Poradnik Przedsiębiorcy

Z-15A i Z-15B - nowe druki do ubiegania się o zasiłek opiekuńczy

Aby pracodawca mógł wypłacić pracownikowi zasiłek opiekuńczy, musi otrzymać od niego odpowiednie dokumenty. Jednymi z nich są druki Z-15A i Z-15B, formularze obowiązujące od 5 września 2017 roku, które zastąpiły dotychczasowy formularz Z-15.

Zasiłek opiekuńczy

Zasiłek opiekuńczy jest świadczeniem wypłacanym w celu sprawowania opieki nad:

  • zdrowym dzieckiem do ukończenia 8. roku życia w przypadku:

    • choroby niani, z którą zawarta jest umowa uaktywniająca lub innego opiekuna sprawującego opiekę nad dzieckiem,

    • przebywania w szpitalu lub innym całodobowym ośrodku leczniczym małżonka lub rodzica dziecka, które stale opiekuje się dzieckiem,

    • choroby uniemożliwiającej sprawowanie opieki lub porodu małżonka lub rodzica dziecka opiekującego się dzieckiem,

    • zamknięcia żłobka, przedszkola, szkoły lub klubu dziecięcego, jeżeli informacja o planowanym zamknięciu dotarła w terminie krótszym niż na 7 dni przed zamknięciem;

 

  • chorym dzieckiem do ukończenia 14. roku życia;

  • chorym dzieckiem powyżej 14. roku życia lub innym chorym członkiem rodziny (małżonkiem, rodzicem dziecka, rodzicami, ojczymem lub macochą, teściami, dziadkami, rodzeństwem, wnukami) przebywającym we wspólnym gospodarstwie domowym w okresie sprawowania opieki; 

  • nowonarodzonym dzieckiem do maksymalnie 8 tygodni po porodzie, jeżeli matka dziecka jest ubezpieczona i pobiera zasiłek macierzyński oraz:

    • przebywa w szpitalu,

    • posiada orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym,

    • posiada orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji,

    • porzuciła dziecko.

Uwaga!

Zasiłek opiekuńczy przysługuje wszystkim osobom zgłoszonym do ubezpieczenia chorobowego.

Zasiłek opiekuńczy jest wypłacany, jeżeli nie ma innego członka rodziny, który mógłby zapewnić opiekę, chyba że dziecko jest w wieku do 2 lat. Wówczas nie ma znaczenia, czy jest inny członek rodziny, który mógłby sprawować opiekę.

Zasiłek opiekuńczy nie przysługuje w przypadku:

  • otrzymania wynagrodzenia za ten okres;

  • przebywania na urlopie wypoczynkowym, jeżeli pracownik złożył wniosek o urlop przypadający w czasie zwolnienia lekarskiego;

  • przebywania w tym okresie na urlopie bezpłatnym lub wychowawczym;

  • tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności;

  • wykorzystywania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z celem.

Na jaki okres udzielany jest zasiłek opiekuńczy?

Zasiłek opiekuńczy przysługuje przez okres:

  • 60 dni w roku kalendarzowym - w przypadku sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem do 8. roku życia lub chorym dzieckiem do 14. roku życia,

  • 14 dni w roku kalendarzowym - w przypadku sprawowania opieki nad chorym dzieckiem powyżej 14. roku życia lub innym chorym członkiem rodziny.

Uwaga!

Łączny okres pobierania zasiłku opiekuńczego w wyniku sprawowania opieki nad dziećmi lub innymi członkami rodziny nie może być dłuższy niż 60 dni w roku kalendarzowym.

Co istotne, do tego limitu nie wlicza się opieki nad nowonarodzonym dzieckiem do 8 tygodni po porodzie w przypadkach określonych wyżej. 

Z-15A i Z-15B -  dokumenty potrzebne do otrzymania zasiłku opiekuńczego

Aby otrzymać zasiłek opiekuńczy, konieczne jest złożenie odpowiednich dokumentów. Osoba ubiegająca się o to świadczenie powinna złożyć nowy druk obowiązujący od 5 września 2017 roku:

  • Z-15A - jeżeli opieka sprawowana jest nad dzieckiem,

  • Z-15B - jeżeli opieka ma być sprawowana nad innym chorym członkiem rodziny.

Obydwa formularze obowiązują zarówno gdy zasiłek opiekuńczy wypłaca płatnik, jak i gdy wypłaca go ZUS oraz są do pobrania na stronie ZUS-u.

Istnieje jeden wyjątek, kiedy nie trzeba składać tych druków. Mianowicie druku Z-15A i Z-15B nie trzeba składać w przypadku ubiegania się o kolejny nieprzerwany okres sprawowania opieki nad tym samym członkiem rodziny, o ile nie zmieniły się okoliczności wpisane w poprzednim wniosku, chyba że lekarz wystawił zwolnienie w formie elektronicznej. Wówczas konieczne jest wypełnienie w formularzu:

  • okresu, za który dana osoba ubiega się o zasiłek,

  • danych ze zwolnienia lekarskiego,

  • danych osoby ubiegającej się o świadczenie.

Jakie informacje zawarte są w druku Z-15A i Z-15B?

  • okres, za który dana osoba ubiega się o zasiłek opiekuńczy,

  • w przypadku otrzymania elektronicznego zwolnienia lekarskiego, odpowiednie dane ze zwolnienia,

  • dane osoby, nad którą ma być sprawowana opieka,

  • dane osoby ubiegającej się o świadczenie,

  • oświadczenia dotyczące m.in. tego, czy jest inna osoba, która w tym okresie mogłaby sprawować opiekę,

  • dane członków rodziny,

  • numer rachunku bankowego, na który ma być przekazany zasiłek.

Na drukach znajduje się również m.in. informacja o tym, jakie dokumenty należy złożyć poza wspomnianym drukiem Z-15A i Z-15B:

  • w przypadku sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny należy złożyć zwolnienie lekarskie;

  • w przypadku sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem do ukończenia 8. roku życia należy złożyć w zależności od okoliczności:

    • oświadczenie o nieprzewidzianym zamknięciu żłobka, przedszkola, szkoły lub klubu dziecięcego,

    • oświadczenie oraz dokument potwierdzający, że niania lub opiekun nie mogą sprawować opieki nad dzieckiem (może to być np. kopia zwolnienia lekarskiego danej osoby),

    • zaświadczenie lekarskie, jeżeli opieka jest sprawowana z powodu porodu, choroby, pobytu w szpitalu lub innym całodobowym ośrodku leczniczym małżonka lub rodzica sprawującego opiekę nad dzieckiem;

  • w przypadku ubiegania się o opiekę nad nowonarodzonym dzieckiem przez okres maksymalnie 8 tygodni należy złożyć:

    • oświadczenie o pobieraniu przez matkę dziecka zasiłku macierzyńskiego,

    • zaświadczenie lekarskie potwierdzające pobyt w szpitalu matki dziecka,

    • orzeczenie o niepełnosprawności matki dziecka w stopniu znacznym,

    • orzeczenie o niezdolności matki dziecka do samodzielnej egzystencji,

    • zaświadczenie o porzuceniu dziecka przez matkę.

Jeżeli zasiłek opiekuńczy wypłacany jest przez ZUS, konieczne jest złożenie również odpowiednio druku ZUS Z-3, ZUS-Z3b, ZUS Z-3a.

Wysokość zasiłku opiekuńczego

Zasiłek opiekuńczy wypłacany jest w wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku. Przysługuje za każdy dzień niezdolności do pracy w wyniku sprawowania opieki, również za dni wolne od pracy.

Uwaga!

Zwolnienie lekarskie należy złożyć w ciągu 7 dni od daty wystawienia zwolnienia. Za każdy dzień opóźnienia zasiłek zostanie obniżony o 25%.