Odsprzedaż usług noclegowych jest częstą transakcją będącą przedmiotem refakturowania. Sytuacja ta umożliwia czynnemu podatnikowi VAT odliczenie podatku naliczonego, co nie jest możliwe przy zwykłym nabyciu tego typu usług na własne potrzeby. Na co należy zwrócić uwagę przy odsprzedaży usług noclegowych na gruncie odliczenia VAT od ich zakupu? Co w przypadku usługi kompleksowej? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.
Prawo do odliczenia podatku VAT i ograniczenia z nim związane
Podstawowe prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z otrzymanej faktury, deklaracji importowej, ustawodawca zawarł w art. 86 ust. 1 Ustawy z 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT).
Zgodnie z tym przepisem w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi VAT przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Należy podkreślić, że prawo to przysługuje wyłącznie czynnym podatnikom VAT. Są to podmioty, które wcześniej korzystały z dobrowolnego zwolnienia z VAT i utraciły do niego prawo, co wymusiło rejestrację jako czynni podatnicy VAT.
Czynni podatnicy VAT, którzy nabywają towary lub usługi i przeznaczają je na wykonanie sprzedaży opodatkowanej VAT:
- w części,
- w całości
– mają zatem prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od tych nabyć odpowiednio w części albo w całości.
Warto przy tej okazji wspomnieć o istotnym wyjątku, a mianowicie o prawie do odliczenia 50% podatku VAT z faktur za zakup i eksploatację samochodu osobowego (o DMC do 3,5 ton) w przypadku jego użytkowania w działalności oraz prywatnie.
To jednak niejedyne ograniczenia prawa do odliczenia podatku VAT.
Ograniczenia związane z nabywaniem usług noclegowych
Ustawodawca wyszczególnił przypadki, w którym czynni podatnicy VAT nie będą mieli prawa do odliczenia podatku od nabywanych usług, nawet jeżeli przeznaczą je na sprzedaż opodatkowaną VAT.
Katalog tych przypadków został wymieniony w art. 88 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem odliczenie podatku VAT nie przysługuje w ogóle czynnemu podatnikowi VAT kupującemu usługi noclegowe i gastronomiczne z wyjątkiem:
- nabycia gotowych posiłków przeznaczonych dla pasażerów przez podatników świadczących usługi przewozu osób,
- usług noclegowych nabywanych w celu ich odsprzedaży, opodatkowanych u tego podatnika.
Jeżeli czynny podatnik VAT nabywa usługi noclegowe na własny użytek lub na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, nie ma prawa do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących ten zakup.
Prawo do odliczenia podatku VAT nie będzie również przysługiwało, jeżeli:
- sprzedaż została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący,
- transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona z podatku z VAT,
- faktury lub faktury korygujące wystawione przez nabywcę zgodnie z odrębnymi przepisami nie zostały zaakceptowane przez sprzedającego,
- wystawiono faktury, w których wykazano kwotę podatku w stosunku do czynności, dla których nie wykazuje się jej na fakturze – w części dotyczącej tych czynności;
- wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tych czynności albo podają kwoty niezgodne z rzeczywistością – w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością albo potwierdzają czynności wykroczenia lub przestępstwa gospodarczego.
Czym jest odsprzedaż usług noclegowych?
Odsprzedaż usług noclegowych oznacza nabycie przez przedsiębiorcę tych usług we własnym imieniu, ale na rzecz innego podatnika. W rezultacie korzysta z nich ten drugi podmiot. Odsprzedaż usług w opisany sposób potocznie nazywa się refakturowaniem.
Warto zaznaczyć, iż usługi noclegowe mogą być odsprzedawane, jeśli:
- występują, jako jedno (pojedyncze), odrębne świadczenie,
- wchodzą w skład usługi kompleksowej, np. imprezy integracyjnej.
Odsprzedaż usług noclegowych
Odsprzedaż usług noclegowych stanowi wyjątek od reguły w zakresie możliwego prawa do odliczenia podatku VAT, czyli w sytuacji, gdy usługi noclegowe są nabywane nie na potrzeby własne, lecz w celu dalszej odsprzedaży.
Pozostałe przypadki nabycia usług noclegowych – czyli na cele prywatne podatnika lub na potrzeby prowadzonej przez niego działalności (gdy sam jest konsumentem tych usług) – nadal nie dają prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących te zakupy.
Refakturowanie usług noclegowych
Czynny podatnik VAT ma prawo do odliczenia podatku od nabywanych usług noclegowych w przypadku ich odsprzedaży. Prawodawca odsyła w tym zakresie do art. 8 ust. 2a ustawy o VAT, który definiuje refakturowanie.
Przepis ten wskazuje, że gdy podmiot, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, iż sam je otrzymał i wyświadczył.
Ustawodawca dopuszcza zatem odliczenie podatku wyłącznie przy nabyciu i refakturowaniu odrębnej, pojedynczej usługi noclegowej, a nie wtedy, gdy wchodzi ona w skład świadczenia kompleksowego.
Wygląda to tak, że podatnik realizujący konkretną usługę zleca jej wykonanie innemu podmiotowi, a kosztami jej wykonania obciąża faktycznego jej beneficjenta.
W tej sytuacji sprzedawca nie jest bezpośrednim usługodawcą. W rzeczywistości dochodzi tu do świadczenia jednej usługi.
Przy refakturowaniu świadczeń noclegowych podmiot przekazujący koszt jest zatem traktowany tak, jakby sam zrealizował tę usługę (czyli sprzedał usługę noclegową).
W przypadku refakturowania kluczowe znaczenie ma nie tyle czynność wystawienia faktury, ile czynność odsprzedaży usługi, która jest dokumentowana tą fakturą.
W takich sytuacjach wszelkie skutki podatkowe na gruncie VAT należy właśnie analizować z uwzględnieniem art. 8 ust. 2a ustawy o VAT.
W przypadku nabycia usług noclegowych wchodzących w skład świadczenia kompleksowego prawo do odliczenia podatku VAT zależy od wspomnianych wyżej warunków, a także od charakteru świadczenia głównego.
Jest jeszcze trzeci przypadek.
Jeżeli czynny podatnik VAT nabędzie pojedynczą usługę noclegową w celu realizacji (sprzedaży) usługi kompleksowej, wówczas także nie będzie mógł odliczyć podatku VAT naliczonego z tytułu zakupu tej usługi noclegowej.
Należy dodać, że obowiązek podatkowy w VAT z tytułu odsprzedaży świadczeń dokumentowanych refakturami powstaje na zasadach właściwych dla refakturowanych usług. Moment jego powstania pokrywa się z momentem powstania obowiązku podatkowego dla usług wykazanych na fakturze pierwotnej.
Przy refakturowaniu świadczenia należy zastosować stawkę VAT właściwą dla danej usługi. Nie ma przy tym znaczenia, czy wykonawca jest podatnikiem VAT i wykazał podatek na fakturze (wtedy będzie to podatek naliczony podlegający odliczeniu), czy korzysta ze zwolnienia.
Potwierdza to stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wyrażone w interpretacji indywidualnej z 6 lutego 2026 roku (sygn. 0114-KDIP1-1.4012.939.2025.2.IZ):
W takim przypadku nie dokonują Państwo odsprzedaży usług noclegowych rozumianych jako odrębne, niezależne świadczenia. Są one składową świadczonej przez Państwa usługi kompleksowej polegającej na organizacji konferencji, eventów, imprez integracyjnych oraz szkoleń.
Wskazać należy, że przepis art. 8 ust. 2a ustawy dotyczy odsprzedaży usług noclegowych w stanie nieprzetworzonym na kolejnego nabywcę. W sytuacji, gdy będą Państwo nabywać usługi noclegowe w celu sprzedaży i realizacji innego świadczenia, jakim jest usługa kompleksowa w postaci organizacji konferencji, eventów, imprez integracyjnych oraz szkoleń to nie można tu mówić o odsprzedaży usługi noclegowej opodatkowanej na podstawie art. 8 ust. 2a ustawy.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że nabywając usługi noclegowe w celu sprzedaży świadczenia kompleksowego w postaci organizacji konferencji, eventów, imprez integracyjnych oraz szkoleń, z uwagi na zapis art. 88 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy, nie będą Państwo mieli prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących zakup usług noclegowych, ponieważ nie dokonują Państwo odsprzedaży usług noclegowych na zasadach w art. 8 ust. 2a ustawy.
Tym samym, z uwagi na zapis art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy, nie będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie poza usługą kompleksową, usług noclegowych wykorzystywanych jako element świadczonej przez Państwa usługi kompleksowej.
W tym zakresie Państwa stanowisko uznaję za nieprawidłowe.
Natomiast w sytuacji, gdy nabywać Państwo będą na zlecenie klienta tylko pojedynczą usługę noclegową i będą ją refakturować jako jedno świadczenie (1:1) – wystawią Państwo na jego rzecz fakturę za usługę noclegową z właściwą stawką podatku VAT, uznać należy, że dokonają Państwo odsprzedaży usług noclegowych na zasadach w art. 8 ust. 2a ustawy.
Tym samym, gdy na zalecenie klienta będą Państwo nabywać pojedynczą usługę noclegową, która będzie następnie przedmiotem sprzedaży w formie nieprzetworzonej, będzie „refakturowana” , na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy przysługiwać Państwu będzie prawo do odliczenia pełnej kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących nabycie poza usługą kompleksową, usług noclegowych.
W tym zakresie Państwa stanowisko uznaję za prawidłowe.
Analizując omówione regulacje oraz stanowisko Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, należy stwierdzić, że zakup usług noclegowych daje prawo do odliczenia VAT wyłącznie wtedy, gdy świadczenie to jest następnie refakturowane na inny podmiot. Natomiast w przypadku nabycia tych usług na własny użytek podatnik nie ma takiego prawa.