do PPK wszystkich zatrudnionych pracowników w wieku 18-55 lat, podlegających obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, przy czym możliwa jest rezygnacja pracownika z dokonywania wpłat do PPK na podstawie pisemnej deklaracji złożonej podmiotowi zatrudniającemu. Podmioty zatrudniające zawierają umowy o prowadzenie PPK z instytucją finansową, z którą uprzednio zawarto umowę o zarządzanie PPK w imieniu i na rzecz osób zatrudnionych uczestniczących w programie. Po podpisaniu umowy o prowadzenie PPK w imieniu i na rzecz osób zatrudnionych pracownicy ci stają się uczestnikami PPK, a wpłaty do Pracowniczych Planów Kapitałowych są naliczane, począwszy od pierwszego wynagrodzenia wypłaconego po zawarciu umowy o prowadzenie PPK. Bez znaczenia pozostaje, za jaki okres wypłacane jest wynagrodzenie.
Wpłaty dokonywane do PPK są finansowane częściowo przez podmiot zatrudniający i częściowo przez uczestnika PPK. Wpłaty na PPK finansowane przez podmiot zatrudniający w księgach rachunkowych jednostki ewidencjonuje się analogicznie jak składki na ubezpieczenia społeczne przekazywane do ZUS-u. Wpłaty na PPK w części finansowanej przez podmiot zatrudniający stanowią zatem koszty pracownicze i podlegają ujęciu w księgach rachunkowych jednostki na zwiększenie kosztów działalności operacyjnej jednostki przy wykorzystaniu konta 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia”.
Jaka jest wysokość wpłat na PPK?
Wpłaty dokonywane do PPK są finansowane zarówno przez podmiot zatrudniający, jak i przez uczestnika PPK. Wpłata podstawowa finansowana przez podmiot zatrudniający wynosi 1,5% wynagrodzenia, przy czym podmiot zatrudniający może również zadeklarować w umowie o zarządzanie PPK dokonywanie wpłaty dodatkowej w wysokości do 2,5% wynagrodzenia. Wpłata dodatkowa może być różnicowana ze względu na długość okresu zatrudnienia w podmiocie zatrudniającym albo na podstawie postanowień regulaminu wynagrodzeń lub układu zbiorowego pracy obowiązujących w podmiocie zatrudniającym. Wpłata podstawowa finansowana przez uczestnika PPK wynosi co do zasady 2% wynagrodzenia. Może ona wynosić mniej niż 2% wynagrodzenia, ale nie mniej niż 0,5% wynagrodzenia, jeżeli wynagrodzenie uczestnika PPK osiągane z różnych źródeł w danym miesiącu nie przekracza kwoty odpowiadającej 1,2-krotności minimalnego wynagrodzenia. Uczestnik PPK może zadeklarować także wpłatę dodatkową w wysokości do 2% wynagrodzenia.
Wysokość wpłat określa się procentowo od wynagrodzenia uczestnika PPK, przy czym wpłaty finansowane przez podmiot zatrudniający nie są wliczane do wynagrodzenia stanowiącego podstawę ustalenia wysokości obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, a wpłaty finansowane przez uczestnika PPK są potrącane z wynagrodzenia po jego opodatkowaniu.
Rozliczenie wpłat na PPK w księgach rachunkowych
Wpłaty na PPK w części finansowanej przez podmiot zatrudniający jako koszty pracownicze ujmuje się po stronie Wn konta 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia”. Zazwyczaj jednostki w ramach konta 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia” wyodrębniają odpowiednie konta analityczne dotyczące poszczególnych świadczeń. W związku z dokonywanymi wpłatami na PPK można zatem prowadzić dodatkową analitykę dotyczącą tych wpłat, np. „Wpłaty na PPK”. Należy wówczas pamiętać o dokonaniu odpowiednich zapisów w zakładowym planie kont stanowiącym element zasad (polityki) rachunkowości jednostki. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 1 ustawy o rachunkowości jednostka powinna mieć dokumentację opisującą w języku polskim przyjęte przez nią zasady (politykę) rachunkowości dotyczące w szczególności sposobu prowadzenia ksiąg rachunkowych, w tym m.in. zakładowego planu kont, ustalającego wykaz kont księgi głównej, przyjęte zasady klasyfikacji zdarzeń, zasady prowadzenia kont ksiąg pomocniczych oraz ich powiązania z kontami księgi głównej.
Drugostronnie wpłaty na PPK można ewidencjonować na koncie rozrachunkowym z instytucją finansową, z którą podpisano umowę o zarządzanie PPK, np.na koncie 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK). Utworzone konto analityczne dotyczące wpłat na PPK do odpowiedniej instytucji finansowanej zarządzającej i prowadzącej PPK również można wskazać w zasadach (polityce) rachunkowości jednostki.
Naliczenie składki na PPK w części finansowanej przez podmiot zatrudniający w księgach rachunkowych podmiotu zatrudniającego można ująć następująco:
- Wn konto 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia” (w analityce: Wpłaty na PPK),
- Ma konto 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK).
Ewidencja w księgach rachunkowych wpłat na PPK w części finansowanej przez uczestnika PPK
Na tym samym koncie rozrachunkowym, na którym jednostka ewidencjonuje wpłaty na PPK w części finansowanej przez pracodawcę, czyli 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK), można ująć również wpłaty na PPK w części finansowanej przez pracownika. Podmiot zatrudniający ma bowiem obowiązek obliczenia i dokonania wpłat do wybranej instytucji finansowej zarządzającej i prowadzącej Pracownicze Plany Kapitałowe zarówno w części finansowanej z własnych środków, jak i w części finansowanej przez uczestnika PPK. Część wpłat na PPK finansowana przez pracownika jest pobierana z jego wynagrodzenia. Zgodnie z art. 27 ust. 9 ustawy o pracowniczych planach kapitałowych wpłaty finansowane przez uczestnika PPK są potrącane z wynagrodzenia po jego opodatkowaniu.
Obliczoną i pobraną składkę na PPK z wynagrodzenia pracownika w księgach rachunkowych można ująć zapisem:
- Wn konto 230 „Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń” (w analityce: Imiennie konto pracownika),
- Ma konto 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK).
Przykład 1.
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jako podmiot zatrudniający zawarła umowę o zarządzanie i prowadzenie Pracowniczego Planu Kapitałowego (PPK) z instytucją finansową. Na rachunki PPK pracowników odprowadzane są wpłaty w wysokości podstawowej, finansowane zarówno przez pracodawcę, jak i pracownika.
Składki na PPK kształtują się następująco:
- Wpłata podstawowa finansowana przez pracodawcę (1,5%): 102 zł,
- Wpłata podstawowa finansowana przez pracownika (2%): 136 zł.
Łączna miesięczna składka na PPK wynosi zatem 238 zł, z czego 102 zł pochodzi ze środków pracodawcy, a 136 zł ze środków zatrudnionego. Jak prawidłowo ująć w księgach rachunkowych naliczenie składek na PPK oraz ich późniejszą zapłatę?
Naliczenie wpłaty w części finansowanej przez podmiot zatrudniający:
- Wn konto 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia” (w analityce: Wpłaty na PPK) – kwota 102 zł,
- Ma konto 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK) – kwota 102 zł.
Pobranie składki na PPK z wynagrodzenia pracownika:
- Wn konto 230 „Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń” (w analityce: Imiennie konto pracownika) – kwota 136 zł,
- Ma konto 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK) – kwota 136 zł.
Przekazanie wpłaty do PPK na podstawie wyciągu bankowego:
- Wn konto 240 „Pozostałe rozrachunki” (w analityce: Instytucja finansowa zarządzająca PPK) – kwota 238 zł,
- Ma konto 130 „Rachunek bieżący” – kwota 238 zł.