Poradnik Przedsiębiorcy

Zawieszenie amortyzacji środka trwałego używanego sezonowo

Posiadane w działalności środki trwałe nie zawsze są wykorzystywane przez cały rok. Maszyny dostarczające ogrzewania w miesiącach zimowych albo sprzęt wykorzystywany do zbiorów owoców czy warzyw w okresie letnim to środki trwałe używane sezonowo. Istotne, aby zdawać sobie sprawę z tego, że sezonowo wykorzystywane środki trwałe są także “sezonowo” amortyzowane. Sprawdźmy, kiedy nastąpi zawieszenie amortyzacji środka trwałego używanego sezonowo.

Amortyzacja środków trwałych

Środek trwały zakupiony do działalności gospodarczej czy też wniesiony z majątku prywatnego przedsiębiorcy podlega amortyzacji, jeżeli spełnia następujące warunki:

  • stanowi własność lub współwłasność podatnika,
  • został nabyty lub wytworzony we własnym zakresie,
  • jest kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia do używania,
  • jego przewidywany okres używania w działalności przekracza okres roku,
  • będzie wykorzystywany na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą lub oddany do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub leasingu.

Odpisy amortyzacyjne z tytułu zużycia środków trwałych są księgowane do kosztów uzyskania przychodów. W przypadku przedsiębiorców prowadzących KPiR są ujmowane w kolumnie 13 jako pozostałe wydatki, zgodnie z przyjętym planem amortyzacji.

Składniki majątku o wartości powyżej 10 tys. zł (netto w przypadku podatników VAT lub brutto w przypadku podatników zwolnionych z VAT), spełniające wymogi środka trwałego muszą być obowiązkowo wprowadzone do ewidencji środków trwałych i amortyzowane w czasie. Natomiast składniki o niższej wartości niż wskazana można amortyzować jednorazowo.

Jednakże zawieszenie amortyzacji środka trwałego używanego sezonowo dotyczyć będzie wyłącznie środków trwałych amortyzowanych w czasie, gdyż ich odpisy wówczas możliwe będą do wstrzymania w okresach, gdy działalność faktycznie nie będzie prowadzona.

Działalność sezonowa

Sezonowość działalności polega na tym, że czynności związane z jej wykonywaniem odbywają się tylko przez poszczególne okresy roku. Charakter sezonowy jest znaczący i możliwy do przewidzenia na tyle, że cykl ten powtarza się co roku. Zazwyczaj jest uzależniony od warunków pogodowych czy pór roku. Zjawisko to możliwe jest do zaobserwowania np. w zakładach przetwórstwa owoców i warzyw.

Zawieszenie amortyzacji środka trwałego używanego sezonowo

Środki trwałe używane sezonowo podlegają amortyzacji tylko w okresie ich wykorzystywania. Konieczność zawieszania amortyzacji na czas, kiedy środek trwały lub wartość niematerialna i prawa nie jest w firmie wykorzystywana, wynika z art. 22h ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem odpisów amortyzacyjnych od przedmiotów będących środkami trwałymi używanymi sezonowo nie należy dokonywać przez cały rok, a jedynie przez okresy ich faktycznego wykorzystywania w działalności sezonowej. W okresach, w których takie środki trwałe nie są używane, należy dokonać zawieszenia odpisów amortyzacyjnych.Zjawisko zawieszenia odpisów amortyzacyjnych nie dotyczy środków trwałych amortyzowanych jednorazowo, gdyż ich odpis amortyzacyjny jest w całości księgowany w kosztach w miesiącu przyjęcia środka trwałego do używania.Powyższy zapis ustawy reguluje także sposób, w jaki należy ustalić wysokość miesięcznego odpisu amortyzacji. Konieczne jest w tym przypadku podzielenie rocznej kwoty odpisów amortyzacyjnych przez liczbę miesięcy w sezonie albo przez 12 miesięcy w roku. W praktyce częściej wykorzystywany jest sposób pierwszy, wykorzystujący liczbę miesięcy w sezonie – w tym także dlatego, że jest on korzystniejszy dla podatnika, gdyż pozwala generować większe koszty z tytułu odpisów amortyzacyjnych.

Przykład 1.

Przedsiębiorstwo posiada w firmie maszynę o wartości początkowej 10 000 zł. Stawka jej amortyzacji wynosi 30%. Sprzęt jest wykorzystywany wyłącznie w sezonie letnim – od czerwca do sierpnia, czyli przez trzy miesiące w roku.

Sposobem pierwszym należy podzielić roczną kwotę amortyzacji na liczbę miesięcy wykorzystywania środka trwałego:

3000 zł : 3 miesiące = 1000 zł/miesiąc

Oznacza to, że w czerwcu, lipcu i sierpniu do kosztów uzyskania przychodu będzie można zaliczyć po 1000 zł odpisu amortyzacyjnego.

Natomiast w przypadku drugiej metody ustalenia odpisów – dzielenia przez liczbę miesięcy w roku:

3000 zł : 12 miesięcy = 250 zł/miesiąc

Oznacza to, że w każdym z tych trzech miesięcy kosztem będzie tylko 250 zł.

Jak więc widać, koszty uzyskania przychodu przy obliczeniu kwoty odpisów amortyzacji metodą drugą są mniejsze, ponadto czas amortyzowania środka trwałego zostanie znacząco wydłużony. Mimo to w praktyce nic nie stoi na przeszkodzie, aby podatnik zdecydował się na dowolną z przedstawionych metod, wybierając dogodniejszą dla niego.

Potwierdzeniem stosowania zawieszenia odpisów amortyzacji środków trwałych używanych w działalności sezonowej jest interpretacja podatkowa o sygn. nr ITPB1/415-1099/14/AK z 4 lutego 2015 r., wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, która wskazuje, że:

(...) stosownie do art. 22h ust. 1 pkt 3 wyżej powołanej ustawy, odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od używanych sezonowo środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w okresie ich wykorzystywania; w tym przypadku wysokość odpisu miesięcznego ustala się przez podzielenie rocznej kwoty odpisów amortyzacyjnych przez liczbę miesięcy w sezonie albo przez 12 miesięcy w roku.

Na podstawie treści wniosku należy przyjąć, że domki letniskowe są środkami trwałymi wykorzystywanymi sezonowo podlegającymi amortyzacji na zasadach określonych w tym przepisie.

Wysokość odpisu miesięcznego Wnioskodawca winien zatem ustalić przez podzielenie rocznej kwoty odpisów amortyzacyjnych przez liczbę miesięcy w sezonie (w miesiącach używania składniki majątku ulegają przyspieszonej amortyzacji, a suma odpisów w tych miesiącach jest w tym przypadku równa odpisowi rocznemu).

(…) Wnioskodawca ma prawo dokonania odpisów amortyzacyjnych w sposób przewidywany dla środków trwałych wykorzystywanych sezonowo.