Poradnik Przedsiębiorcy

Uproszczona restrukturyzacja – szczególna procedura dla dłużników w związku z COVID-19

Rozwój pandemii COVID-19 znacząco wpłynął na stan gospodarki. Lockdown i inne ograniczenia działalności gospodarczej nakierowane na zabezpieczenie społeczeństwa przed zakażeniem pozbawiły wielu przedsiębiorców płynności finansowej. Zmagają się oni również z utrudnionym dostępem do urzędów i sądów, które nadal nie funkcjonują w pełnym zakresie. Odpowiedzią na tę nadzwyczajną sytuację ma być procedura uproszczonej restrukturyzacji, która ma zapewnić przedsiębiorcom uzdrowienie działalności i uniknięcie upadłości w sposób szybki i bez zbędnych formalności. Na czym polega uproszczona restrukturyzacja i jakie kroki trzeba podjąć, by z niej skorzystać? Odpowiedź znajdziesz w poniższym artykule!

Uproszczona restrukturyzacja - Kto może skorzystać?

Możliwość skorzystania z procedury uproszczonej restrukturyzacji mają następujące podmioty:

  • przedsiębiorcy;

  • spółki kapitałowe nieprowadzące działalności gospodarczej;

  • wspólnicy osobowej spółki handlowej ponoszący odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem;

  • wspólnicy spółki partnerskiej.

Warunkiem skorzystania z omawianej procedury jest jednak zawarcie przez uprawniony podmiot z doradcą restrukturyzacyjnym umowy o sprawowanie nadzoru nad przebiegiem postępowania.

Do skorzystania z procedury uproszczonej restrukturyzacji konieczne jest zawarcie umowy z doradcą restrukturyzacyjnym.

Jakie są przesłanki skorzystania z uproszczonej restrukturyzacji?

Procedura uproszczonej restrukturyzacji może mieć zastosowanie, jeżeli przedsiębiorca (inny podmiot uprawniony) stał się niewypłacalny lub grozi mu niewypłacalność. 

Dłużnik jest niewypłacalny, jeśli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu takich zobowiązań przekracza trzy miesiące.

Dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.

Do wszczęcia uproszczonego postępowania restrukturyzacyjnego uprawniony jest zarówno przedsiębiorca niewypłacalny, jak i ten, któremu grozi niewypłacalność.
Domniemywa się, że zobowiązania pieniężne dłużnika przekraczają wartość jego majątku, jeżeli zgodnie z bilansem jego zobowiązania, z wyłączeniem rezerw na zobowiązania oraz zobowiązań wobec jednostek powiązanych, przekraczają wartość jego aktywów, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.

Z kolei przez dłużnika zagrożonego niewypłacalnością należy rozumieć dłużnika, którego sytuacja ekonomiczna wskazuje, że w niedługim czasie może stać się niewypłacalny.

Wszczęcie uproszczonej restrukturyzacji – jak to działa?

Dłużnik do 30 czerwca 2021 r. może obwieścić w Monitorze Sądowym i Gospodarczym o otwarciu postępowania o zatwierdzenie układu w trybie uproszczonym. Obwieszczenia uprawniony może dokonać tylko jednokrotnie.

Z uproszczonej procedury restrukturyzacyjnej można skorzystać wyłącznie raz – do 30 czerwca 2021 r.
Obwieszczenie powinno zawierać imię i nazwisko dłużnika albo jego nazwę, miejsce zamieszkania albo siedzibę, adres oraz numer PESEL albo numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku ich braku dane umożliwiające jego jednoznaczną identyfikację, oświadczenie o otwarciu postępowania o zatwierdzenie układu, imię i nazwisko nadzorcy układu albo nazwę spółki handlowej będącej nadzorcą układu oraz odpowiednio numer licencji nadzorcy układu albo numer spółki w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz wskazanie dnia układowego.

Obwieszczenie może być dokonane po przygotowaniu przez dłużnika propozycji układowych oraz spisu wierzytelności i przekazaniu ich nadzorcy układu.

Przed rozpoczęciem procedury uproszczonej restrukturyzacji dłużnik musi przygotować propozycje układowe dla wierzycieli oraz spis wierzytelności.
O dokonaniu obwieszczenia nadzorca układu zawiadamia sąd właściwy do rozpoznania wniosku o zatwierdzenie układu w terminie 3 dni od jego dokonania.

Przebieg uproszczonej restrukturyzacji – co się wydarzy?

Dzień dokonania obwieszczenia jest dniem otwarcia postępowania o zatwierdzenie układu. 

Dzień układowy nie może przypadać wcześniej niż 7 dni przed złożeniem wniosku o dokonanie obwieszczenia i nie później niż 7 dni po dniu jego złożenia.

Z dniem dokonania obwieszczenia do dnia umorzenia lub zakończenia postępowania o zatwierdzenie układu, w zakresie wierzytelności objętych układem:

  • postępowania egzekucyjne wszczęte przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego ulegają zawieszeniu z mocy prawa;

  • wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia lub zarządzenia zabezpieczenia, jest niedopuszczalne.

Wierzyciele i kontrahenci dłużnika zostają także ograniczeni, jeżeli chodzi o możliwość dokonywania potrąceń, wypowiadania umów najmu lub dzierżawy lokalu, umów kredytu, leasingu ubezpieczeń majątkowych, gwarancji oraz poręczeń.

Na dalszym etapie nadzorca układu może wyznaczyć termin zgromadzenia wierzycieli w celu głosowania nad układem. Jeżeli istnieją możliwości techniczne, głosowanie na zgromadzeniu wierzycieli może zostać przeprowadzone z wykorzystaniem elektronicznych środków komunikacji. Przyjęcie układu stwierdza nadzorca układu.

Postępowanie umarza się z mocy prawa, jeżeli w terminie 4 miesięcy od dnia dokonania obwieszczenia nie wpłynie do sądu wniosek o zatwierdzenie układu.

Jeżeli w terminie 4 miesięcy od obwieszczenia do sądu nie wpłynie wniosek o zatwierdzenie układu, postępowanie umarza się z mocy prawa.

Jak uproszczona restrukturyzacja wpłynie na twoją działalność?

Od dnia dokonania obwieszczenia do dnia umorzenia lub zakończenia postępowania o zatwierdzenie układu, dłużnik może dokonywać czynności zwykłego zarządu. Na dokonanie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu wymagana jest zgoda nadzorcy układu. Zgoda może zostać udzielona również po dokonaniu czynności, w terminie trzydziestu dni od dnia jej dokonania. Czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu dokonana bez wymaganej zgody jest nieważna.

W trakcie trwania procedury dłużnik może wykonywać czynności zwykłego zarządu. Do dokonania przez dłużnika czynności przekraczających zwykły zarząd, konieczne jest uzyskanie zgody nadzorcy układu.
Nadzorca układu udziela zgody na dokonanie czynności, jeżeli jest to niezbędne do zachowania zdolności do bieżącego zaspokajania kosztów postępowania restrukturyzacyjnego i zobowiązań powstałych po jego otwarciu lub zawarcia i wykonania układu oraz zostało zagwarantowane, że środki zostaną przekazane dłużnikowi i wykorzystane dla umożliwienia realizacji planu restrukturyzacji, a ustanowione zabezpieczenie jest adekwatne do udzielonego kredytu lub pożyczki.

Skutek w postaci wyłączenia odpowiedzialności członków zarządu

Odpowiedzialność za szkodę – wyrządzoną wskutek niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie, za zobowiązania spółki, o których mowa w art. 299 § 1 Kodeksu spółek handlowych, a także za zaległości podatkowe, o których mowa w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej – jest wyłączona także wówczas, gdy w terminie ustawowym dokonano obwieszczenia, a w postępowaniu o zatwierdzenie układu doszło do prawomocnego zatwierdzenia układu albo w jego następstwie do otwarcia postępowania sanacyjnego lub do złożenia uproszczonego wniosku o ogłoszenie upadłości lub gdy w terminie 7 dni od umorzenia postępowania o zatwierdzenie układu złożono wniosek o ogłoszenie upadłości albo wniosek o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego, który doprowadził do otwarcia takiego postępowania.