Poradnik Przedsiębiorcy

Skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów - wzór z omówieniem

Postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów jest wszczynane z urzędu przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Konsument może jednocześnie wystąpić z zawiadomieniem dotyczącym podejrzenia stosowania niedozwolonych praktyk przez przedsiębiorcę. Czyli, może zostać przez niego złożona skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów.

Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów 

Zgodnie z art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy. Aby można było stwierdzić, że przedsiębiorca dopuścił się naruszenia zbiorowego interesu konsumentów istotne są dwa elementy: bezprawność zachowania (działania albo zaniechania) przedsiębiorcy oraz zbiorowy interes konsumentów jako dobro, w które godzi bezprawne działanie przedsiębiorcy.

Stosownie zaś do art. 24 ust 3 u.o.k.i.k. nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma ich indywidualnych interesów. Zatem liczba indywidualnych konsumentów, których interesy zostały naruszone, nie decyduje o tym, czy dana praktyka narusza zbiorowe interesy konsumentów. Określenie to należy ujmować w kategoriach abstrakcyjnych. Można więc wnioskować, że jeżeli praktyką przedsiębiorcy może być dotknięty każdy konsument w zbliżonych okolicznościach, ma miejsce naruszenie zbiorowych interesów.

Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów - niedozwolone praktyki

Niedozwolone praktyki przedsiębiorcy, które naruszają zbiorowe interesy konsumentów mogą przykładowo polegać na:

  1. stosowaniu postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone – chodzi tu nie tylko o postanowienia umowne, które zostały uznane przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów za abuzywne, lecz także klauzule, które są do nich zbliżone treściowo i mają taki sam sens, wywierając podobny skutek w stosunku do konsumenta;
  2. naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji – ustawa o prawach konsumenta zawiera szereg obowiązków informacyjnych o charakterze przedkontraktowym, niedopełnianie któregoś z nich, np. brak informacji o procedurze rozpatrywania reklamacji, może skutkować uznaniem takiej praktyki jako bezprawnej;
  3. nieuczciwych praktykach rynkowych lub czynach nieuczciwej konkurencji:

Katalog przykładowych nieuczciwych praktyk rynkowych znajduje się w art. 7 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, np. w pkt 7 za nieuczciwą praktykę rynkową uznaje się twierdzenie, że produkt będzie dostępny jedynie przez bardzo ograniczony czas lub że będzie on dostępny na określonych warunkach przez bardzo ograniczony czas, jeżeli jest to niezgodne z prawdą, w celu nakłonienia konsumenta do podjęcia natychmiastowej decyzji dotyczącej umowy i pozbawienia go możliwości świadomego wyboru produktu.

Przykład 1.
Decydujemy się na zakup produktu w sklepie internetowym, ponieważ tylko w okresie dwóch najbliższych dni przedsiębiorca gwarantuje darmową dostawę, po czym zaglądamy po tym terminie na stronę sklepu i dostawa dalej jest darmowa.

Zarówno ogólną definicję, jak i przykładową listę czynów nieuczciwej konkurencji znajdziemy w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. W myśl art. 3 tej ustawy:

 

Czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta.

 

Za czyny nieuczciwej konkurencji można uznać: wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa, fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego towarów albo usług, wprowadzające w błąd oznaczenie towarów lub usług, naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa, naśladownictwo produktów.

Przykład 2.
Przedsiębiorca używa nazwy i logo, które łudząco przypomina znaną markę, konsument będąc przeświadczony o wyborze znanej marki, wybiera usługi przedsiębiorcy, który wprowadził nas w błąd co do jego tożsamości.

Niedozwolone praktyki mogą zatem dotyczyć: wzorców umów, regulaminu zakupów w e-sklepach, regulaminów świadczenia usług on-line, polityki prywatności, kampanii reklamowych bądź treści formularza reklamacyjnego czy też szczegółowego opisu produktu.

Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów - co grozi przedsiębiorcy?

Jeżeli Prezes UOKiK zauważy, że przedsiębiorca np. nie podaje na stronie internetowej wymaganych informacji o produkcie, może wydać odpowiednią decyzję administracyjną  o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. W decyzji Prezes Urzędu może określić środki usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów w celu zapewnienia wykonania nakazu, w szczególności zobowiązać przedsiębiorcę do złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia o treści i w formie określonej w decyzji. Może również nakazać publikację decyzji w całości lub w części na koszt przedsiębiorcy.

Nie wszczyna się postępowania o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów, jeżeli minął rok od końca roku, w którym zaprzestano podejrzanych praktyk. Jeżeli przedsiębiorca zaniechał stosowania niedozwolonej praktyki, wydaje się decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. Ustalając, że dany przedsiębiorca dopuścił się praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, Prezes UOKiK może także nałożyć karę pieniężną w wysokości do 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary.

Jak napisać skargę na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów?

Zgodnie z art. 100 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów pisemna skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów może zostać złożona przez każdego kto ma podejrzenia stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Zgłaszający skargę nie będzie stroną postępowania, będzie nim jedynie przedsiębiorca stosujący nielegalną praktykę.

Skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów powinna zawierać:

  1. oznaczenie przedsiębiorcy, któremu zarzucamy stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów,
  2. oznaczenie zgłaszającego zawiadomienie,
  3. wskazanie, jakie zachowanie przedsiębiorcy skarżymy,
  4. przepisy ustawy, które narusza przedsiębiorca,
  5. uprawdopodobnienie naruszenia przepisów ustawy,
  6. podpis zgłaszającego.

Do skargi na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów dołącza się wszelkie dokumenty, które mogą stanowić dowód naruszenia przepisów ustawy.

Skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów - gdzie zgłaszać?

Skarga na naruszenie zbiorowych interesów konsumentów może być wniesiona:

  • osobiście poprzez złożenie pisma w siedzibie Urzędu w Warszawie przy pl. Powstańców Warszawy 1 lub w delegaturach UOKiK,
  • pocztą na adres urzędu,
  • za pomocą faksu,
  • ustnie do protokołu w centrali przy pl. Powstańców Warszawy 1 w Warszawie lub w delegaturach UOKiK,
  • przez elektroniczną skrzynkę podawczą ePUAP.

Do pobrania:

pdf
Wzór skargi na naruszenie zbiorowych interesów.pdf druk do ręcznego wypełnienia
docx
Wzór skargi na naruszenie zbiorowych interesów.docx edytowanie, wydrukowanie, zapisywanie